Dokumente arkivore / Abati Mons. Frano Gjini
Ja pasuria që ju sekuestrua
Leonora Laçi/ Shkodër
11 marsi i 1948 nuk ishte një ditë e zakonshme për Shkodren por dhe mbarë shqiptarët, kjo është një nga ato datat e zeza që duhen përkujtuar për të mos harruar. Ndonëse janë shpallur 38 martirë ku bën pjesë dhe Mons.Frano Gjini, kësaj listë i mungon Atë Anton Harapi, po ashtu, nuk është më pak martirë avokati i shquar Myzafer Pipa i cili mbrojti klerikët katolik para gjyqit komunist dhe kjo i kushtoi me jetë, akti i tij është sublim dhe duhet nderuar.
Për ta përkujtuar siç e meriton Abatin Mons.Gjinin, brenda këtij viti do sjelli në bashkautorësi me studiuesin nga SHBA-ja Tomë Mrijajn një monografi e cila do të përfshijë brenda saj, letërkëmbime të harkut kohor 1930-1945, dokumente arkivore si dosjen e plotë të gjyqit, rrëfime nga ata që e kanë njohur nga afër dhe çdo dokumentim të aktivitetit të tij fetar.
Në datën 11 mars të 1948 së largët, 70 vite më parë u pushkatuan këta klerikë siç shkruhet në shkresën e datës 12 Mars 1948, dokument marr nga dosja Mons.Gjinit në Arkivin e Ministrisë së Punëve të Brendshme:
Ju njoftojmë se të dënuarit me vdekje
1. Monsinjor Frano P.Gjini, 2.P.Mati K.Prendushi dhe 3.D.Nikoll Deda të gjithë vijnë nga Shkodra u ekzekutuan me dt. 11.3.1948 në 5 paradite dhe fjala e fundit ka qenë:
2. Frano Pjetri tha se: Rroftë Krishti Mbret, feja katolike dhe katolikët në botë, Rroftë Papa, gjaku dhe trupi i jem mbetet këtu, pse shpirti dhe zemra është tek Papa, Rroftë Shqipnia.
3. Pader. Mati K.Prendushi tha se: Jam i pafajshëm, po vdes në krye të detyres sime. Rroftë Krishti Mbret, rroftë Papa, rrofshin katolikët, Rroftë Shqipnia. U bëj hallall gjyqit dhe ato që do të shtijnë mbi trupat tanë të pafajshëm.
4. D.Nikoll Deda tha se:Rroftë Shqipnia, po vritem në punën time, rroftë Krishti Mbret, Rroftë Populli Shqiptar.
P.Kryetar i Gjykatës
Kap I
Misto Bllaci
Faksimile
Pasuria e tundshme dhe gjëja e gjallë që u sekuestrua Mons. Frano Gjinit pas arrestimit, dokument i Arkivit të Rrethit Mirdite, i marrë nga familja Gjini.
(Sh Pal me 23/IV/1947 Proces Verbal) I mbajtun mbi dorëzimin e baktive të Ipeshkvit Frano Gjini të qujtunit Nikoll Marka Gjinit nga Katundi Blinisht e nji kohsisht tagermbledhesi i kësaj Nënprefekture.
Me datën 23/IV/1947 neve të nenshkruemeit Komisioni i Pasunis te kriminelet te Luftes te denuem e te paragjikuem i perbam prej shokvet Pal Gjoka, Llesh Doda e Bardhok Ndue Prendi dorzuen shokut Nikoll Marka Gjinit me qellim ruajtje e sigurimi keto bakti:
1)Dele kren 23. Kingja 20. Desh 1, Dhi 1, Kedha 1, shuma e te gjithave kren 46, te cillat marresi ne dorëzim duhet t’i ruajn mire qe te mos i damtojne ose te humbasin, përkundrazi ç’do mungesë ne to do te detyrohet për pagimin e tyne ose zavendesimin nga baktit e tija siç ka me u pa e arsyeshme prej Komisionit ne fjale.
Ky proces –verbal u redaktue nder dy kopje nji e merr marresi i bagtive ne dorzim dhe e dyta ruhet ne dosjen e pasunis kriminelit te luftes.
Marresi ne dorzim
Nikoll Marka Gjini
Komisoni i pasunis krim. Te luftes Mirdites
Llesh Doda (Pal Gjoka)
(Bardhok Ndue Prendi)
Faksimile
| Nr. rendor | Pajisjet | copë | gjendja |
| 1. | Valixhe me plaçka | 1 | |
| 2. | Gota me llastik per pastrim | 1 | |
| 3. | Tas… | 2 | |
| 4. | Mbulesë kanili | 2 | |
| 5. | Tabak xhami | 2 | |
| 6. | Pjata te vogla | 1 | |
| 7. | Shishe rakie | 2 | |
| 8. | Bardak uje. Xhami | 1 | |
| 9. | Ibrik çaji, filxhan | 1 | |
| 10. | Sahata | 4 | Nji i prishun |
| 11. | Tava xingu | 1 | |
| 12. | Sahana xingu | 6 | Per faqe |
| 13. | Pjata xingu | 1 | |
| 14. | Tasa uji rroje | 2 | |
| 15. | Petromaks | 2 | |
| 16. | Llamba | 2 | |
| 17. | Fener | 1 | |
| 18. | Tas ujit | 1 | |
| 19. | Tabake kafje | 1 | |
| 20. | Tas i vogel blori | 1 | |
| 21. | Hingze rakie | 1 | |
| 22. | Luge hajet | 3 | |
| 23. | Piru | 1 | |
| 24. | Thika | 1 | |
| 25. | Thuma kuajsh | 256 | |
| 26. | Patkoj kuajsh | 6 | |
| 27. | Sakica | 4 | |
| 28. | Kullna kose | 2 | |
| 29. | Shaterkaza | 4 | |
| 30. | Spata | 2 | |
| 31. | Spata luce | 1 | |
| 32. | Kamza | 1 | |
| 33. | Dana | 1 | |
| 34. | Thike per kual | 1 | |
| 35. | Gershane delesh | 1 | |
| 36. | Sharra | 2 | |
| 37. | Turjela | 1 | |
| 38. | Kamza | 2 | |
| 39. | Makare pusi | 1 | |
| 40. | Grabujë per bar | 1 | |
| 41. | Tfurk | 1 | |
| 42. | Trokull farke i vogel | 1 | |
| 43. | Hekur rrobash | 1 | |
| 44. | Dollap kafeje | 2 | |
| 45. | Ftre kali | 1 | |
| 46. | Zegia | 1 | |
| 47. | Shalë kali komplet | 1 | |
| 48. | Vozge pa mbulese | 1 | |
| 49. | Fultere | 2 | |
| 50. | Gjyma | 2 | |
| 51. | Filxhana kafeje | 17 | |
| 52. | Kusi xingu | 1 | |
| 53. | Tepsija | 3 | |
| 54. | Tabake kafje | 4 | |
| 55. | Sahana uji rroje xingu | 1 | |
| 56. | Tava me zie | 1 | |
| 57. | Kusia | 2 | |
| 58. | Kova teneqje | 1 | |
| 59. | Kobe tavoline | 1 | |
| 60. | Kuadera fotografije | 15 | |
| 61. | Hekura dritaresh | 21 | |
| 62. | Gyp llambe | 1 | |
| 63. | Tava bilori | 2 | |
| 64. | Tava te hapta | 2 | Nji e thyeme |
| 65. | Llambe te shkatrrume | 7 | Te shkatrrume |
| 66. | Mbajtëse qirish | 2 | |
| 67. | Ibrik blori | 2 | |
| 68. | Ibrik teneqje | 2 | |
| 69. | Pjata ambelsinash | 3 | |
| 70. | Kryse | 4 | |
| 71. | Gota | 3 | Nji e thyeme |
| 72. | Gota vene | 1 | |
| 73. | Gota rakije | 1 | |
| 74. | Pjatë filxhani per rroje | 1 | |
| 75. | Filxhan çaji | 1 | I thyem |
| 76. | Qelqa petromaksi | 2 | Nji i thyem |
| 77. | Karrika | 6 | |
| 78. | Kazan rakie komojet me dy gypa | 1 | |
| 79. | Çorape te ndryshme | 19 | |
| 80. | Beze | 2 | |
| 81. | Pjese te ndryshme tavoline | 3 | |
| 82. | Sofrabeze | 2 | |
| 83. | Pjesë fanelesh | 2 | |
| 84. | Kuadra te pa xhama | 11 |
Vertetohet marrja ne dorezim
Sh’Pal ME 19/ 11/ 1947
Per Komisjonin e Sekuestrimit
Sekretari Kryetari
(Pal Gjoka) (Xhafer Mehmeti)
Vertetohet nji me origjinalin
Pergjegjsi i Sekretaris
Kol Brunga
Faksimile të sekuestrimit të pasurisë
