{"id":44488,"date":"2019-08-30T00:37:33","date_gmt":"2019-08-29T22:37:33","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=44488"},"modified":"2019-08-30T00:37:33","modified_gmt":"2019-08-29T22:37:33","slug":"nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/","title":{"rendered":"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT !"},"content":{"rendered":"

\"Nafi Shkruan Nafi \u00c7egrani <\/strong><\/p>\n

\u2026N\u00eb vitin 1445, sipas asaj q\u00eb \u00ebsht\u00eb sh\u00ebnuar n\u00eb Defterin e Regjistrit t\u00eb Vilajetit, p\u00ebrpiluar nga Porta Otoman, njihet NAHIJA E VARDARIT, ku gravitojn\u00eb t\u00eb strukura fshtra shqiptare me sht\u00ebpi si koshere prej qerpiqi dhe t\u00eb mbuluara me kasht\u00eb thekre, duaj fieri ose kallame t\u00eb mbledhura nga Fushgropa e Pollogut gjys\u00ebm k\u00ebnete! Regjistrimi i dyt\u00eb (sipas evidencave t\u00eb cilat i kishin b\u00ebr\u00eb taksambledh\u00ebsit e koh\u00ebs ) t\u00eb b\u00ebra n\u00eb vitin 1580, jepen mjaft t\u00eb dh\u00ebna edhe p\u00ebr fshatrat e k\u00ebsaj ane q\u00eb cek\u00ebm m\u00eb lart\u00eb, si psh. edhe p\u00ebr \u00c7egranin, i cili n\u00eb ato defter osmane p\u00ebrmendet p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb si vendbanim etnik shqiptar\u00eb q\u00eb nga viti 1464, nj\u00eb pjes\u00eb e t\u00eb cil\u00ebve rr\u00ebnja e kan\u00eb pas t\u00eb krishter\u00eb, t\u00eb dominuar nga Principata e Kastriot\u00ebve\u2026
\n\u2026Vlen t\u00eb theksohet se perve\u00e7 migrimeve t\u00eb banor\u00ebve t\u00eb ketij fisi t\u00eb njohur nep\u00ebr trojet e Shqiperis\u00eb Etnike nd\u00ebr vite e shekuj, duke u shp\u00ebngulur her\u00eb nga \u00c7am\u00ebria e her\u00eb nga vise t\u00eb tjera ku jan\u00eb vendos n\u00eb koh\u00eb dhe hap\u00ebsira t\u00eb ndryshme, \u00ebsht\u00eb e qart\u00eb se jan\u00eb b\u00ebr\u00eb dindje dhe egzode t\u00eb m\u00ebdha nd\u00ebr gjith\u00eb shqiptarin\u00eb, dhe se nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e fiseve dhe popullit, pas vitit 1474 shkruhet se kan\u00eb emigruar andej detit deri n\u00eb brigjet e Kalabris\u00eb dhe Si\u00e7ilis\u00eb n\u00eb Itali.<\/p>\n

\u2026 pak histori<\/strong> :
\nN\u00eb gjysm\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shekullit XVI nga Pashall\u00ebku i Sanxhakut t\u00eb Janin\u00ebs u ndan\u00eb dhe u formuan edhe dy sanxhaqe t\u00eb ve\u00e7uara i Selanikut dhe i Shkupit. N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Sanxhakut t\u00eb Shkupit u bashkuan nahit\u00eb e Shkupit, Tetov\u00ebs,Gostivarit, K\u00ebr\u00e7ov\u00ebs dhe Prilepit. N\u00eb vitin 1432 fillon kryengritja n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb e Mesme e udh\u00ebhequr nga Andrej Topija, e cila u shua me gjak nga ushtria osmane. Sipas studiuesve sllav, kjo kryengritje \u00ebsht\u00eb shtrir\u00eb edhe n\u00eb mesin e shqiptar\u00ebve t\u00eb Maqedonis\u00eb Per\u00ebndimore ku b\u00ebn\u00eb pjes\u00eb edhe fusha e Pollogut, me qytetet Tetov\u00eb dhe Gostivar.<\/p>\n

Ushtria e Sk\u00ebnderbeut p\u00ebr nj\u00eb muaj \u00e7liroi t\u00ebr\u00eb territorin q\u00eb mbante dikur n\u00ebn kontrollin e vet\u00eb babai i tij Gjoni. Duke u zgjeruar nga Dibra, Gostivari, deri n\u00eb Tetov\u00eb. Pasi edhe n\u00ebna e tij Vojsava ishte nga fusha e Pollogut. M\u00eb konkretisht, nga qyteti i vjet\u00ebr Ilir i ashtuquajtur Draudrakum, q\u00eb nga Mesjeta e her\u00ebshme. Sot njihet me emrin Gradec. Pra, territori i i shtetit t\u00eb Sk\u00ebnderbeut shtrihej n\u00eb ato kufij q\u00eb posedonte dikur babai i tij. Por i zgjeruar me nj\u00eb marr\u00ebveshje treg\u00ebtaro-doganore q\u00eb lidhi ai m\u00eb 1426 me Republik\u00ebn e Raguz\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebn e ka n\u00ebnshkruar n\u00eb emrin e vet\u00eb dhe t\u00eb djem\u00ebve t\u00eb tij. Kufijt e k\u00ebtyre zot\u00ebrimeve p\u00ebrcaktoheshin prej Shufadaje n\u00eb jug\u00eb t\u00eb Lezh\u00ebs, e prej Rodonit n\u00eb bregdet deri n\u00eb Prizren. Nga ana tjet\u00ebr n\u00eb zot\u00ebrimet Gjonit b\u00ebnte pjes\u00eb edhe Krahina e Rek\u00ebs n\u00eb Verilindje t\u00eb Dibr\u00ebs, q\u00eb kufizohej me Gostivar e Tetov\u00eb. Pra k\u00ebto territore ishin t\u00eb bashkuara deri n\u00eb vdekje t\u00eb Gjonit, q\u00eb p\u00ebraf\u00ebrsisht ka vdekur n\u00eb mes viteve 1437-1440. Kjo dat\u00eb e vdekjes s\u00eb babait t\u00eb Sk\u00ebnderbeut sipas historiografis\u00eb shqiptare nuk mund t\u00eb merret si e sakt\u00eb, pasi babai i Sk\u00ebnderbeut n\u00eb baz\u00eb t\u00eb burimeve m\u00eb t\u00eb reja ka vdekur m\u00eb vitin 1437.<\/p>\n

Pra k\u00ebto territore Sk\u00ebnderbeu do t\u00eb tentoj\u00eb ti rruaj nga inkursionet turke n\u00eb Maqedoni duke filluar nga gryka e D\u00ebrvendit q\u00eb lidh\u00eb Shkupin me Tetov\u00ebn deri n\u00eb Liqenin e Ohrit.<\/p>\n

\u2026Rruga q\u00eb \u00e7on\u00eb Shkup-Gostivar-Dib\u00ebr, kjo rrug\u00eb q\u00eb kalonte rr\u00ebnz\u00eb Malit t\u00eb That\u00eb mbi gryk\u00ebn e D\u00ebrvendit, duke u lidhur me Gostivarin dhe monopatet e vendit t\u00eb quajtur ,,G\u00ebshtenjat,, p\u00ebrtej fshatit Re\u00e7an, e ka shfrytzuar shpeshher\u00eb edhe Leka i Madh, por sipas k\u00ebsaj strategjie luftarake, veproi edhe fatosi yn\u00eb, Gjergj Kastrioti, si\u00e7 e quqnin turqit Sk\u00ebnderbe! Me ardhjen e turqve ata e rriparuan k\u00ebt\u00eb rrug\u00eb p\u00ebr l\u00ebvizje t\u00eb tyre. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye m\u00eb von\u00eb nga popullata e k\u00ebsaj ane u pag\u00ebzua Stamboll-Xhade.<\/p>\n

Ushtria turke e udh\u00ebhequr nga komandanti Ibrahim beu u nis\u00eb me 14 mij\u00eb ushtar\u00eb n\u00eb derejtim t\u00eb Shkupit, p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb n\u00eb Pollog, kah Gryka e D\u00ebrvendit, m\u00eb 22 prill 1453 erdhi deri te beteja e njohur n\u00eb historin\u00eb ton\u00eb komb\u00ebtare: Beteja e Pollogut, e cila fillimisht nisi n\u00eb ledinat rr\u00ebz\u00eb Malit t\u00eb That\u00eb q\u00eb nga fshatrat Zhelin\u00eb,Strimnic\u00eb, \u00c7ellopek, Tenov\u00eb, Sten\u00e7e dhe gjer n\u00eb \u00c7egran , Forin\u00eb,\u00c7ajl\u00eb, Llapushnik dhe Llakavic\u00eb( si\u00e7 argumenton edhe historian yn\u00eb I vlefsh\u00ebm Prof Vebi Xhemaili). Kurse pozicionet kryesore Skenderbeu i kishte t\u00eb v\u00ebndosura ne rudinat mes \u00c7egranit dhe Vollkovis\u00eb dhe Forin\u00ebs (gjersa kazanat e zierjes s\u00eb gjell\u00ebrave p\u00ebr ushqim ishin vendos nj\u00eb pjes\u00eb te Lugu i Rexh\u00eb Muj\u00ebs sepse aty af\u00ebr kishin edhe burrimin me uj\u00eb t\u00eb ftoht\u00eb. Kurse pjes\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb kazanave ishin vendos te Lugu, q\u00eb m\u00eb von\u00eb banor\u00ebt e quajn\u00eb: Lugu i Is\u00eb Koles, sipas goj\u00ebdh\u00ebn\u00ebs) . Madje Fronti i Luft\u00ebs zgj\u00ebrohej m\u00eb tej prej Radiovce buz\u00eb Vardarit dhe gjer n\u00eb Gryk\u00ebn e Dervenit kah per\u00ebndimi gjer n\u00eb rr\u00ebzat e kodrave t\u00eb Zhelin\u00ebs dhe Kupanic\u00ebs s\u00eb Pollogut t\u00eb Posht\u00ebm. Kurse kah ana jugore vija e Frontit shkonte kah sukat malore t\u00eb Shkoz\u00ebs s\u00eb Forin\u00ebs gjer n\u00eb krykat e Llakavic\u00ebs dhe sukave t\u00eb Gjonovic\u00ebs n\u00eb drejtim t\u00eb malit t\u00eb Bukovikut gjer n\u00eb an\u00ebt Mavrov\u00ebs dhe rrjedhave t\u00eb Radik\u00ebs kah Dibra\u2026<\/p>\n

Sulltan Mehmeti i d\u00ebshpruar nga disfata e Pollogut, me t\u00eb shpejt\u00eb nisi nj\u00eb ekspedit tjet\u00ebr ushtarake me nj\u00eb ushtri edhe m\u00eb t\u00eb madhe drejt\u00eb Shqipris\u00eb n\u00ebn komand\u00ebn e Karaxha beut, shqiptar\u00ebt t\u00eb vendosur si \u00e7do her\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbrojtur \u00e7do pll\u00ebmb\u00eb tok\u00eb i dol\u00ebn p\u00ebrpara te fusha e Livadit (Livadhis\u00eb), duke i shk\u00ebtuar nj\u00eb disfat\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb. Pra k\u00ebt\u00eb vit kalendarik kurr mbushen 540 vite t\u00eb fitores s\u00eb Pollogut, Dibr\u00ebs dhe t\u00eb Betej\u00ebs s\u00eb Livadhis\u00eb. Me plot\u00eb krenari k\u00ebto fitore i p\u00ebrkujton: Tetova, Dib\u00ebra,Gostivari, Struga, e n\u00eb ve\u00e7anti Livadhia. Pra k\u00ebto fitore jan\u00eb t\u00eb t\u00ebr\u00eb popullit shqiptar, t\u00eb udh\u00ebhequr nga prisi i yn\u00eb legjendar Sk\u00ebnderbeu, i cili n\u00eb ato kushte t\u00eb ngritjes s\u00eb vet\u00ebdies komb\u00ebtare arriti t\u00eb themelon shtetin feudal shqiptar duke i bashkuar p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb principat\u00ebn e tij fiset dhe bajraqet shqptare nga t\u00eb gjitha trojet etnike, nga Shkupi, Karadaku e Anamorava e gjer n\u00eb Ulqin dhe Tivar duke p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu nahit\u00eb e Plav\u00ebs dhe Gucis\u00eb me \u00c7akorin malor me Shkod\u00ebr e Bjeshk\u00ebt e Nemura dhe gjithandej me Gryk\u00eb t\u00eb Rrugov\u00ebs\u2026!<\/p>\n

\u2026Nga ana tjet\u00ebr, n\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst duhet p\u00ebrmendur se edhe Jeronim De Rada i cili lindi m\u00eb 1814 n\u00eb fshatin e vog\u00ebl dhe piktoresk arb\u00ebresh Maki t\u00eb Kozenc\u00ebs, ende si i ri studioi let\u00ebrsin\u00eb antike dhe moderne, njohu idet\u00eb e Revolucionit Francez, q\u00eb ndikuan n\u00eb formimin e personalitetit t\u00eb tij. M\u00eb 1833 De Rada mbaroi kolegjin dhe i ati e mbajti nj\u00eb vit n\u00eb fshat, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar sh\u00ebndetin. Pik\u00ebrisht gjat\u00eb q\u00ebndrimit n\u00eb vendlindje ndodh\u00ebn dy ngjarje, q\u00eb do t’i jepnin hov krijimtaris\u00eb s\u00eb tij letrare. N\u00eb shekullin XIX ngulmimet arb\u00ebreshe, sidomos ato t\u00eb arb\u00ebresh\u00ebve t\u00eb Italis\u00eb kishin ruajtur t\u00eb paprekur ndjenj\u00ebn e dashuris\u00eb p\u00ebr atdheun e t\u00eb par\u00ebve, rr\u00ebnj\u00ebn dhe trungun e tyre q\u00eb i takonin, gjuh\u00ebn, zakonet e tradiat st\u00ebrgjyshore, e shfaq\u00ebn me nj\u00eb forc\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb vet\u00ebdijen e tyre shqipatre edhe n\u00eb fush\u00ebn e l\u00ebvizjes kulturore e letrare. Let\u00ebrsia e re q\u00eb lindi tek arb\u00ebresh\u00ebt p\u00ebrtej Adriatikut nga dhjet\u00ebvjet\u00ebshi i tret\u00eb i atij shekulli, me gjith\u00eb tiparet e ve\u00e7anta q\u00eb buronin nga kushtet n\u00eb t\u00eb cilat ndodheshin t\u00eb m\u00ebrguarit, ishte nj\u00eb deg\u00eb e let\u00ebrsis\u00eb shqiptare t\u00eb koh\u00ebs, e lindur si shpreh\u00ebse e idealit t\u00eb \u00e7lirimit t\u00eb atdheut. Prandaj, n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb k\u00ebsaj let\u00ebrsie ishte ideja patriotike, evokimi i traditav e t\u00eb lavdishme t\u00eb popullit ton\u00eb dhe, n\u00eb rradh\u00eb t\u00eb par\u00eb, i koh\u00ebs s\u00eb Sk\u00ebnderbeut, q\u00eb De Rada b\u00ebri k\u00ebthesa t\u00eb reja progresive dhe emancipuese arb\u00ebresho-shqiptare…duke vazhduar edhe jeta sipas ligjeve t\u00eb natyr\u00ebs dhe Zotit !<\/p>\n

* * *<\/p>\n

Shqiptari i shtypur gjithmon\u00eb dhe i vuajtur n\u00eb p\u00ebrballje me stuhi shekujsh, m\u00eb s\u00eb shumti kalon jet\u00ebn vet\u00ebm me malet, n\u00eb VET\u00cbMBROJTJE si shqipe, e n\u00eb sy kishte pushk\u00ebn dhe diellin, me lutje dhe shpres\u00eb, k\u00ebrkon t\u00eb pamundur\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb akt mjaft t\u00eb thjesht\u00eb. K\u00ebrkon t\u00eb godas\u00eb, kur gjith\u00e7ka mund t\u00eb arrihet ndryshe, edhepse ndaj tij gjithmon\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdorur dhun\u00eb. Vet\u00ebm se mal\u00ebsori fisnik shqiptar\u00eb m\u00eb par\u00eb pranon vuajtjen, duke e shtyr\u00eb me lutje pa sens, se sa t\u00ebrheqien. N\u00eb fakt, \u00ebsht\u00eb e paperceptueshme kjo lloj mend\u00ebsie, q\u00eb vijon t\u00eb jetoj\u00eb edhe sot,n\u00eb koh\u00ebt moderne… Megjithat\u00eb, dhe pavar\u00ebsisht sulmeve t\u00eb vazhdueshme t\u00eb koh\u00ebrave t\u00eb hershme t\u00eb romak\u00ebve, got\u00ebve, serb\u00ebve dhe bullgar\u00ebve dhe afro 400-500 viteve dominimi t\u00eb Turqis\u00eb apo Port\u00ebs otomane\u2026<\/p>\n

Rendi farefisnor<\/strong><\/p>\n

Pas ndryshimeve demografike t\u00eb pas viteve 1470 dhe sidomos pas dyndjeve q\u00eb jan\u00eb b\u00ebr\u00eb n\u00eb \u00c7am\u00ebri dhe gjetiu n\u00eb Shqip\u00ebri edhe n\u00eb koh\u00ebt para dhe pas Luftave Ballkanike, (prej nga vijn\u00eb t\u00eb par\u00ebt e fisit tim), kan\u00eb ndodh\u00eb edhe shembje t\u00eb vazhdueshme regjimesh e sistemesh t\u00eb disa shteteve t\u00eb p\u00ebrkohshme n\u00eb Gadishullin e Ballkanit, shqiptar\u00ebt q\u00eb kishin jetuar n\u00eb nj\u00eb rend fisnor shekullor nd\u00ebr viset e ndryshme, si\u00eb p\u00ebrmenda m\u00eb lart\u00eb, e kan\u00eb l\u00ebn\u00eb vendlindjen e tyre qoft\u00eb edhe nga d\u00ebbimet me dhun\u00eb, nga rr\u00ebmujat dhe rr\u00ebmetet, ose duke u kalamendur n\u00eb shtigje t\u00eb tjera, p\u00ebr nj\u00eb jet\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb n\u00eb m\u00ebrgim ose n\u00eb qytetet e krahina t\u00eb tjera. T\u00eb par\u00ebt e fisit dhe oxhakut ku i takoj un\u00eb, erdh\u00ebn me karvanin e tyre, duke kaluar male e gryka, dhe u v\u00ebndos\u00ebn n\u00eb Fush\u00ebgrop\u00ebn pjellore t\u00eb Pollogut, p\u00ebr \u00e7ka do t\u00eb flasim n\u00eb vazhdim\u00ebsi, sidomos mbi dinamik\u00ebn q\u00eb kan\u00eb sjell synimet e tyre p\u00ebr t\u00eb mbetur gjall\u00eb dhe p\u00ebr nj\u00eb jet\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Sidomos ka r\u00ebnd\u00ebsi ruajtja e strukturave t\u00eb vjetra mendore dhe fisnore n\u00eb \u00c7egran ku mbetet vet\u00ebm n\u00eb nivel bisedor kur nd\u00ebgjon q\u00eb thon\u00eb “Un\u00eb jam i Sul\u00eb Muj\u00ebs !\u201d Ose: “Ti je i oxhakut t\u00eb Baki Lokut\u201d apo i “Familjes Met\u00eb Elmazit” etj. etj. Por q\u00eb kjo ndjesi e rr\u00ebnj\u00ebs q\u00ebndron dhe \u00ebsht\u00eb mir\u00eb kur ajo mbahet mend nga breznit\u00eb q\u00eb vijn\u00eb, sepse TRUNGU dhe rr\u00ebnja, mbeten edhe si fler\u00eb gjaku e cila nuk zbehet leht\u00ebsisht duke qen\u00eb e fresk\u00ebt n\u00eb mbamendje e njer\u00ebzve.<\/p>\n

Edhe fisi Muje me rr\u00ebnj\u00eb nga \u00c7am\u00ebria e lasht\u00eb dhe m\u00eb pas nga Sejdolli, fillimisht ishin t\u00eb si gjith\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt t\u00eb krishter\u00eb, e q\u00eb m\u00eb pas n\u00eb mes koh\u00ebsh e shekujsh u myslimanizuan,duke e pranuar islamin si fem \u00eb t\u00eb past\u00ebr, m\u00eb t\u00eb drejt\u00eb dhe hyjnore\u2026 Pjes\u00ebtar\u00ebt e fisit tim Muje, lirisht mund t\u00eb them se p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb nj\u00eb komunitet q\u00eb \u00ebsht\u00eb i vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr lidhjet e p\u00ebrbashk\u00ebta t\u00eb gjakut, t\u00eb historis\u00eb dhe t\u00eb nj\u00eb st\u00ebrgjyshi nga ana mashkullore. Sipas disa mendimeve t\u00eb m\u00eb pleq\u00ebve, mendohet se Mujet p\u00ebr nga gjaku konsiderohen si kush\u00ebrinj t\u00eb fisit KRASNIQ, meq\u00eb t\u00eb dy pal\u00ebt e kan\u00eb rr\u00ebnj\u00ebn thell\u00eb shqiptare dhe iliro-dardane si n\u00eb Shqip\u00ebri njashtu edhe n\u00eb Kosov\u00eb. Sipas studimeve t\u00eb Johan Georg von Hanit, i cili udh\u00ebtoi n\u00ebp\u00ebr k\u00ebto an\u00eb, konstatoi se n\u00eb rajonin e Leskovcit n\u00eb jug t\u00eb Serbis\u00eb jetonin t\u00eb p\u00ebrzier me fisin e Krasniqes edhe deg\u00ebt e fiseve t\u00eb Sopit, Berish\u00ebs dhe Gashit. Gash ka edhe n\u00eb rajonin e Masuric\u00ebs, shumica prej t\u00eb cil\u00ebve i takojn\u00eb fisit t\u00ebKrasniqes. N\u00eb qarkun e Leskocit, gashian\u00ebt banojn\u00eb n\u00eb gjasht\u00eb fshatra, por nuk kan\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie me fiset e tyre n\u00eb Kosov\u00eb dhe n\u00eb Vranje.!<\/p>\n

* * *<\/p>\n

\u2026 \u00c7egrani n\u00eb thell\u00ebsin\u00eb e shekujve z\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb analet e historin\u00eb q\u00eb nga koh\u00ebrat e hershme, si trev\u00eb etnike dhe me banor\u00eb autokton\u00eb shqiptare, arb\u00ebrore- ilire, dhe dardane. Burimet dhe goj\u00ebdh\u00ebnat. Legjendat dhe gjurmime t\u00eb tjera, provat e k\u00ebrkimeve t\u00eb onomastik\u00ebs, t\u00eb arkeologjis\u00eb, na \u00e7ojn\u00eb n\u00eb argumente t\u00eb padiskutueshme t\u00eb prejardhjes Ilire e vazhdim\u00ebsis\u00eb iliro-shqiptare. Arkeologjia akoma nuk e ka th\u00ebn\u00eb fjal\u00ebn e saj p\u00ebr \u00c7egranin dhe \u00e7egranasit, sepse edhe t\u00eb dh\u00ebnat e koh\u00ebs s\u00eb Perandoris\u00eb Bizantine jan\u00eb mjaft t\u00eb mjegullta, pos atyre osmane Thuhet s\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e kryq\u00ebzatave dhe m\u00eb pas ato pak\u00eb sht\u00ebpi t\u00eb fshatit t\u00eb nd\u00ebrtuara me qerpiq dhe t\u00eb lyera me balt\u00eb, me pullaze t\u00eb mbuluara me rrasa guri, n\u00eb form\u00eb pllakash ose me kasht\u00eb thekre, apo kasht\u00eb k\u00ebnetash, \u00ebsht\u00eb djegur dhe shkat\u00ebrruar disa here. Bile, \u00c7egrani \u00ebsht\u00eb djegur e b\u00ebr\u00eb hi disa here, sidomos n\u00eb koh\u00ebn e Stefan Nemanj\u00ebs, kurse \u00c7egranasit jan\u00eb vrar\u00eb pleq e t\u00eb rinj, jan\u00eb therr me thika e bajoneta\u2026Por, s\u00ebrisht u p\u00ebrlind\u00ebn nga hiri si Feniksi dhe mbet\u00ebn gjall\u00eb!Ec\u00ebn n\u00eb rrug\u00ebt e jet\u00ebs dhe shekujve si Promethe p\u00ebrball\u00eb stuhive sllave t\u00eb cil\u00ebt ishin v\u00ebrsul\u00eb nga veriu dhe lindja e Gadishullit t\u00eb Ballkanit\u2026<\/p>\n

Me ardhjen e sllav\u00ebve dhe v\u00ebndosjen e tyre n\u00ebp\u00ebr vendbanime shqiptare t\u00eb Fush\u00ebgrop\u00ebs s\u00eb Pollogut, si n\u00eb Tur\u00e7an, Llapushnik, Balindoll, \u00c7ajl\u00eb, Vrap\u00e7ishte, Pozharan, Gradec, Radiovc\u00eb, Brevenic\u00eb, Saraqin\u00eb etj ku z\u00ebn\u00eb vend familje t\u00eb ardhur t\u00eb krishtera sllave , t\u00eb cilat kan\u00eb vazhduar jet\u00ebn e tyre me banor\u00ebt e fshatrave etnike shqiptare.Por, ndoshta fati historik dhe rrethana t\u00eb tjera kan\u00eb ndikuar dhe nuk kan\u00eb arritur dot t\u00eb vendosen n\u00eb \u00c7egran. Megjithat\u00eb, m\u00eb von\u00eb do vijn\u00eb ushtri dha tabore t\u00eb t\u00ebra serbosllave nga Banati e Shumadia, duke u vendosur n\u00eb fushat dhe arat e buta t\u00eb Pollogut rradh\u00eb e rradh\u00eb. Madje, si\u00e7 do t\u00eb ndodh edhe me fshatrat e Malit t\u00eb That\u00eb: Zdunje, Pore\u00e7, Brod e gjer n\u00eb Prilep.Sidomos shtohet numri I tyre t\u00eb sllav\u00ebve t\u00eb ardhur n\u00eb fshatrat Tum\u00e7evisht\u00eb, Radiovc\u00eb, Brevenic\u00eb etj. etj. Dhe prej nga shp\u00ebrngulen shqiptar\u00ebt vendas t\u00eb lasht\u00eb, sip\u00ebrfaqet e m\u00ebdha tokave t\u00eb buk\u00ebs, ara t\u00eb mbjellura dhe livadhe e pllaja t\u00eb gj\u00ebra, ua ndan\u00eb sllav\u00ebve t\u00eb ardhur, sipas marveshtjes me Port\u00ebn, u jepen edhe tapia pronash, duke u vendosur p\u00ebrfundimisht para dhe pas 1913, madje n\u00eb vazhdim\u00ebsi n\u00eb vitet e Luft\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb Bot\u00ebrore dhe gjat\u00eb regjimit komunist ishin t\u00eb privilegjuar, u b\u00ebn\u00eb banor\u00eb t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm k\u00ebtu e gjetiu duke u zgjeruar gjer n\u00eb an\u00ebt e Preshev\u00ebs, Anamorav\u00ebs, Kumanov\u00ebs, Velesit, Brodit, Prilepit, K\u00ebr\u00e7ov\u00ebs, Dibr\u00ebs, Gostivarit, Tetov\u00ebs dhe Shkupit.<\/p>\n

* * *<\/p>\n

Fshatrat shqiptare n\u00eb vazhdim\u00ebsi dhe n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb organizuar sistematikisht digjeshin, banor\u00ebt autokton shqiptar\u00eb vriteshin dhe d\u00ebboheshin gjer n\u00eb Azi dhe Anadoll. Kjo, jo vet\u00ebm p\u00ebr faktin e jet\u00ebs dhe t\u00eb luft\u00ebs s\u00eb tyre si shqiptar q\u00eb b\u00ebnin p\u00ebr mbrojtjen e vatrave t\u00eb st\u00ebrlashta, por edhe p\u00ebr t\u00eb ruajtur egzistenc\u00ebn dhe dinjitetin, si\u00e7 b\u00ebn\u00eb t\u00eb gjitha viset tona, njashtu edhe \u00e7egranasit, edhe nga fakti tjet\u00ebr se ndodheshin t\u00eb skllav\u00ebruar, dhe historikisht q\u00eb kishin nj\u00eb pozicion ky\u00e7 t\u00eb lidhjes s\u00eb gjakut dhe rr\u00ebnj\u00ebs, duke mbajtur n\u00eb korelacion me shekuj mes qendrave t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb Arb\u00ebris\u00eb, sidomos p\u00ebr veprime luftarake q\u00eb vinin nga Azia e vog\u00ebl dhe detyrimet q\u00eb kishin ato p\u00ebr mbrojtjen e tyre t\u00eb viseve t\u00eb tjera t\u00eb Arb\u00ebris\u00eb, q\u00eb nga koha e Sk\u00ebnderbeut.<\/p>\n

Sipas burimeve t\u00eb sakta dhe shkencore historike del se Gjergj Kastrioti Sk\u00ebnderbeu kishte dajallar\u00ebt e vet n\u00eb Gradec, sepse e \u00ebma, e shoqja e Gjon Kastriotit, Vojsava ishte bij\u00eb e k\u00ebtyre an\u00ebve me natyr\u00eb t\u00eb bukur ku gravitonte Draodakum q\u00eb nga lasht\u00ebsit\u00eb.
\nN\u00eb fush\u00ebn e Pollogut dhe rr\u00ebzat e maleve t\u00eb Zhelin\u00ebs, Balltepe, Sten\u00e7e (fshat i banuar me ortodoks shqiptar), madje fronti zgjatej nga Rudinat e \u00c7egranit, Forin\u00ebs e gjer n\u00eb \u00c7ajle t\u00eb Vjet\u00ebr ku sundonin Forja dhe skllavopronari Sinan Dragaliu , u zhvilluan disa beteja kund\u00ebr Ushtrive Osmane, q\u00eb vinin vale-val\u00eb p\u00eb t\u00eb mposhtur Shiptar\u00ebt dhe prij\u00ebsin e tyre Sk\u00ebnderbe.<\/p>\n

Ishte viti 1462 \u2026!<\/strong><\/p>\n

\u2026K\u00ebtu n\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst duhet t\u00eb theksoj se edhe gjat\u00eb intervaleve t\u00eb atyre koh\u00ebrva dhe sidomos para dhe pas luft\u00ebrave q\u00eb jan\u00eb zhvilluar nga shqiptar\u00ebt n\u00eb Dib\u00ebr dhe Lum\u00eb kund\u00ebr hordhive serbosllave t\u00eb cilat venin e vinin k\u00ebndej duke vrar\u00eb e djegur, duke d\u00ebbuar nga vatrat e tyre fshatar\u00eb dhe mal\u00ebsor\u00eb shqiptar\u00eb, shum\u00eb nga m\u00ebhallat dhe fiset t\u00eb cilat, duke ikur nga zollumet dhe gjenocidet serbpsllave, jan\u00eb v\u00ebndosur gjat\u00eb rr\u00ebzave t\u00eb Sharrit dhe ato t\u00eb Malit t\u00eb That\u00eb, njashtu edhe n\u00eb \u00c7egran, jan\u00eb t\u00eb rilindur duke kaluar nga Gryka e Madhe dhe e Vog\u00ebl, ose duke kaluar Ur\u00ebn e Topojanit, apo edhe bri monopateve t\u00eb Kalas\u00eb s\u00eb Dod\u00ebs, nga an\u00ebt e Matit, Bulqiz\u00ebs, Dibr\u00ebs dhe Peshkopis\u00eb gjer n\u00eb Opoj\u00eb dhe Gor\u00eb, ishin t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb dhe me karvanet e tyre, e disa duke u kalamendur edhe p\u00ebrtej Korrabit dhe Qaf\u00ebs s\u00eb Murizit apo edhe nga Qafa e Buallit, duka kaluar bile edhe kodra e gryka t\u00eb maleve t\u00eb Vlljanic\u00ebs, si\u00e7 ishin m\u00ebhalla e Met\u00eb Elmaz Balliut me t\u00eb parin e tyre Mehmet Skepin, nj\u00eb burr\u00eb hijer\u00ebnd\u00eb dhe me mustaqe t\u00eb d\u00ebndura si duj\u00eb gruri\u2026 Edhe t\u00eb tjer\u00eb si k\u00ebta, para dhe pas tyre, cep p\u00ebr jet\u00eb dhe egzistenc\u00eb gjall\u00ebrie e kishin \u00c7egranin!<\/p>\n

Megjithat\u00eb, k\u00ebtu \u00ebsht\u00eb specifike t\u00eb p\u00ebrmend se gjat\u00eb koh\u00ebs dhe dekadave t\u00eb atyre shekujve, nga shum\u00eb fise e m\u00ebhalla, sidomos n\u00eb \u00c7egran u krijuan lidhjet e tyre, t\u00eb fiseve mes vejti, ose duke v\u00eb lidhje miq\u00ebsie me an\u00eb t\u00eb fejesave, martesave, dh\u00ebnje e marrje, jetonin disi n\u00eb ujdi dhe m\u00eb t\u00eb organizuar n\u00eb aspektin e jet\u00ebs s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, dhe si t\u00eb till\u00eb nuk vinin n\u00eb konflikt me nj\u00ebra tjetr\u00ebn, ose vinin shum\u00eb m\u00eb rrall\u00eb se dikur, madje nga shfryt\u00ebzimi i tokave pjellore, i kullosave, i ujit, pyjeve, apo i tok\u00ebs q\u00eb ishte shum\u00eb pjellore me gj\u00ebra t\u00eb ndryshme, pem\u00eb e perime, grur, drith\u00ebra e t\u00eb bardha, ishin n\u00eb armoni jete dhe bashk\u00ebjetese n\u00eb fshat, ( q\u00eb sipas rr\u00ebfimeve t\u00eb pleq\u00ebve nd\u00ebr breza, kjo ndodhi q\u00eb nga koha kur n\u00eb \u00c7egran ishte kryeplak i fshatit agai i k\u00ebsaj ane Brahim Loku). K\u00ebshtu, duke u shtuar lidhjet e tilla t\u00eb fiseve dhe mes m\u00ebhallave, faktikisht n\u00eb \u00c7egran, i cili mbeti shembull, u krijuan linja t\u00eb drejta njer\u00ebzire, miq\u00ebsie, harmonie e humane njer\u00ebzore, sepse n\u00eb koh\u00ebrat e m\u00eb hershme, kishin q\u00ebn\u00eb n\u00eb telashe t\u00eb shpeshta me konfliktet e natyrave t\u00eb ndryshme, nga nj\u00ebra an\u00eb antagonizma fqinj\u00ebsore, dhe nga ana tjet\u00ebr, probleme t\u00eb vazhdueshme kishin pas me ndarrjen e trojeve, territoreve n\u00eb m\u00ebhalla n\u00eb fshat madje edhe n\u00eb fushat ku i kishin t\u00eb mbjellurat e gj\u00ebra n\u00eb shtrirjen e Pollogut gjer n\u00eb an\u00ebt e Livadheve te Begut, Dunajshte, Koidra, Daglica, Martanike, Shavisha, K\u00ebrtinja, Orllecet dhe gjer n\u00eb an\u00ebt e lumit Mosda\u00e7a dhe Falishtit…<\/p>\n

* * *<\/p>\n

( Shqiptari ka mbet i pa thyer dhe ka jetuar si super rrac\u00eb, duke ruajtur me xhelozi dhe krenari individualitetin dhe dinjitetin e tij. Por, q\u00eb, megjithat\u00eb, shqiptar\u00ebt dhe m\u00eb von\u00eb Shqip\u00ebria si shtet, nuk kan\u00eb arritur dot dhe nuk kan\u00eb mundur t\u00eb paraqesin nj\u00eb front t\u00eb bashkuar dhe t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt kund\u00ebr nj\u00eb armiku q\u00eb e kan\u00eb p\u00ebrball\u00eb\u2026 Kjo e met\u00eb, zat\u00ebn, na q\u00ebllon edhe sot e sot !)<\/p>\n

* * *<\/p>\n

\u2026K\u00ebtej gjendet gjeneza dhe fijet gjenealogjike t\u00eb TRUNGUT t\u00eb fisit tim Muje me RR\u00cbNJ\u00cb nga \u00c7am\u00ebria, ATJE KU TOKAT PJELLORE JAN\u00cb T\u00cb MUGULLUARA DHE DIELLI I PRARUAR!!<\/strong><\/p>\n

\u2026 Kan\u00eb jetuar disa qindra katunde si nj\u00eb deg\u00eb ulliri, si nj\u00eb luledielli, por q\u00eb n\u00eb historin\u00eb e shekujve \u00c7am\u00ebria njihet si vend i shtrejt\u00eb dhe me nj\u00eb demografi t\u00eb zhvilluar shqiptare, mjerisht shum\u00eb t\u00eb vuajtur, jeta e tyre ka q\u00ebn\u00eb shum\u00eb tragjike q\u00eb nga koh\u00ebrat para bizante e ruso slave, dhe pas pushtimit osman, k\u00ebtu pik\u00ebrisht zulmadh tregohet faktori grek q\u00eb b\u00ebn\u00eb nj\u00eb gjenocid t\u00eb papar\u00eb sipas strategjive ideologjike ruso sllavo ortodokse etj, duke b\u00ebr\u00eb hata mbi afro 160 fshatra, ose si\u00e7 i quajn\u00eb atje: Katunde , n\u00eb zon\u00ebn e Epirit, t\u00eb Thrak\u00ebs, n\u00eb ishujt e Korfuzit, Speca, Peloponez, etj.<\/p>\n

Por\u2026K\u00ebtu struket nj\u00eb histori e gjat\u00eb dhe me rr\u00ebnj\u00eb t\u00eb thella shekullore n\u00eb themelet e mbetura g\u00ebrmadha prej guri dhe varre t\u00eb djegura, p\u00ebr\u00e7ka duhet t\u00eb shkruajn\u00eb edhe historian\u00ebt, shkrimtar\u00ebt dhe studjues europian e bot\u00ebror\u2026!<\/p>\n

* * *<\/p>\n

\u2026Sipas Regjistrimeve n\u00eb defter\u00ebt osman t\u00eb viteve 1484\/ 1555 del se shtrirja e popullsis\u00eb shqiptare n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebt e \u00c7egranit, egzistojn\u00eb n\u00eb shekuj toponime shqiptare t\u00eb cilat i hasim gjithandej, edhe m\u00eb her\u00ebt edhe n\u00eb krahin\u00ebn e Art\u00ebs, Paramithis\u00eb, t\u00eb Sulit, t\u00eb Gumenic\u00ebs e t\u00eb Parg\u00ebs. Ledh\u00ebs etj t\u00eb trojeve t\u00eb \u00c7am\u00ebris\u00eb, n\u00eb ato monopate ku kan\u00eb jetuar edhe t\u00eb par\u00ebt e fisit tim, si bark i ndar\u00eb nga fisi Proj.<\/p>\n

Toponimia dhe mikrotoponimia n\u00eb \u00c7egran dhe rrethin\u00eb!
\nT\u00eb dh\u00ebnat mikrotoponimike t\u00eb trev\u00ebs s\u00eb \u00c7egranit me rrethin\u00eb i kam gjurmuar nga pleq\u00ebt q\u00eb i p\u00ebrkasin k\u00ebtij vendbanimi, t\u00eb cil\u00ebt i kan\u00eb n\u00eb mbamendje dhe p\u00ebrcjell gjer n\u00eb dit\u00ebt e sotme, si psh.<\/p>\n

BJESHKA E JONOVDOLLIT \u2013 Vend ku m\u00eb s\u00eb shumti rriten lisi, hahu, dushku, mulleza, frashnja, th\u00ebna etj.
\nBUNARET E CILEVE-Vend bjeshke ku kullosin bag\u00ebtia mbi kodrat e Malit t\u00eb That\u00eb, ku sipas goj\u00ebdh\u00ebnave q\u00ebndron se i pari i m\u00ebhall\u00ebs ,,Cile,, i cili fillimisht ka jetuar n\u00eb \u00c7egran dhe i ka takuar fisit Muje, por nuk dihet sakt\u00ebsisht p\u00ebr \u00e7far\u00eb arsye u shp\u00ebrngul dhe u vendos n\u00eb fshatin \u00c7ellopek( Ballishte). Ai hapi puset e vetme n\u00eb bjeshk\u00eb, ku edhe sot mbajn\u00eb emrin “Bunar\u00ebt e Cileve”!
\n\u00c7UKA- Vendkod\u00ebr mollake n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb fshatit Vollkovi, e pasur me drunj ahu, shkoz\u00eb dhe dushk disa qindra vje\u00e7ar. Por, kjo kod\u00ebr n\u00eb mbam\u00ebndjen e njer\u00ebzve mbete si e shejt\u00eb, dhe aty organizohen piknike t\u00eb ndryshme dhe ahengje gjat\u00eb fest\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebngjergjit, m\u00eb 6 maj.
\nOGRADET E XHELEVE \u2013 vend ograjesh dhe ara t\u00eb buta me t\u00eb mbjella buz\u00eb Vardarit, atje posht\u00eb tej ,,Ujit t\u00eb Katundit,,.
\nGURRGULLIMA \u2013 Vend ku gurgullojn\u00eb prroska t\u00eb ftohta q\u00eb burrojn\u00eb nga rr\u00ebzat e rudinave t\u00eb k\u00ebsaj ane n\u00eb an\u00ebn veriore t\u00eb \u00c7egranit.
\nARA E SHKJAUT- Vend ledinash prej gurishtesh dhe q\u00eb lidhen me “Vreshtat” e \u00c7egranit n\u00eb an\u00ebn verilindore t\u00eb fshatit.
\nMOSDA\u00c7A \u2013 Vend r\u00ebre me ara n\u00eb fush\u00eb, kah kalon lumi Mosda\u00e7a q\u00eb nurron dhe vjen nga Sharri.
\nRAZDOLLKA- Vend malor dhe me pyje ku rriten dushku, mulleza, frashnja, th\u00ebna, jorgovani dhe drunj t\u00eb tjer\u00eb mbi sukat e Malit t\u00eb That\u00eb.
\nGRYKA E KUQE- Vend shk\u00ebmbor mes dy kodrash t\u00eb rr\u00ebpinta n\u00eb lindje t\u00eb \u00c7egranit.
\nGURISHTE \u2013Vend me shum\u00eb gur\u00eb te proi mbi prroskat e “Vod\u00ebs” (Burimit).
\nG\u00cbRBECI \u2013 Shull\u00eb shk\u00ebmbi i that\u00eb, ku pos disa d\u00ebllinjave dhe g\u00ebrmushka prej mulleze nuk ka pyje t\u00eb dendura.
\nLINISHTE\u2013 Vend me kullosa m\u00eb t\u00eb pasura lini, kullosa dedeline etj. n\u00eb Mal t\u00eb That\u00eb ku \u00e7egranasit n\u00eb pranver\u00eb dalin me stane dhe kullosin bag\u00ebtin\u00eb. Tani n\u00eb at\u00eb vend, disa persona t\u00eb pa nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm i kan\u00eb uzurpuar edhe puset e k\u00ebtij vendi dhe kan\u00eb nd\u00ebrtuar ca si ,,vila,, dhe pa leje nd\u00ebrtimi.
\nKEPI I DHELPR\u00cbS- Vend ku ka pas strufullakun e vet\u00eb dhelpra.
\nKODRA E SHTERPAVE- Vend ku kan\u00eb pas mrizin delet shterpa t\u00eb tuf\u00ebs s\u00eb Baki Lokut n\u00eb Liniq. Aty ka pas edhe kasoll\u00ebn e mbuluar me kasht\u00eb thekre dhe dy puse nga jan\u00eb furnizuar me uj\u00eb t\u00eb pijsh\u00ebm. SHPELLA E UJKUT- Shk\u00ebmb i thepisur ku ka nj\u00eb shpell\u00eb ujku t\u00eb p\u00ebrhimt\u00eb, ku ka dhe rriten shum\u00eb lejthia.
\nLIVADHI I LINIT- Vend ledinash n\u00eb bjeshk\u00ebt e Liniqit , ku duken si livadhe t\u00eb mb\u00ebrthyera me bar lini, ( prej nga edhe e merr emrin ,,Linishte,,).
\nLIVADHI I ARAUSH\u00cbS \u2013Vend livadhesh ku kan\u00eb mrizuar arushat e malit t\u00eb k\u00ebsaj ane.
\nLIVADHET E ESATIT \u2013 Dikur ara,sot livadhe.Gjenden n\u00eb Sharr.
\nLEDINAT E GJATA \u2013 Vend ledinash n\u00eb t\u00eb djatht\u00eb t\u00eb Leniqit dhe shpatijeve q\u00eb lidhen me bjeshk\u00ebt e fshatit Forin\u00eb.
\nOGRADE-Vend me ara t\u00eb buta ku rriten pem\u00eb, perime dhe t\u00eb bardha t\u00eb tjera bri \u00c7egranit dhe buz\u00eb Vardarit.Sot gjithandej edhe n\u00eb arat e buta t\u00eb Forin\u00ebs jan\u00eb nd\u00ebrtuar sht\u00ebpi.
\nORLLEC- Fush\u00eb n\u00eb \u00c7egran me t\u00eb mbjella.
\nKOJRIJA E MADHE – Vend me drunj t\u00eb m\u00ebdhenj dushku, kreke, mulleze dhe ahu, q\u00eb mbahet si vend ,,vakuf,, por q\u00eb pas r\u00ebnies s\u00eb regjimit t\u00eb ish jugosllavis\u00eb, disa persona t\u00eb pa nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm I kan\u00eb prer dhe shvarros. Zoti ka dash, tani kan\u00eb mbi filiza prej trungjeve t\u00eb vjet\u00ebr, por q\u00eb duan nj\u00eb p\u00ebrkushtim t\u00eb ruhen dhe mos priten p\u00ebr djegje. Nga k\u00ebta drunj, \u00e7egranasit dikur I p\u00ebrdornin p\u00ebr ,,potnica,, gjat\u00eb varrosjes s\u00eb t\u00eb vdekurve.
\nSHPELLA E UJKUT- N\u00eb an\u00ebn veriore t\u00eb Kojris\u00eb s\u00eb Madhe, aty ku ngrihen edhe rr\u00ebzat e Shull\u00ebrit t\u00eb Kuz\u00ebs, gjendet Shpella e ujkut.
\nDUSHKU I SHABANIT- Dru I madh dushku qindve\u00e7ar me deg\u00eb t\u00eb m\u00ebdha dhe rr\u00ebnj\u00eb t\u00eb forta, ku tufa delesh kan\u00eb ndejur n\u00ebn hije gjat\u00eb dit\u00ebve t\u00eb nxehta me diell vere.
\nURA E ALI DANIT- Ur\u00eb k\u00ebmb\u00ebsor\u00ebsh prej betoni t\u00eb cil\u00ebn para 100 vitesh e pat nd\u00ebrtuar Ali Dani mbi lumin bri arave t\u00eb quajtura ,,Shavisha,, por kjo ur\u00eb sot nuk egziston.
\nST\u00cbNI I SUL\u00cb MUJ\u00cbS- Vend n\u00eb bjeshk\u00ebt e Liniqit ku i kan\u00eb ruajtur dhent\u00eb.
\nST\u00cbNI I BAKI LOKUT- Vend n\u00eb bjeshk\u00ebt e bjeshk\u00ebt e Malit t\u00eb That\u00eb.
\nSTANI I TEFIKUT BAJRAMIT,
\nST\u00cbNI VEHAP QEHAS – (Vehap Qehaja ka q\u00ebn\u00eb i njihur n\u00eb \u00c7egran dhe ka poseduar mbi 3000 krer\u00eb dele dhe i kullotur mbi malin e Opalit, vend me kullota metili e barishte t\u00eb tjera\u2026)
\nLUGU I IS\u00cb KOLES- Vend lugin\u00eb ku kan\u00eb ardhur v\u00ebrshime nga malet, e q\u00eb ka nj\u00eb histori m\u00eb vete: Isa vritet n\u00eb rrethana t\u00eb panjohura nga nj\u00eb band\u00eb e armatosur bullgare n\u00eb vendin e quajtur ( sipas goj\u00ebdh\u00ebn\u00ebs) : Lugu i Is\u00eb Koles, i cili nuk le pas vehtes nj\u00eb trash\u00ebgimtar. Dhe, sipas rr\u00ebfimeve t\u00eb plakut guximtar haxhi Baki Loku, t\u00eb cilin e shoq\u00ebroja gjersa ruaja bag\u00ebtit\u00eb e deleve te stanet e Linishtes q\u00eb kur isha i mosh\u00ebs 10-12 vje\u00e7, mbaj mend rr\u00ebfimet e tij p\u00ebr Is\u00eb Kolen dhe legjenda p\u00ebr ted he Lugin\u00ebn mes kodres s\u00eb Opalit dhe shullerit thepor Skapeci n\u00eb an\u00ebn e Forin\u00ebs, aty shtrihet Lugu i cili gjat\u00eb v\u00ebrshimeve nga mallet sjellte gur\u00eb e shk\u00ebmbenj t\u00eb m\u00ebdhenj\u2026Aty rr\u00ebz\u00eb malit, ku lakon Udha zik-zake e mal\u00ebsorve t\u00eb Korit\u00ebs, gjendej kasolla e nd\u00ebrtuar prej druri e Is\u00eb Koles, i cili kishte nj\u00eb tuf\u00eb prej 12 krer\u00ebsh dhi t\u00eb kuqe. Pran\u00eb kasoll\u00ebs s\u00eb mbuluar me trar\u00eb dushku dhe deg\u00eb fierri, aty pran\u00eb kah kalonin vet\u00ebm me kuaj, gomar e mushka t\u00eb ngarkuara kur venin e vinin koritjan\u00ebt n\u00eb treg, ditata e marta, n\u00eb Gostivar, dit\u00eb pazari\u2026 Is\u00eb Kola q\u00ebndrronte me pushk\u00eb n\u00eb krah. Gjersa nga grykat e shullereve d\u00ebgjohej osh\u00ebtime dhe zhurma e nj\u00eb rr\u00ebmuje q\u00eb shkaktohej nga t\u00eb rreshurat e m\u00ebdhe, e t\u00eb cilat me v\u00ebrshimet q\u00eb mbushej Lugu buz\u00eb m\u00eb buz\u00eb sjellte zhavor dhe gur shk\u00ebmbor t\u00eb m\u00ebdhenj q\u00eb rrokulliseshin gjer n\u00eb sip\u00ebrfaqet e gj\u00ebra t\u00eb rudin\u00ebs s\u00eb \u00c7egranit.
\n\u2026Nj\u00eb dit\u00eb prej dit\u00ebsh,-thot\u00eb goj\u00ebdh\u00ebna t\u00eb cil\u00ebn e rr\u00ebfenin Baki Loku dhe Tefiku i Bajramit, ai vesh ,,llapush\u00eb,, si\u00e7 e thirrnin pleq\u00ebt. Unda p\u00eb g\u00ebdhir\u00eb mire, duke zbritur mal\u00ebsor\u00ebt nga mallet , kishin v\u00ebrrejtur tmerr, djegjen e kasoll\u00ebs s\u00eb Is\u00eb Koles nga bandat e armatosura bullgare, e t\u00eb cil\u00ebt Is\u00ebn e kishin vrar\u00eb aty pran\u00eb nj\u00eb shk\u00ebmbi ku kishte z\u00ebn\u00eb si instikam lufte, n\u00eb kok\u00eb ishte derdhur nj\u00eb rr\u00ebke gjaku, dhe strukej aty i vrar\u00eb, duke ia pla\u00e7kitur 12 krer\u00ebt e dhive t\u00eb kuqe. Q\u00eb nga ajo koh\u00eb ai vend edhe sot quhet Lugu i Is\u00eb Koiles\u2026
\nBURRIMI I ZENUNIT RAM\u00cbS,
\nQAFA E \u00c7EGRANIT \u2013 Vend tipik n\u00eb bjeshk\u00ebt e Malit t\u00eb That\u00eb q\u00eb lidhet me fshatin Korit\u00eb.
\nKEPI I BEQIR LOKUT-Vend ku gjenden i ngulitur n\u00eb sukat e malit Opal ku gjersa ishte i rid he si bari delesh ia sekte k\u00ebng\u00ebs Beqir Loku, i cili m\u00eb pas u njoh si rapsod prej Tetove e Gostivari dhe gjer n\u00eb K\u00ebr\u00e7ov\u00eb dhe Preshev\u00eb apo Anamorav\u00eb! Ai shk\u00ebmb edhe sot njihet me toponimin ,,Kepi i Beqir Lokut,, !
\nKODRA E VOG\u00cbL \u2013 Vend kodre pitoreske mollake mes bjeshk\u00ebsh q\u00eb lidhen me fshatin Forin\u00eb.
\nJAHORKA \u2013 Dy p\u00ebrrocka q\u00eb burrojn\u00eb rr\u00ebz\u00eb kodr\u00ebs ,,Shkoza,, n\u00eb juglindje t\u00eb fshatit Forin\u00eb, duke rrjedh p\u00ebrmes fshatit, derdhet n\u00eb lumin Vardar.
\nKISHA PRAVALECIT-Kish\u00eb romake, gjys\u00eb e rr\u00ebnuar n\u00eb thell\u00ebsi kodrash t\u00eb Mali t\u00eb That\u00eb q\u00eb lidhen me fshatin Sten\u00e7e dhe Miletin\u00eb.
\nVARREZAT E SHKIEVE \u2013 Vend me varreza t\u00eb vjetra, ku mendohet sa jan\u00eb varre t\u00eb ortodoks\u00ebve, mes fshatit Sten\u00e7e dhe Vollkovi.
\nMULLIRI I HASHIMIT BALISE,
\nMULLIRI I SUL\u00cb MUJ\u00cbS,
\nMULLIRI I QASHIF BERZATIT,
\nMULLIRI I MET\u00cb ELMAZIT,
\nMULLIRI I ALI DANIT,
\nMULLIRI I SALLAKE,
\nMULLIRI I EBIPIT etj. Sepse \u00c7egrani kishte ato koh\u00eb afro 12 mullinj t\u00eb vjet\u00ebr t\u00eb cil\u00ebt thuajse u takonin lasht\u00ebsive nga 400-600 vite t\u00eb hersh\u00ebm.
\nVARRI I SINAN DRAGALIT- Varri i madh afro 5 m i gjat\u00eb gjendet te Varrezat e vjetra t\u00eb fshatit Forin\u00eb, rr\u00ebz\u00eb nj\u00eb Rrapi qindvje\u00e7ar, e q\u00eb nga aty m\u00eb 1968 u b\u00ebn\u00eb gjurmime nga ekipe studjuesish nga Shkupi, dhe nxorr\u00ebn nj\u00eb ark\u00eb metalike me monedha t\u00eb vjetra, dy shpata t\u00eb gjata, nj\u00eb topuz balozash dhe eshtrat e nj\u00eb kali njashtu t\u00eb varrosur pran\u00eb skeletit me gjymtyr\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb k\u00ebtij skllavopronari t\u00eb k\u00ebsaj ane, si\u00e7 kam p\u00ebrmendur edhe m\u00eb her\u00ebt…Prej at\u00ebher\u00eb, Forina nga nj\u00eb vendbanim i vog\u00ebl ku e ka pas k\u00ebshtjell\u00ebn Sinan Dragaliu, ka pas edhe tagrambledh\u00ebsin e rrug\u00ebkalimit ,,Te Shkoza,, i cili \u00ebsht\u00eb quajtur Fore. Sipas emrit t\u00eb tij e mer fshati dhe quhet Forin\u00eb. M\u00eb pas ky fshat shtohet dhe b\u00ebhet nj\u00eb nd\u00ebr fshatrat m\u00eb t\u00eb an\u00ebve t\u00eb Pollogut t\u00eb Sip\u00ebrm.<\/p>\n

Gjuh\u00ebtar\u00ebt kan\u00eb arritur n\u00eb p\u00ebrfundimin se elementi fjal\u00ebformues lidhet si tipike n\u00eb shum\u00eb fshatra t\u00eb \u00c7am\u00ebris\u00eb, me ato t\u00eb Fush\u00ebgrop\u00ebs s\u00eb Pollogut, e q\u00eb jan\u00eb t\u00eb rujatura brez pas brezi n\u00eb shekuj , jan\u00eb ruajtur edhe n\u00eb \u00c7egran toponime malesh, prenjsh, fushash, luginash e arash si toponime t\u00eb pastra shqipe si p.sh. \u201c Shullani I Madh,, \u201cShullani i Kuz\u00ebs\u201d \u201cGryka e Kuqe\u201d \u201cLisi i Proit\u201d, \u201cProi i Thell\u00eb\u201d, ,,Vreshtat\u201d, \u201cGropa e Madhe\u201d, \u201cAra e Shkjahut\u201d, \u201cBredhi i Bardh\u00eb\u201d, \u201cLedina e Madhe\u201d, ,,Ara e Madhe,, \u201cBurimet\u201d, \u201cBregu i Ali Danit\u201d, \u201cMulliri i Sul\u00eb Muj\u00ebs\u201d, \u201cShkoza\u201d, \u201cKodra e Vidhit\u201d ,,Livadhet e Begut,, ,,Dushku i Eminit,, Dushku i Shabanit,, ( aty para qinda vitesh, thon\u00eb, ka pas edhe nj\u00eb mulli) ,, Livadhi i Suf\u00ebs,, ,,Ara e Mek\u00ebs,, “Kodra e Kish\u00ebs” “Livadhi i Priftit” etj.<\/p>\n

* * *<\/p>\n

\u2026Historia njer\u00ebzore q\u00eb me krijimin e saj e n\u00eb vazhdim, deri n\u00eb dit\u00ebt tona \u00ebsht\u00eb e mbushur me ngjarje nga m\u00eb t\u00eb ndryshme.Luftrat, stuhi e rrebeshe, p\u00ebrleshjet, grindjet me njeri tjetrin, kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb popujt p\u00ebrve\u00e7 vrasjeve, terrorizmave, burgosjeve, etj, t\u00eb shoq\u00ebrohen edhe me zhvendosje nga vendbanimi, nga treva, teritori e t\u00eb shkojn\u00eb n\u00eb zona apo vise t\u00eb tjera. Dhe, sipas rr\u00ebfimeve dhe gojdh\u00ebnave nga st\u00ebrgjysh\u00ebrit e pleq\u00ebve tan\u00eb t\u00eb fisit Muje, t\u00eb p\u00ebrcjellura brez pas breqi, fisi im me trung dhe rr\u00ebnj\u00eb vijn\u00eb nga tokat e \u00c7am\u00ebris\u00eb q\u00eb nga viti 1611, kur mbet\u00ebn gjall\u00eb nga masakrat tin\u00ebzare t\u00eb p\u00ebrgatitura nga peshkopit grekofashist, Dionisit, dhe i cili dogji shum\u00eb sht\u00ebpia e xhamia n\u00eb disa fshatra t\u00eb k\u00ebsaj ane. Por, shpejt e humbi betej\u00ebn,nga Asllan Pasha, u arratis dhe u fsheh n\u00eb shpell\u00ebn e ,,Jani Prodromit,,. Ushtria e Asllan Pashait pas nj\u00eb kohr t\u00eb shkurt\u00ebr e zun\u00eb rob kriminelin dhe e dogj\u00ebn n\u00eb zjarr. Trupin e tij t\u00eb djegur pashai e d\u00ebrgoi n\u00eb Stamboll\u2026 Tanim\u00eb edhe fisi im n\u00eb krye me Xheladin Gjin Muj\u00ebn, q\u00eb vinin nga babai i krishter\u00eb, i cili kishte koh\u00eb q\u00eb kishte kaluar n\u00eb fen\u00eb myslimane dhe jetonin n\u00eb qet\u00ebsin\u00eb e tyre n\u00eb nj\u00eb fshat me pllaja t\u00eb buta dhe ara t\u00eb mbjellura me ullinj e luledielli n\u00eb af\u00ebrsit\u00eb e Art\u00ebs, duke mbjelluar arat e tyre pjellore dhe n\u00eb shekuj kishin mbet gjall\u00eb n\u00ebn mbrojtjen e shqiptarit t\u00eb k\u00ebtyre an\u00ebve, Asllan Pash\u00ebs.<\/p>\n

K\u00ebshtu edhe jeta ecte si uji i lumit i cili p\u00ebrshkonte lakadredhas trojet e \u00c7am\u00ebris\u00eb, duke kaluar edhe nj\u00eb koh\u00eb gati prej nj\u00eb shekulli, s\u00ebrish shp\u00ebrthim vullkani t\u00eb masakrave t\u00eb tmerrshme, t\u00eb cilat nisin q\u00eb nga viti 1711 dhe ndaj \u00e7am\u00ebve zgjasin gati dyqind vite me rradh\u00eb, n\u00eb koh\u00eb dhe hap\u00ebsira t\u00eb ndryshme t\u00eb tok\u00ebs \u00e7ame, krime nga m\u00eb t\u00eb ndryshmet, djegje dhe vrasje, dyndje massive, ikje nga frika e thikave t\u00eb gjata t\u00eb ortodoksve gjakatar grek gjer n\u00eb masakr\u00ebn e Filatit, e popullata \u00e7ame, duke ikur nga zullumet para vdekjes, l\u00ebn\u00eb sht\u00ebpi, vatra, kulla e varre t\u00eb djegura dhe fushat, gryka e lugina, pellgje e ledina plot\u00eb me kufoma\u2026<\/p>\n

Si shekuj m\u00eb par\u00eb, njashtu edhe m\u00eb 1881 trupat greke pushtuan trevat e \u00c7am\u00ebris\u00eb s\u00eb jugut dhe Art\u00ebn. Bandat e andart\u00ebve, t\u00eb armatosur nga qeveria greke dhe t\u00eb frym\u00ebzuar nga kisha ortodokse, ushtruan terror t\u00eb eg\u00ebr dhe t\u00eb papar\u00eb mbi popullsin\u00eb e pambrijtur \u00e7ame muslimane. N\u00eb Prevez\u00eb dhe rrethinat e saj u masakruan mbi 160 \u00e7am\u00ebr musliman\u00eb, midis tyre edhe myftiu i Prevez\u00ebs. Q\u00ebllimi i qeveris\u00eb greke ishte largimi i \u00e7am\u00ebve musliman\u00eb nga trojet e tyre etnike.<\/p>\n

* * *<\/p>\n

Me zem\u00ebr t\u00eb plagosur dhe trup t\u00eb sakatosur, u largua nga \u00c7am\u00ebria e tij e shkrumbuar edhe Xheladin Gjin Muja, bashk\u00eb me vllaun e tij Mujdinin, n\u00eb mosh\u00eb, gati t\u00eb thyer, t\u00eb ndjekur k\u00ebmba\u2013k\u00ebmb\u00ebs nga xhandar\u00ebt grek\u00eb t\u00eb armatosur me thika t\u00eb gjata dhe bajoneta, me shpres\u00eb q\u00eb t\u00eb mbeten gjall\u00eb, nat\u00ebn me h\u00ebn\u00eb vere, mbledhin pla\u00e7kat, grat\u00eb dhe f\u00ebmij\u00ebt, me Gurin e Sizifit mbi shpin\u00eb, dhe nisen me karvanin e tyre, si\u00e7 thot\u00eb populli: kah syt\u00eb andej k\u00ebmb\u00ebt\u2026!<\/p>\n

Ik\u00ebn t\u00eb daktisur pellgjeve, grykave e maleve, e ca kaluan edhe andej detrave me stuhi !
\n\u201cPleq\u00ebt tan\u00eb, i mbaj mend rr\u00ebfimet e tyre, por nuk mundeshin t\u00eb thonin me sakt\u00ebsi se si dhe kur u nis kryeplaku i fisit me emrin Xheladin Gjin Muja, duke ngarkuar mushka e kuaj me gra e f\u00ebmij\u00eb t\u00eb v\u00ebndosur n\u00eb kosha thuprrash, por duke l\u00ebn\u00eb pas varre t\u00eb djegura dhe plangun e sht\u00ebpis\u00eb, duke u ec grykave e shtigjeve t\u00eb gjata nga an\u00ebt e \u00c7am\u00ebris\u00eb, p\u00ebrtej kufijve t\u00eb stin\u00ebs dhe viteve, gjithandej pasmaleve t\u00eb Bistric\u00ebs, n\u00eb drejtim kah ecte dielli\u2026 K\u00ebshtu kan\u00eb ec, biro, t\u00eb par\u00ebt tan\u00eb\u201d- m\u00eb tregonte gjyshi im, haxhi Neimi kur un\u00eb kisha nis t\u00eb m\u00ebsoja p\u00ebr m\u00ebsues n\u00eb Normalen e Shkupit. Dhe, sipas rr\u00ebfimit t\u00eb tij, t\u00eb par\u00ebt e familjes sime t\u00eb madhe Muje, do t\u00eb thoshte se p\u00ebfundimisht qenkan vendosur n\u00eb rr\u00ebnzat e pllajave dhe nj\u00eb kodrine t\u00eb Matit fshati Sejdoll, i cili sot egziston vet\u00ebm ca sht\u00ebpi, t\u00eb rrethuara, ose jan\u00eb vet\u00ebm themele e g\u00ebrmadha t\u00eb lashta gur\u00ebsh gjithandej bri fshatit me kodrina mollake. K\u00ebt\u00eb em\u00ebr ky fshat e ka marr\u00eb sipas emrit t\u00eb themeluesit t\u00eb tij, SEJDINIT-Sejd\u00ebs.<\/p>\n

Sejda, i cili ende shum\u00eb i ri, b\u00ebhet p\u00ebrgjegj\u00ebs n\u00eb familje, dhe i cili n\u00eb martes\u00eb q\u00eb kishte me nj\u00eb vajz\u00eb, mal\u00ebsore fisnike nga fshati Zemur, i lindin dy vajza dhe nj\u00eb djal, t\u00eb cilit ia v\u00eb emrin Shem\u00eb, n\u00eb kujtim t\u00eb babait t\u00eb n\u00ebn\u00ebs s\u00eb tij, njashtu me prejardhje nga \u00c7am\u00ebria gati dy shekuj m\u00eb par\u00eb\u2026 q\u00eb, madje p\u00ebr\u00e7on me lasht\u00ebsin\u00eb e prejardhjes dhe formimit t\u00eb patronimeve (mbiemrit dhe emrit ) familjar t\u00eb fisit Muje dhe \u00c7egranit si vendbanim, ku vendoset m\u00eb von\u00eb kjo mahall\u00eb q\u00eb ka historin\u00eb dhe rr\u00ebfimet e veta, t\u00eb p\u00ebrcjella brez pas brezi\u2026 Fshati \u00c7egran si vendbanim dhe nd\u00ebrtimi i tij si fshat bri Vardarit lakadredh\u00ebs, ka nj\u00eb gjenez\u00eb para shum\u00eb shekujve t\u00eb shkuar, dhe q\u00eb n\u00eb saje t\u00eb zhvillimit t\u00eb hofsh\u00ebm t\u00eb tij sot, me t\u00eb madhe t\u00ebrheq vemendjen e specialist\u00ebve t\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb, kryesisht t\u00eb atyre gjerman\u00eb, austriak\u00eb, italian\u00eb, francez\u00eb etj. t\u00eb cil\u00ebt edhe m\u00eb her\u00ebt, n\u00eb shkrimet e tyre t\u00eb publikara n\u00eb koh\u00eb t\u00eb ndryshme, krahas t\u00eb dh\u00ebnave p\u00ebr fusha t\u00eb tjera, diku t\u00ebrthorazi e diku m\u00eb drejtp\u00ebrdrejt, kan\u00eb p\u00ebrcjell\u00eb informacione t\u00eb lidhura me vandbanimet dhe nd\u00ebrtimet popullore shqiptare n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, sidomos, p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu, trev\u00ebn e Pollogut me Gostivar e Tetov\u00eb, ku n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb thuk\u00ebt e t\u00eb kapshme jan\u00eb trajtuar aspekte etnografike dhe demografike t\u00eb shqiptar\u00ebve t\u00eb k\u00ebsaj ane me fush\u00eb pjellore q\u00eb e rrethojn\u00eb vargmale pktoreske, sidomos ato t\u00eb sistemit sharropin…<\/p>\n

T\u00eb gjitha k\u00ebto nj\u00ebsi etnografike t\u00eb fshatarsis\u00eb shqiptare t\u00eb Polllogut, duke ve\u00e7uar \u00c7egranin, p\u00ebr t\u00eb cilin e kemi fjal\u00ebn, n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe apo t\u00eb vog\u00ebl, p\u00ebrfshihen n\u00eb arealin gjeo-etnografik shqiptar n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, q\u00eb kan\u00eb lindur e jan\u00eb konsoliduar n\u00eb rrethana t\u00eb caktuara, n\u00eb koh\u00eb dhe hap\u00ebsir\u00eb gjat\u00eb periudhave t\u00eb kaluara dhe asaj m\u00eb t\u00eb vonshme. Po ashtu n\u00eb to ka ndodhur e vazhdon t\u00eb ndodh\u00eb procesi i shp\u00ebrb\u00ebrjes s\u00eb tyre, shp\u00ebrb\u00ebrje e lidhur p\u00ebrs\u00ebri me rrethana t\u00eb caktuara ekonomike, sociale dhe politike, por t\u00eb ndryshme nga ato t\u00eb koh\u00ebs kur u ngjiz\u00ebn e u konsoliduan vet\u00eb popullata fshatarake. I gjith\u00eb ky realitet i \u00c7egranit d\u00ebshmon ato kategori historike, dhe q\u00eb jan\u00eb me vler\u00eb t\u00eb pam\u00ebdysht\u00eb sidomos p\u00ebr etnolog\u00ebt q\u00eb merren me gjurmimin dhe me studimin e dukurive t\u00eb kultur\u00ebs popullore edhe t\u00eb k\u00ebsaj treve ose m\u00eb gj\u00ebr\u00eb. Mjafton t\u00eb kujtojm\u00eb se, qoft\u00eb p\u00ebr nga shtrirja gjeografike-hap\u00ebsirore, ashtu dhe p\u00ebr nga vendbanimet fshatare q\u00eb e formojn\u00eb fshatrat e rr\u00ebz\u00eb maleve si nj\u00eb gjerdan i mrekulluesh\u00ebm si nga ana e Vardaris\u00eb njashtu edhe nga ajo e Podgoris\u00eb, a banor\u00ebt q\u00eb p\u00ebrfshihen n\u00eb to, nuk kan\u00eb qen\u00eb dhe nuk kishte si t\u00eb ishin a t\u00eb jen\u00eb t\u00eb barabarta, sidomos gjat\u00eb sundimeve sllave.<\/p>\n

Kjo vlen\u00eb si fakt p\u00ebr studjuesit etnolog\u00eb, qofshin t\u00eb Prishtin\u00ebs apo t\u00eb Tiran\u00ebs, mbi baz\u00ebn e p\u00ebrvoj\u00ebs q\u00eb kan\u00eb n\u00eb gjurmimin dhe studimin e tyre, si shembull konkret kan\u00eb \u00c7egranin apo fshatrat p\u00ebr rreth, duke v\u00ebn\u00eb re se, nd\u00ebr faktor\u00ebt q\u00eb kan\u00eb luajtur a vazhdojn\u00eb t\u00eb luajn\u00eb rol dometh\u00ebn\u00ebs n\u00eb ecurin\u00eb dhe n\u00eb shkall\u00ebn e q\u00ebndrueshm\u00ebris\u00eb apo t\u00eb shp\u00ebrb\u00ebrjes s\u00eb k\u00ebtyre nj\u00ebsive etnografike tipike shqiptare k\u00ebtu… ku, si nj\u00eb tipar i \u00e7egranasve, i cili mbetet si trash\u00ebgimi relativisht i gjat\u00eb, \u00ebsht\u00eb emri i ve\u00e7ant\u00eb q\u00eb bartin, i cili duket se ka mbetur i skalitur fort\u00eb n\u00eb m\u00ebndjen dhe kujtes\u00ebn e banor\u00ebve , ashtu si dhe emri i fshatit n\u00eb t\u00eb cilin kan\u00eb lindur dhe jan\u00eb rritur, dhe me \u00e7ka k\u00ebta krenohen !<\/p>\n

P\u00ebrvoja e fituar deri tani, qoft\u00eb me shqyrtim materiali p\u00ebr fshatra t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, ashtu dhe n\u00eb botime t\u00eb natyr\u00ebs s\u00eb monografive etnografike, kushtuar nj\u00ebsive t\u00eb vogla, n\u00ebnkupton nevoj\u00ebn e vazhdimit t\u00eb saj edhe m\u00eb tej n\u00eb t\u00eb arthmen, pasi do t\u00eb sillte ndihmes\u00eb t\u00eb ndjeshme p\u00ebr analiza m\u00eb t\u00eb thuk\u00ebta edhe n\u00eb fush\u00ebn e arkitektur\u00ebs tradicionale dhe jetes\u00ebs fshatare n\u00eb \u00c7egran.<\/p>\n

* * *<\/p>\n

Sipas rr\u00ebfimeve dhe goj\u00ebdh\u00ebnave t\u00eb pleqve t\u00eb cilat jan\u00eb bart dhe p\u00ebrcjell\u00eb gjer n\u00eb koh\u00ebt m\u00eb t\u00eb reja, thuhet se st\u00ebrgjyshi apo i pari i fisit Muje u vendos n\u00eb k\u00ebto pllaja buz\u00eb Vardarit dhe burimeve me uj\u00eb curril t\u00eb ftoht\u00eb q\u00eb burronin furrish\u00ebm nga buz\u00ebt shk\u00ebmbore t\u00eb rudinave t\u00eb cilat putheshin me pellgun e ograjeve t\u00eb buta. Aty nis\u00ebn dhe nd\u00ebrtuan nga nj\u00eb sht\u00ebpi prej guri dhe k\u00ebtu m\u00eb von\u00eb kur nis\u00ebn t\u00eb vijn\u00eb edhe m\u00ebhallat\u00eb tjera, ato burrime i qaujt\u00ebn ,,Uji i katundit,, ! Dhe, k\u00ebshtu nisi aty t\u00eb rrotullohet edhe Guri i mullirit bashk\u00eb me RROT\u00cbN E MADHE E JET\u00cbS DHE HISTORIS\u00cb! Origjina, dihet , gjith\u00ebnj\u00eb, sipas goj\u00ebdh\u00ebnave, dhe se kan\u00eb q\u00ebn\u00eb me rr\u00ebnj\u00eb dhe prejardhje nga fisi Proj nga \u00c7am\u00ebria t\u00eb shp\u00ebrngulur n\u00eb pllajat e an\u00ebve t\u00eb Matit dhe Lur\u00ebs , dhe se, m\u00eb pas, duke ikur p\u00ebr p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb hakmarrjeje dhe nga zollumet sllave, nga andej jan\u00eb vendos n\u00eb brigjet e Vardarit ku sot gjendet \u00c7egrani\u2026 Dy v\u00ebllez\u00ebrit : Pleq\u00ebt e par\u00eb q\u00eb ishin Xheladin Gjin Muja dhe Mujdinini- Muja, kishin nga tre djem, prej t\u00eb cil\u00ebve nga nj\u00eb djal\u00eb , sipas Ligjit t\u00eb Port\u00ebs, vajt\u00ebn nizam t\u00eb Turkut ose n\u00eb betejat e Jemenit, prej nga nuk u kthyen m\u00eb. Fshati ku ata nis\u00ebn jet\u00ebn e re, duke l\u00ebn\u00eb pas shekuj dhe vatrat e tyre t\u00eb st\u00ebrlashta t\u00eb \u00c7am\u00ebris\u00eb, u vendos\u00ebn n\u00eb pllajat kodrinore dhe me gryka malesh t\u00eb thella t\u00eb Matit, n\u00eb Sejdoll, si\u00e7 kam p\u00ebrmendur edhe m\u00eb her\u00ebt, e q\u00eb emrin e merr ky vendbanim sipas emrit t\u00eb nj\u00ebrit prej djemve q\u00eb quhej Sejdin, shkurtimisht e thirrnin Sejd\u00eb.<\/p>\n

Por, me vdekjen e plakut , Xheladinit, i cili varroset rr\u00ebnz\u00eb nj\u00eb kodre me truall t\u00eb kuq\u00ebrremt\u00eb dhe gjys\u00ebm shk\u00ebmbor, aty ku bashkohen dy prroska t\u00eb gjata q\u00eb bien nga malet n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb Sejdollit, ende egzistojn\u00eb gojdh\u00ebnat n\u00eb k\u00ebt\u00eb fshat t\u00eb Matit. Gjersa, tanim\u00eb, Mujdini, vllau i Xhel\u00ebs, duke qen\u00eb njashtu n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb thyer, detyrat, obligimet dhe udh\u00ebheqjen n\u00eb familje, ia dor\u00ebzon djalit t\u00eb tij m\u00eb t\u00eb madh n\u00eb fis me emrin AHMET, kurse fisi thirreshin Tafollar\u00eb, sipas emrit t\u00eb Taf\u00ebs, v\u00eblla pas Ahmetit. Me kalimin e viteve si uji, pas kalimit t\u00eb afro nj\u00eb shekullit\u00eb u shp\u00ebrngulen dhe u vendos\u00ebn n\u00eb vendbanimin \u00c7egran. Ahmetit, n\u00eb nd\u00ebrkoh\u00eb i kishin lindur tre djem: Rexha, Mujdini, (q\u00eb sipas emrit t\u00eb babait, fisi e thirrnin: DINA), dhe i treti Mustafa- TAFA, i cili e ka trashiguar emrin nga xhaxhai q\u00eb vdes ende i ri gjat\u00eb nj\u00eb udh\u00ebtimi p\u00ebr n\u00eb Siri. Tanim\u00eb, n\u00eb \u00c7egran, nga Barku Tafa i ri, lindin, Zendeli, Saliu dhe Ismani. Nga Zendeli lindin Muhamedi, Mehmedi, Luta dhe \u00c7elebiu. K\u00ebtij t\u00eb fundit i lindet i vetmi djal n\u00eb vat\u00ebr dhe fisi e kan\u00eb thirr\u00eb Azir Qorri!. Nga Ismani lindet Iljazi dhe dega q\u00eb e mbajn\u00eb k\u00ebt\u00eb mbiem\u00ebr Kurse sipas Abaz hoxh\u00ebs, m\u00ebhalla njihen, tanim\u00eb si Hoxhollare, por q\u00eb jan\u00eb nga trungu dhe fisi Muje).<\/p>\n

* * *<\/p>\n

Fisi dhe fara jan\u00eb grup njer\u00ebzish n\u00eb shoq\u00ebri me lidhje t\u00eb af\u00ebrta gjaku, me gjuh\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt e me zakone t\u00eb nj\u00ebjta, q\u00eb mb\u00ebshtetej n\u00eb pron\u00ebn e p\u00ebrbashk\u00ebt dhe q\u00eb ishte nj\u00ebsia baz\u00eb e organizimit t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve e t\u00eb prodhimit . N\u00eb etnografi fisi \u00ebsht\u00eb grup njer\u00ebzish me gjuh\u00eb dhe zakone t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta, q\u00eb jetojn\u00eb si nj\u00eb bashk\u00ebsi me nj\u00eb prij\u00ebs n\u00eb krye. Pra, njer\u00ebz t\u00eb nj\u00eb gjaku apo fare, q\u00eb jan\u00eb fis i mir\u00eb q\u00eb kan\u00eb rr\u00ebnj\u00eb, oxhak. K\u00ebtu kemi fis apo farefis nga ana e gruas dhe nga ana e burrit, por ku gjat\u00eb kalimit t\u00eb koh\u00ebs jan\u00eb b\u00ebr\u00eb shkrirja e dy fjal\u00ebve tradicionale (far\u00eb+fis) farefis njiheshin njer\u00ebzit q\u00eb kishin prejardhje nga nj\u00eb st\u00ebrgjysh i p\u00ebrbashk\u00ebt.<\/p>\n

Rendi farefisnor i m\u00ebhallave n\u00eb \u00c7egran<\/strong>:<\/p>\n

…N\u00eb konstatimet e periudh\u00ebs s\u00eb fundit osmane, nj\u00ebsia m\u00eb e madhe politike qe fisi. Gjysm\u00ebn e par\u00eb t\u00eb shekullit XIX konstatohet se shqiptar\u00ebt jan\u00eb t\u00eb ndar\u00eb n\u00eb klane, q\u00eb quhen fis te Geg\u00ebt dhe far\u00eb te Tosk\u00ebt. N\u00eb teori, \u00e7do fis p\u00ebrkonte identetin e vet fisnor duke m\u00ebsuar trash\u00ebgimin\u00eb nga nj\u00eb burr\u00eb historik ose mitik, si\u00e7 b\u00ebjm\u00eb ne k\u00ebtu me k\u00ebt\u00eb rast duke iu qasur n\u00eb k\u00ebto faqe rreth RR\u00cbNJ\u00cbS dhe TRUNGUT, t\u00eb prejardhjes s\u00eb fisit Muje n\u00eb \u00c7egran, por edhe t\u00eb disa m\u00ebhallave apo fiseve t\u00eb tjera t\u00eb cil\u00ebt jetojn\u00eb si nj\u00eb bashk\u00ebsi oxhaku m\u00eb vete me pasurin\u00eb q\u00eb kan\u00eb dhe kryeplakun e tyre n\u00eb krye.<\/p>\n

N\u00ebse k\u00ebtu p\u00ebrmendim si shembull kur Joahn Georg von Hani, i cili udh\u00ebtoi n\u00ebp\u00ebr shum\u00eb rajone shqiptare, n\u00eb ver\u00ebn e vitit 1863, konstatoi se fiset shqiptare gjetiu kan\u00eb jetuar t\u00eb p\u00ebrzier. Bie fjala, n\u00ebse k\u00ebtu b\u00ebjm\u00eb nj\u00eb analiz\u00eb rreth kryetar\u00ebve t\u00eb fiseve n\u00eb \u00c7egran, do t\u00eb kuptojm\u00eb se ata kan\u00eb jetuar dhe akoma po jetojn\u00eb si bashki me nga nj\u00eb prijs t\u00eb tyre n\u00eb krye. Psh. krytar i fisit Muje, nga barku i Rexh\u00ebs ka q\u00ebn\u00eb haxhi Sul\u00eb Muja, nga barku i Din\u00ebs kemi disa kryetar\u00eb bashkish\u00eb, si Aziz Bykykbashi i njohur n\u00eb k\u00ebto an\u00eb p\u00ebr trim\u00ebri t\u00eb rrall\u00eb dhe si ushtarak i lart\u00eb i Mehmet Derall\u00ebs nga Gradeci. Mandej, haxhi Demku, Veli Rufati, Sadini i Shaz\u00ebs. Kurse nga barku i Emshiut kemi haxhi Ismaili, haxhi Selimin, Milaim Pelivanin n\u00eb Stamboll. Nga barku Tafa kemi Abaz Hoxh\u00ebn, Memet Zendelin, haxhi Sadin Saliu, Neshati i Hoxhallareve etj etj. Por kemi edhe si Kryetar fisi t\u00eb njohur tek m\u00ebhalla Ballise, dikur, ka qen\u00eb Memet Elmaz Aga, i njohur n\u00eb t\u00ebr\u00eb vendin p\u00ebr bujarin\u00eb e tij. M\u00eb von\u00eb at\u00eb e ka z\u00ebvend\u00ebsuar i biri i tij, Elmazi, i cili ishte pjesmarr\u00ebs edhe n\u00eb LN\u00c7, e q\u00eb p\u00ebrjetoi tragjedin\u00eb e Dubrovnikut. Kurse n\u00eb deg\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb fisit, apo barkun e Li\u00e7es ishte Qemali, e q\u00eb si trashigimtar la djalin Kadriun.<\/p>\n

Gjithashtu vijn\u00eb edhe kryetar\u00eb t\u00eb tjer\u00eb fisesh dhe oxhaqesh n\u00eb m\u00ebhallat e \u00c7egranit, q\u00eb mbahen mend si Beqir Loku, Baki Loku, haxhi Shabani i Pereve, Vehap Qehaja, i cili si trashigimtar la t\u00eb birin haxhi Gazi Vehapin, haxhi Rushani, haxhi Raufi, haxhi Shuka, haxhi Lazami, haxhi Xifa, haxhi Gafuri, haxhi Rexhepi, haxhi Merseli, Teki haxhi Neimi, Abduraman Rexhepi, Halimi i Lusheve, Kaloshi i Fales, Nexhbiu Fales, Neziri Fejz\u00ebs, Ramadani Islamit, Shem\u00eb Bi\u00e7aku, Lazi Hasipit, Bajrami i Xhel\u00ebs, Lasku i Qose, Jamini i Hasipit, Jamini i Nurdinit, Sefedini i Durmishit, Ismet Lapja, Ipa i Durmishit, Hajrushi i Belulit Bi\u00e7ake, Kasami i haxhi Lazit, Sadin Poli, Izeti i Like, Shaqiri i Mek\u00ebs, Sadini Shaz\u00ebs, Zeqiri Lit\u00ebs, Qashif Berzati, haxhi Selimi, Milaim Perlivani, haxhi Vel\u00eb Rufati, haxhi Hisniu, Azizi Muje, haxhi Meka, Rrahim Kollari, Garip Lleshi, Sadini i Hoxhollareve, hafuz Langu Rufati, Shefki \u00c7inku, Amet Emshiu, Xhem\u00eb Emshiu etj., ky i fundit ishte edhe jesir n\u00eb komand\u00ebn ushtarake gjermane, si edhe nj\u00eb num\u00ebr i madh \u00e7egranas t\u00eb tjer\u00eb, e disa nuk u kthyen gjall\u00eb nga burgjet, apo disa nga Fronti i Sremit ku heroikisht n\u00eb fush\u00ebn e Banatit ran\u00eb si Jahi Hasani \u2026 e disa u kthyen t\u00eb plagosur nga Brigada e VII shqiptare q\u00eb u p\u00ebrlesh\u00ebn me fashist\u00ebt gjerman n\u00eb fush\u00ebn e Banatit\u2026<\/p>\n

* * *<\/p>\n

Sot nga emrat e tre djem\u00ebve dhe barkave t\u00eb tyre (ose trashigimtar\u00ebve n\u00eb vazhdim\u00ebsi) t\u00eb llag\u00ebpit Muje jan\u00eb shumuar dhe kan\u00eb lindur v\u00ebllaz\u00ebri e breza t\u00eb mo\u00e7\u00ebm e t\u00eb rinj, t\u00eb cilat shkurtimisht po i paraqesim si m\u00eb posht\u00eb : Nga trungu i mo\u00e7\u00ebm i dy v\u00ebllez\u00ebrve Xheladinit dhe Mujdinit, (q\u00ebllimisht p\u00ebr t\u2019u kuptuar n\u00eb thelb), po ceki edhe nj\u00ebher\u00eb se nga babai AHMETI lindin tre djem: Rexha, Dina dhe Tafa.<\/p>\n

1.Nga Rexha plaku i Muje, linden Merseli, Emshiu dhe Rexha i dyt\u00eb.K\u00ebti t\u00eb fundit ia v\u00ebn\u00eb em\u00ebr n\u00eb kujtim t\u00eb babait, i cili si kryeplak i fshatit vritet pa hiri me rastin e ndarjes s\u00eb vendit mes v\u00ebllez\u00ebive t\u00eb familjes Shahin Gor\u00ebs dhe fisit Qose). Nga Emshiu lindet Mera. Nga Merseli lindet Bajrami I. Kurse nga Rexha i ri, ka lind: Sul\u00eb Muja dhe Xhela. Ky i fundit ka q\u00ebn\u00eb i martuar me Zir\u00ebn , e q\u00eb m\u00ebhalla e quanin N\u00ebna e Madhe e Mujeve, ose e th\u00ebrrisnin edhe Xhixha Asgjel\u00eb. Her\u00ebt mbetet pa burr ngase Xhela shkon si nizam i Turkut dhe nuk u kthye m\u00eb. Ai ka l\u00ebn\u00eb pas vet\u00ebm nj\u00eb djal me emrin Qerim (i cili vdes i ri duke lavruar n\u00eb arat e quajtura “Martanik”).<\/p>\n

Kurse nga vajzat kishte: Ferizaten, Meribanen dhe Shajen. Halla Bane n\u00eb kujtim t\u00eb vllaut i cili vdes i ri, ia v\u00eb emrin djalit t\u00eb vet Qerim. P\u00ebr t\u00eb mos iu fik oxhaku i N\u00ebn\u00ebs s\u00eb Madhe, kur martohet Shaja, i premton n\u00ebn\u00ebs s\u00eb vet\u00eb se kur t\u00eb lind djal\u00eb do ia jep asaj “bir m\u00eb sht\u00ebpi”! Dhe, k\u00ebtu ndodhi: lindi djal dhe emrin ia v\u00eb Baftijar. Baftijari, pra u rrit te dajollar\u00ebt n\u00ebn ombrell\u00ebn e Sul\u00eb Muj\u00ebs. Pas shum\u00eb vitesh Baftijarit i lindet djali me emrin Sabri. Kursae nga vajzat ZIRA (q\u00eb ia ka v\u00eb emrin e gjyshes, asaj Zir\u00ebs me nam, asaj N\u00cbN\u00cbS S\u00cb MADHE q\u00eb edhe sot ia p\u00ebrmendim emrin).<\/p>\n

K\u00ebshtu edhe vazhdon jeta dhe lindja e brezave dhe v\u00ebllaz\u00ebria q\u00eb lindin t\u00eb Sul\u00eb Muj\u00ebs, sot jan\u00eb shtuar aq shum\u00eb sa q\u00eb jan\u00eb krijuar m\u00ebhallat\u00eb t\u00ebra, q\u00eb mund t\u2019i shikoni sipas skic\u00ebs s\u00eb “Trungut” 1. dhe barqeve t\u00eb fisit.
\n2.DINA lind djem: Mos\u00ebn (ose Mus\u00ebn), Mustaf\u00ebn dhe Azizin. Ky i fundit ka q\u00ebn\u00eb oficer me grad\u00eb n\u00eb ushtrin\u00eb e Mehmet Pash\u00eb Derall\u00ebs dhe i kan\u00eb th\u00ebn\u00eb: Aziz Bylykbashi!<\/p>\n

Nga Musa lindet vet\u00ebm nj\u00eb mashkull n\u00eb vat\u00ebr me emrin Lita, i cili martohet mjaft i ri dhe nga kjo martes\u00eb b\u00ebn tre djem: Vehapin, Abdylin dhe Rasimin. Edhe nga k\u00ebta shtohet fisi dhe m\u00ebhallae Mujeve i deg\u00ebs tjet\u00ebr. Kurse nga vllau tjet\u00ebr Mustafa, lindet vet\u00ebm nj\u00eb djal dhe i njohur n\u00eb fis si Haxhi Demku, i cili ka l\u00ebn\u00eb nam. Nga ky lindin kat\u00ebr djem: Rizai, Ibrahimi, Mustafa dhe Meka. Edhe k\u00ebtyre brez pas brezi u lindin nip\u00ebri e mbesa.Kurse nga Aziz Bylykbashi, si deg\u00eb e tret\u00eb dhe pasardh\u00ebsa direkt t\u00eb DIN\u00cbS, lindin dy djem: Avziu dhe Rufati. Nga ky i fundit lindin me martes\u00ebn e par\u00eb: Aziz Babushi dhe Vela. Kurse nga martesa e dyt\u00eb xha Rufatit i lindin edhe dy djem Hisniu dhe Nexhbiu ( ky i fundit, nga nj\u00eb rr\u00ebmbim q\u00eb ia kan\u00eb b\u00ebr\u00eb komunist\u00ebt dhe OZN-a pas Luft\u00ebs, vritet p\u00ebr nj\u00eb pushk\u00eb krahu, dhe i vetmi pasardh\u00ebs i tij mbetet vet\u00ebm djali Mensuri)\u2026
\nEdhe bijt\u00eb e tyre shumohen nj\u00eb m\u00ebhall\u00eb e madhe dhe e gj\u00ebr\u00eb !<\/p>\n

3. Nga Barku Tafa, si krah i tret\u00eb nga oxhaku i Ahmetit plak, lindin djem: Zendeli, Saliu dhe Ismani. Nga Zendeli lindin Luta, Mehmedi, Muhamedi dhe \u00c7elebiu. Nga Ismani lindet Ilazi, dhe brezat vazhdojn\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt p\u00ebr shkaqe objektive dhe subjektive nuk arrit\u00ebm dot t\u2019i p\u00ebrfshijm\u00eb n\u00eb skicat e b\u00ebra t\u00eb Trungut t\u00ebr\u00ebsisht ! Kurse nga \u00c7elebiu lindet Nurdini me pasardh\u00ebs Qemalin i cili shkon muhaxhir n\u00eb Anadoll, madje lind Aziri, t\u00eb cilin e kan\u00eb njohur treba e Pollogut dhe m\u00eb gj\u00ebr\u00eb si Azir Qorri, i cili njashtu ka l\u00ebn\u00eb nam. Kurse nga barku i Saliut lindet Abaz Hoxha i cili me profesion ishte hoxh\u00eb. Kjo mahall\u00eb, n\u00eb shenj t\u00eb plakut t\u00eb tyre Abaz hoxh\u00ebs e marrin emrin: “Hoxhallare”! Por, si\u00e7 kam theksuar edhe m\u00eb lart\u00eb,me oxhak dhe rr\u00ebnj\u00eb jan\u00eb nga trungu dhe fisi Muje.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Shkruan Nafi \u00c7egrani \u2026N\u00eb vitin 1445, sipas asaj q\u00eb \u00ebsht\u00eb sh\u00ebnuar n\u00eb Defterin e Regjistrit t\u00eb Vilajetit, p\u00ebrpiluar nga Porta Otoman, njihet NAHIJA E VARDARIT, ku gravitojn\u00eb t\u00eb strukura fshtra shqiptare me sht\u00ebpi si koshere prej qerpiqi dhe t\u00eb mbuluara me kasht\u00eb thekre, duaj fieri ose kallame t\u00eb mbledhura nga Fushgropa e Pollogut gjys\u00ebm k\u00ebnete! […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44489,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-44488","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-artikuj"],"yoast_head":"\nNAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT ! - FJALA e LIR\u00cb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT ! - FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Shkruan Nafi \u00c7egrani \u2026N\u00eb vitin 1445, sipas asaj q\u00eb \u00ebsht\u00eb sh\u00ebnuar n\u00eb Defterin e Regjistrit t\u00eb Vilajetit, p\u00ebrpiluar nga Porta Otoman, njihet NAHIJA E VARDARIT, ku gravitojn\u00eb t\u00eb strukura fshtra shqiptare me sht\u00ebpi si koshere prej qerpiqi dhe t\u00eb mbuluara me kasht\u00eb thekre, duaj fieri ose kallame t\u00eb mbledhura nga Fushgropa e Pollogut gjys\u00ebm k\u00ebnete! […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-08-29T22:37:33+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/Chegrane_GV.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@https:\/\/twitter.com\/acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"45 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"headline\":\"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT !\",\"datePublished\":\"2019-08-29T22:37:33+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/\"},\"wordCount\":9051,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/Chegrane_GV.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/\",\"name\":\"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT ! - FJALA e LIR\u00cb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/Chegrane_GV.jpg\",\"datePublished\":\"2019-08-29T22:37:33+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/Chegrane_GV.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/Chegrane_GV.jpg\",\"width\":800,\"height\":536,\"caption\":\"Chegrane GV\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT !\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\",\"name\":\"FJALA e LIR\u00cb\",\"description\":\""E para ishte fjala..." - n\u00eb Shkoder.net\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike & Informatike :: Gazetar & Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- & Grafik dizajner\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\",\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/shkoder.net\\\/\",\"https:\\\/\\\/linkedin.com\\\/in\\\/acokaj\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/https:\\\/\\\/twitter.com\\\/acokaj\",\"https:\\\/\\\/youtube.com\\\/channel\\\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT ! - FJALA e LIR\u00cb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT ! - FJALA e LIR\u00cb","og_description":"Shkruan Nafi \u00c7egrani \u2026N\u00eb vitin 1445, sipas asaj q\u00eb \u00ebsht\u00eb sh\u00ebnuar n\u00eb Defterin e Regjistrit t\u00eb Vilajetit, p\u00ebrpiluar nga Porta Otoman, njihet NAHIJA E VARDARIT, ku gravitojn\u00eb t\u00eb strukura fshtra shqiptare me sht\u00ebpi si koshere prej qerpiqi dhe t\u00eb mbuluara me kasht\u00eb thekre, duaj fieri ose kallame t\u00eb mbledhura nga Fushgropa e Pollogut gjys\u00ebm k\u00ebnete! […]","og_url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/","og_site_name":"FJALA e LIR\u00cb","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/","article_author":"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","article_published_time":"2019-08-29T22:37:33+00:00","og_image":[{"width":800,"height":536,"url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/Chegrane_GV.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@https:\/\/twitter.com\/acokaj","twitter_site":"@acokaj","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"45 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"headline":"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT !","datePublished":"2019-08-29T22:37:33+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/"},"wordCount":9051,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/Chegrane_GV.jpg","articleSection":["Artikuj"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/","name":"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT ! - FJALA e LIR\u00cb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/Chegrane_GV.jpg","datePublished":"2019-08-29T22:37:33+00:00","author":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#primaryimage","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/Chegrane_GV.jpg","contentUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/Chegrane_GV.jpg","width":800,"height":536,"caption":"Chegrane GV"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nahija-e-vardarit-cegrani-dhe-shqiptaret\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"NAHIJA E VARDARIT, \u00c7EGRANI DHE SHQIPTAR\u00cbT !"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/","name":"FJALA e LIR\u00cb","description":""E para ishte fjala..." - n\u00eb Shkoder.net","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","caption":"admin"},"description":"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike & Informatike :: Gazetar & Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- & Grafik dizajner","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/","https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","https:\/\/linkedin.com\/in\/acokaj\/","https:\/\/x.com\/https:\/\/twitter.com\/acokaj","https:\/\/youtube.com\/channel\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44488","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44488"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44488\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media\/44489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44488"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=44488"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=44488"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}