{"id":45608,"date":"2019-10-05T08:36:22","date_gmt":"2019-10-05T06:36:22","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=45608"},"modified":"2019-10-05T08:36:22","modified_gmt":"2019-10-05T06:36:22","slug":"shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/","title":{"rendered":"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE"},"content":{"rendered":"<p>Shkruan: <strong>Prof. Gazmend Shpuza<\/strong> &#8211; <a href=\"https:\/\/oraeshqypnise.blogspot.com\/2015\/04\/shkolla-e-pare-shqipe-e-prizrenit-nga.html\" rel=\"noopener noreferrer\" target=\"_blank\">Ora e Shqypnis\u00eb<\/a><\/p>\n<p>P\u00ebrpjekjet p\u00ebr hapjen e shkollave shqipe dhe krijimin e shkollave komb\u00ebtare n\u00eb trevat e Kosov\u00ebs jan\u00eb t\u00eb kahershme, pa dyshim, t\u00eb nj\u00ebkohsh\u00ebm me orvatjet q\u00eb b\u00ebheshin n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim n\u00eb krahinat e tjera t\u00eb vendit. Nuk \u00ebsht\u00eb i rastit fakti q\u00eb qyteti historik i Prizrenit, qendra e Lidhjes Shqiptare, b\u00ebhet qend\u00ebr e k\u00ebtij veprimi arsimdash\u00ebs dhe thell\u00ebsisht  atdhetar.<\/p>\n<p>M\u00ebsimi i gjuh\u00ebs shqipe, n\u00eb vend t\u00eb italishtes, n\u00eb shkoll\u00ebn e Prizrenit, t\u00eb hapur nga Austro-Hungaria (pran\u00eb kish\u00ebs katolike t\u00eb k\u00ebtij qyteti) ka filluar shum\u00eb her\u00ebt n\u00ebn drejtimin e klerikut atdhetar Ndue Byty\u00e7i. Ky proces u shtri dhe n\u00eb Gjakov\u00eb, Pej\u00eb dhe Janjev\u00eb. Kjo veprimtari arsimore ishte kryesisht vep\u00ebr e klerik\u00ebve atdhetar\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Logorec\u00ebt n\u00eb drejtim t\u00eb shkoll\u00ebs<\/strong><\/p>\n<p>M\u00eb 1889 me p\u00ebrpjekjet e ipeshkvit Ndre Logoreci, drejtimi i shkoll\u00ebs u la n\u00eb duart e nipit t\u00eb tij, Mati Logoreci. Ky ishte nj\u00eb hap i madh p\u00ebrpara n\u00eb rrug\u00ebn e laicizimit dhe shqiptarizimit t\u00eb m\u00ebtejsh\u00ebm t\u00eb k\u00ebsaj shkolle. Ky ishte nj\u00eb sukses me r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb madhe i shqiptar\u00ebve jo vet\u00ebm n\u00eb fush\u00ebn e arsimit. Ai qe rezultat i p\u00ebrpjekjeve q\u00eb ushtronte popullsia atdhetare dhe arsimdash\u00ebse e Kosov\u00ebs, rezultat i luft\u00ebs k\u00ebmb\u00ebngul\u00ebse p\u00ebr nj\u00eb shkoll\u00eb komb\u00ebtare dhe laike. K\u00ebto aspirata dhe p\u00ebrpjekje  pat\u00ebn parasysh si Vjena ashtu dhe Vatikani, t\u00eb cil\u00ebt me q\u00ebndrimin e tyre realist lejuan m\u00ebsimin e gjuh\u00ebs shqipe n\u00eb disa prej shkollave t\u00eb hapura dhe t\u00eb administruara prej tyre n\u00eb Shqip\u00ebri. Themi disa sepse numri i shkollave katolike ku jepej gjuha shqipe ishte disa her\u00eb m\u00eb i vog\u00ebl n\u00eb krahasim me numrin e institucioneve katolike q\u00eb vepronin n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00ebn mbrojtjen e Perandoris\u00eb Habsburge. Ky num\u00ebr arrinte n\u00eb 220 institucione t\u00eb k\u00ebtij lloji. <\/p>\n<p>P\u00ebrball\u00eb k\u00ebtyre fakteve del dhe m\u00eb n\u00eb pah duksh\u00ebm roli q\u00eb kan\u00eb luajtur klerik\u00ebt atdhetar\u00eb si Ndue Byty\u00e7i, Ndre Logoreci, peshkopi Pashko Trokshi, e t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. Par\u00eb me k\u00ebt\u00eb sy, duhet th\u00ebn\u00eb, se hapat p\u00ebrpara q\u00eb b\u00ebnte m\u00ebsimi i gjuh\u00ebs shqipe n\u00eb shkollat katolike ishte, n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb vep\u00ebr e atdhetar\u00ebve shqiptar\u00eb, klerik\u00eb, arsimtar\u00eb dhe e besimtar\u00ebve, t\u00eb cil\u00ebt dit\u00ebn t\u00eb shfryt\u00ebzonin konjukturat e favorshme n\u00eb fush\u00ebn arsimore.<\/p>\n<p>Me drejtimin q\u00eb po merrte shkolla e Prizrenit p\u00ebrt\u00ebrihej dhe p\u00ebrvijohej m\u00eb tej nj\u00eb tradit\u00eb e hershme e m\u00ebsimit t\u00eb shqipes n\u00eb k\u00ebto treva q\u00eb lidhej me emrin e atdhetar\u00ebve si Pjet\u00ebr Budi e t\u00eb tjer\u00eb, tradit\u00eb e cila u ruajt e gjall\u00eb. Nga ana tjet\u00ebr, k\u00ebto hapa n\u00eb fush\u00ebn e arsimit komb\u00ebtar ecnin krahas zhvillimit dhe thellimit t\u00eb L\u00ebvizjes Komb\u00ebtare Shqiptare.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebto kushte shkolla e Prizrenit p\u00ebrparonte, numri i nx\u00ebn\u00ebsve rritej. Me gjith\u00eb propagandat e huaja p\u00ebr\u00e7ar\u00ebse, shkolla, duke u ngritur mbi ndarjet fetare, filloi t\u00eb ndiqej dhe nga nx\u00ebn\u00ebs mysliman\u00eb. Shkrimin dhe k\u00ebndimin e gjuh\u00ebs amtare filluan ta m\u00ebsonin dhe prind\u00ebrit e nx\u00ebn\u00ebsve. Nj\u00eb m\u00ebsues i vet\u00ebm nuk mund ta p\u00ebrballonte gjith\u00eb ngarkes\u00ebn dhe p\u00ebrkrah Mati Logorecit, n\u00eb frontin e arsimit komb\u00ebtar u rreshtua dhe nj\u00eb m\u00ebsues tjet\u00ebr, Laz\u00ebr Lumezi. Puna arsimore kryhej n\u00eb kushte shum\u00eb t\u00eb v\u00ebshtira. Abetaret dhe tekstet e tjera kopjoheshin me dor\u00eb me nj\u00eb durim dhe kujdes t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm dhe me nj\u00eb shkrim  p\u00ebr t\u2019u pasur zili. Kjo gjendje vijoi deri n\u00eb fillim t\u00eb shekullit, kur shkolla u pajis me nj\u00eb poligraf dhe sidomos pas ardhjes s\u00eb teksteve t\u00eb hartuar nga Ndre Mjeda, t\u00eb botuar nga Shoq\u00ebria \u201cDija\u201d e Vjen\u00ebs.<\/p>\n<p>Puna e m\u00ebsuesve n\u00eb shkoll\u00eb mbik\u00ebqyrej rrept\u00ebsisht nga autoritetet osmane. Xhandarm\u00ebria lokale b\u00ebri objekt ndjekjesh disa sh\u00ebnime t\u00eb nx\u00ebn\u00ebsve, n\u00eb t\u00eb cilat b\u00ebhej fjal\u00eb p\u00ebr luft\u00ebrat e popullit ton\u00eb n\u00ebn udh\u00ebheqjen e Sk\u00ebnderbeut kund\u00ebr pushtuesve osman\u00eb. Ishte viti 1897, kur n\u00eb Kosov\u00eb po ngrihej l\u00ebvizja p\u00ebr rikrijimin e Lidhjes Shqiptare. P\u00ebr t\u2019u sh\u00ebnuar \u00ebsht\u00eb fakti se u arrestuan jo vet\u00ebm m\u00ebsuesi katolik i shkoll\u00ebs Mati Logoreci por dhe mjeku mysliman i bashkis\u00eb, Haki efendiu. Ky fakt flet qart\u00eb p\u00ebr mb\u00ebshtetjen mbar\u00eb popullore t\u00eb l\u00ebvizjes edhe jasht\u00eb shkoll\u00ebs, q\u00eb ndodhej n\u00ebn mbrojtjen e Austro-Hungaris\u00eb, sikurse shumica e institucioneve fetare e arsimore katolike. Situata e krijuar u kap\u00ebrcye, si\u00e7 na d\u00ebshmon studiuesi m\u00eb i par\u00eb i historikut t\u00eb k\u00ebsaj shkolle etnografi i mir\u00ebnjohur Rrok Zojzi n\u00eb studimin e tij t\u00eb mbetur n\u00eb dor\u00ebshkrim \u201cMa e vjetra shkoll\u00eb n\u00eb Prizren\u201d, me ndihm\u00ebn e Laz\u00ebr Lumezit dhe prind\u00ebrve t\u00eb nx\u00ebn\u00ebsve.<\/p>\n<p><strong>Presioni p\u00ebr shkoll\u00ebn<\/strong><\/p>\n<p>P\u00ebrparimi i shkoll\u00ebs shqipe t\u00eb Prizrenit po b\u00ebhej n\u00eb nj\u00eb gjendje shum\u00eb t\u00eb nd\u00ebrlikuar si rrjedhim i mpleksjes s\u00eb kontradiktave midis fuqive t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb k\u00ebt\u00eb zon\u00eb t\u00eb Ballkanit. Vilajeti i Kosov\u00ebs u b\u00eb aren\u00eb e rivaliteteve politike nga m\u00eb t\u00eb ashprat jo vet\u00ebm midis qarqeve shoviniste ballkanike por dhe midis shteteve evropiane. Dep\u00ebrtimi i misioneve fetare franceze deri n\u00eb Prizren e shqet\u00ebsoi s\u00eb tep\u00ebrmi diplomacin\u00eb e Vjen\u00ebs. Ajo p\u00ebr hir t\u00eb interesave m\u00eb t\u00eb gj\u00ebra t\u00eb perandoris\u00eb dualiste, me ndihm\u00ebn e Vatikanit, arriti n\u00eb vitin 1892 t\u00eb largonte nga Prizreni murgeshat franceze dhe n\u00eb vend t\u00eb tyre t\u00eb sillte nj\u00eb mision klerik\u00ebsh sllav\u00eb nga Zagrebi. P\u00ebr t\u2019iu kund\u00ebrv\u00ebn\u00eb misioneve katolike rivale n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast atyre franceze, ata fut\u00ebn n\u00eb shkoll\u00ebn e  vajzave t\u00eb Prizrenit m\u00ebsimin e gjuh\u00ebs serbokroate. <\/p>\n<p>Me k\u00ebt\u00eb i hapej rrug\u00eb e gjer\u00eb p\u00ebrpjekjeve t\u00eb shovinist\u00ebve serb\u00eb p\u00ebr asimilimin, gjegj\u00ebsisht, p\u00ebr sllavizimin e popullsis\u00eb vendase. Ky akt jo rast\u00ebsisht fillonte me shkoll\u00ebn e vajzave dhe s\u2019ka dyshim q\u00eb do t\u00eb shtrihej edhe n\u00eb institucionet e tjera arsimore e fetare q\u00eb ishin n\u00ebn kujdesin e protektoratit fetar austriak n\u00eb k\u00ebto treva t\u00eb Ballkanit. L\u00ebvizja Komb\u00ebtare Shqiptare nuk mund t\u00eb rrinte indiferente para nj\u00eb perspektive t\u00eb till\u00eb t\u00eb veprimtaris\u00eb arsimore n\u00eb viset shqiptare. P\u00ebrball\u00eb k\u00ebtyre synimeve dhe veprimeve antishqiptare banor\u00ebt e Kosov\u00ebs, paq dallim besimi, vepruan menj\u00ebher\u00eb dhe me vendosm\u00ebri.<\/p>\n<p>Pak\u00ebnaq\u00ebsia dhe revolta e banor\u00ebve t\u00eb Prizrenit shp\u00ebrtheu hapur. Ata bojkotuan shkoll\u00ebn e vajzave t\u00eb administruar nga konsullata austriake dhe misioni fetar katolik sllav, sepse n\u00eb t\u00eb m\u00ebsimi vazhdonte t\u00eb jepej n\u00eb gjuh\u00ebn serbe. Prizrenasit shkuan dhe m\u00eb tej. N\u00eb shenj\u00eb solidariteti ata nuk pranuan t\u2019i \u00e7onin as djemt\u00eb n\u00eb shkoll\u00ebn e mbajtur prej Austro-Hungaris\u00eb edhe pse m\u00ebsimi k\u00ebtu vazhdonte t\u00eb jepej n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe. Nx\u00ebn\u00ebsit, djem dhe vajza, p\u00ebr kat\u00ebr muaj deri n\u00eb dhjetor t\u00eb atij viti mbet\u00ebn pa shkoll\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb mbylljen e vitit shkollor m\u00eb 1898 nga 70 nx\u00ebn\u00ebs u paraqit\u00ebn ve\u00e7se 15 prej tyre. Me m\u00ebsuesit e shkoll\u00ebs s\u00eb Prizrenit, me nx\u00ebn\u00ebsit dhe prind\u00ebrit e tyre u bashkuan edhe klerik\u00ebt atdhetar\u00eb Pashko Trokshi dhe Ndue Byty\u00e7i. P\u00ebr t\u00eb mposhtur q\u00ebndres\u00ebn e popullsis\u00eb s\u00eb Prizrenit kund\u00ebr shkoll\u00ebs n\u00eb gjuh\u00eb serbokroate Vjena k\u00ebrkoi dhe gjeti ndihm\u00ebn e autoriteteve osmane dhe \u00e7udit\u00ebrisht dhe t\u00eb Vatikanit. Klerik\u00ebt atdhetar\u00eb, nj\u00ebri pas tjetrit, u transferuan nga Prizreni dhe u t\u00ebrhoq\u00ebn n\u00eb Vatikan apo u d\u00ebrguan me pun\u00eb n\u00eb vise t\u00eb tjera. P\u00ebrkrah\u00ebsit e shkoll\u00ebs u arrestuan nga autoritetet. Prift\u00ebrinjt\u00eb sllav\u00eb dhe t\u00eb huaj mallkuan m\u00ebsuesin Mati Logoreci dhe t\u00eb gjith\u00eb banor\u00ebt katolik\u00eb t\u00eb qytetit, t\u00eb cil\u00ebt bojkotuan shkoll\u00ebn austriake t\u00eb mbik\u00ebqyrur nga konsullata. Konsulli austro-hungarez n\u00eb Prizren, si\u00e7 shkruante Mati Logoreci aso kohe, nd\u00ebrhynte \u201cn\u00eb qeveri q\u00eb t\u00eb mos varrosen katolik\u00ebt e mallkuar n\u00eb qimeterin (varrez\u00ebn) e p\u00ebrbashk\u00ebt, por popullsia q\u00ebndron e patundun\u201d.<\/p>\n<p>T\u00eb gjitha k\u00ebto masa dhe presione nuk e thyen q\u00ebndres\u00ebn e popullsis\u00eb atdhetare t\u00eb Prizrenit. P\u00ebrkundrazi ajo shkoi deri atje sa e bojkotoi p\u00ebr dy vjet rresht edhe kish\u00ebn e qytetit t\u00eb Prizrenit, e cila, si\u00e7 duket, kishte kaluar plot\u00ebsisht n\u00ebn drejtimin e klerik\u00ebve t\u00eb huaj, kryesisht sllav\u00eb. Ky bojkotim gjat\u00eb t\u00eb cilit prizrenasit q\u00ebndruan t\u00eb bashkuar, zgjati plot dy vjet, nga qershori i vitit 1898 deri n\u00eb qershor t\u00eb vitit 1900.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu shkolla e djemve n\u00eb Prizren u nda m\u00eb dysh, Shkolla e konsullat\u00ebs, me m\u00ebsues Laz\u00ebr Lumezin, ku megjith\u00ebse m\u00ebsohej shqip, shkonin vet\u00ebm 16 f\u00ebmij\u00eb t\u00eb n\u00ebpun\u00ebsve t\u00eb konsullat\u00ebs, q\u00eb qen\u00eb dhe t\u00eb vetmit q\u00eb frekuentonin kish\u00ebn. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht vijoi m\u00ebsimdh\u00ebnien n\u00ebn drejtimin e Mati Logorecit edhe shkolla e pare. Ajo u quajt si\u00e7 d\u00ebshmonte Rrok Zojzi, \u201cshkolla e popullit, t\u2019atyne pa kish\u00eb\u201d. Kjo shkoll\u00eb e popullit kishte 60 nx\u00ebn\u00ebs, d.m.th. kat\u00ebrfishin e nx\u00ebn\u00ebsve q\u00eb mbahej nga shkolla e konsullat\u00ebs austro-hungareze.<\/p>\n<p>Prifti sllav, t\u00eb cilin prizrenasit filluan ta th\u00ebrrisnin Magarovi\u00e7, me gjith\u00eb presionet q\u00eb ushtroi n\u00eb shum\u00eb forma, nuk mundi t\u2019i bindte banor\u00ebt q\u00eb t\u00eb shkonin n\u00eb kish\u00eb. Ai jo vet\u00ebm i k\u00ebrc\u00ebnoi por dhe zbatoi k\u00ebrc\u00ebnimin e tij q\u00eb t\u00eb mos u pag\u00ebzonte f\u00ebmij\u00ebt, t\u00eb mos i vinte kuror\u00eb n\u00eb kish\u00eb \u00e7ifteve t\u00eb reja, dhe t\u00eb mos u p\u00ebrcillte as t\u00eb vdekurit, sipas riteve t\u00eb krishtera. P\u00ebr dy vjet rresht t\u00eb gjitha k\u00ebto ceremoni prizrenasit i b\u00ebn\u00eb pa prift. Kur ndonj\u00eb plak\u00eb shum\u00eb besimtare para vdekjes k\u00ebrkoi q\u00eb ta p\u00ebrcillte prifti, populli e paralajm\u00ebroi se po erdhi prifti nuk do t\u00eb vijm\u00eb ne. At\u00ebher\u00eb plaka tha: \u201cma mir\u00eb pa prift, se pa popull\u201d.<\/p>\n<p>Vendosm\u00ebrin\u00eb e popullit t\u00eb Prizrenit, n\u00eb mbrojtje t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe nuk mundi ta thyente as inspektimi i kryer n\u00eb vend me k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim nga pad\u00ebr Zuba\u00e7i, pad\u00ebr Pacifiku dhe nga nj\u00eb prelat i till\u00eb i lart\u00eb si emzot Guerini. N\u00eb mb\u00ebshtetje t\u00eb protestave t\u00eb Prizrenit p\u00ebr mbrojtjen e shkoll\u00ebs komb\u00ebtare u ngrit\u00ebn dhe Peja, Shkupi, Janjeva dhe Gjakova, pa dallim besimi. Shkolla popullore dhe komb\u00ebtare e Prizrenit e drejtuar nga Mati Logoreci mbahej me ndihmat materiale e morale t\u00eb banor\u00ebve t\u00eb qytetit dhe t\u00eb viseve p\u00ebr rreth, si t\u00eb krishter\u00eb ashtu dhe mysliman\u00eb.<\/p>\n<p>Ky pro\u00e7es i thell\u00eb i komb\u00ebtarizimit t\u00eb shkoll\u00ebs s\u00eb Prizrenit po kryhej jo rast\u00ebsisht n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur Kosova po b\u00ebhej rishtazi qend\u00ebr e ngritjes s\u00eb L\u00ebvizjes Komb\u00ebtare Shqiptare n\u00eb k\u00ebrkim t\u00eb autonomis\u00eb s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Sapo qe mbajtur n\u00ebn udh\u00ebheqjen e Haxhi Zek\u00ebs, Kuvendi i Pej\u00ebs p\u00ebr rip\u00ebrt\u00ebritjen ashtu sikurse 22 vjet m\u00eb par\u00eb t\u00eb Lidhjes Shqiptare t\u00eb Prizrenit. Kuvendi i Dibr\u00ebs q\u00eb u mbajt ato dit\u00eb, n\u00eb vijim t\u00eb k\u00ebtyre p\u00ebrpjekjeve parashtroi k\u00ebrkesa t\u00eb tilla n\u00eb fush\u00ebn e arsimit, t\u00eb cilat synonin t\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsonin dhe t\u00eb legalizonin n\u00eb shkall\u00eb komb\u00ebtare t\u00eb gjitha ato p\u00ebrpjekje q\u00eb po b\u00ebheshin an\u00eb e k\u00ebnd vendit p\u00ebr hapjen e shkollave shqipe, dhe konkretisht at\u00eb \u00e7ka po ndodhte edhe n\u00eb Prizren n\u00eb ato dit\u00eb me shkoll\u00ebn shqiptare t\u00eb atij qyteti.<\/p>\n<p>Q\u00ebndrimi i vendosur i popullsis\u00eb s\u00eb Prizrenir n\u00eb mbrojtje t\u00eb shkoll\u00ebs komb\u00ebtare kund\u00ebr politik\u00ebs s\u00eb t\u00ebrbuar antishqiptare t\u00eb shovinizmit pansllavist dhe t\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebsve t\u00eb saj qofshin k\u00ebta dhe koniunkturor\u00eb, vazhdonte t\u00eb gjente p\u00ebrkrahjen dhe mb\u00ebshtetjen e fuqishme t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb mbar\u00eb Kosov\u00ebs, (nga Gjakova e deri n\u00eb Shkup). M\u00ebsuesi i shkoll\u00ebs atdhetari Mati Logoreci vler\u00ebsoi lart n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb mb\u00ebshtetjen me arm\u00eb n\u00eb dor\u00eb t\u00eb mal\u00ebsor\u00ebve t\u00eb Gjakov\u00ebs. Ai shkruante, se \u201cata nuk jan\u00eb gjin qi durojn\u00eb, pse n\u00ebr ta luan martina\u201d. P\u00ebrball\u00eb q\u00ebndres\u00eb s\u00eb vendosur t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb Prizrenit n\u00eb mbrojtje t\u00eb shkoll\u00ebs shqipe, kund\u00ebr p\u00ebrpjekjeve t\u00eb armiqve p\u00ebr sllavizimin e saj, Vjena dhe Vatikani u detyruan t\u00eb mbanin nj\u00eb q\u00ebndrim m\u00eb realist dhe ta t\u00ebrhiqnin misionin fetar kroat nga Prizreni dhe t\u00eb kthejn\u00eb prift\u00ebrinjt\u00eb shqiptar\u00eb atdhetar\u00eb me n\u00eb kryepeshkopin Pashko Trokshin. Kjo qe nj\u00eb fitore shum\u00eb e madhe e forcave atdhetare dhe arsimdash\u00ebse t\u00eb Kosov\u00ebs jo vet\u00ebm n\u00eb fush\u00ebn arsimore.<\/p>\n<p>P\u00ebrball\u00eb ndjekjeve t\u00eb ashpra dhe rrezikut t\u00eb mbylljes s\u00eb \u201cshkoll\u00ebs s\u00eb re komb\u00ebtare\u201d, si\u00e7 quhej shkolla e Prizrenit e drejtuar nga Mati Logoreci, atdhetar\u00ebt t\u00eb detyruar nga rrethanat dhe t\u00eb k\u00ebnaqur n\u00eb shkall\u00eb jo t\u00eb vog\u00ebl nga largimi i murgeshave dhe t\u00eb m\u00ebsuesve sllav\u00eb nga shkolla e vajzave, parap\u00eblqyen, p\u00ebr arsye t\u00eb kuptueshme, bashkimin e saj me shkoll\u00ebn e djemve t\u00eb hapur dhe t\u00eb mbajtur nga konsullata austro-hungareze. Mati Logoreci vazhdoi t\u00eb sh\u00ebrbente n\u00eb k\u00ebt\u00eb shkoll\u00eb deri m\u00eb 1903, pra afro 14 vjet. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye megjith\u00ebse me origjin\u00eb shkodrane, ai u quajt \u201cAtdhetari i Kosov\u00ebs\u201d dhe me kete cjl\u00ebsim bashk\u00ebqytetari i tij  Luigj Gurakuqi i kushton nj\u00eb poezi.<\/p>\n<p>Pas d\u00ebbimit t\u00eb misionit fetar sllav dhe heqjes s\u00eb m\u00ebsimit t\u00eb gjuh\u00ebs serbokroate nga shkolla a vajzave, ky q\u00ebndrim i sh\u00ebrbente si dhe m\u00eb par\u00eb jo vet\u00ebm p\u00ebrhapjes s\u00eb leximit dhe shkrimit t\u00eb shqipes, por mbi t\u00eb gjitha i sh\u00ebrbente rikonfirmimit t\u00eb identitetit komb\u00ebtar e t\u00eb karakterit etnik shqiptar t\u00eb trevave ku zhvilluan veprimtarin\u00eb e tyre k\u00ebto shkolla. K\u00ebt\u00eb fakt do ta kishin tash e mbrapa m\u00eb mir\u00eb parasysh dhe qendra t\u00eb tilla politike dhe fetare si Vjena dhe Vatikani. Lufta q\u00eb zhvilloi Prizreni p\u00ebr shkoll\u00ebn komb\u00ebtare shqipe n\u00eb k\u00ebto vite kund\u00ebr synimeve dhe ambicieve shoviniste (sllave) kishte nj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi jetike p\u00ebr fatin e ardhsh\u00ebm t\u00eb k\u00ebtyre an\u00ebve.<\/p>\n<p>Shkolla shqipe e Prizrenit nuk duhet par\u00eb me sy mosp\u00ebrfill\u00ebs, si\u00e7 ka ndodhur n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn jo t\u00eb larg\u00ebt. E konsideruar si nj\u00eb shkoll\u00eb e huaj e hapur dhe e mbajtur nga Austro-Hungaria dhe nga kleri katolik, shkolla e Prizrenit dhe pse e drejtuar nga arsimtar\u00eb atdhetar\u00eb, me shum\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi mundit t\u00eb zinte vendin e vet t\u00eb merituar, midis p\u00ebrpjekjeve t\u00eb patriot\u00ebve p\u00ebr p\u00ebrhapjen e m\u00ebsimit shqip. Ishte nj\u00eb koh\u00eb, kur, duke b\u00ebr\u00eb fjal\u00eb p\u00ebr historin\u00eb e arsimit komb\u00ebtar, rreshtoheshin (jo pa t\u00eb drejt\u00eb) edhe p\u00ebrpjekjet m\u00eb t\u00eb vogla p\u00ebr hapjen e shkollave shqipe an\u00eb e k\u00ebnd vendit. Edhe pse p\u00ebrpjekje t\u00eb tilla nuk arrit\u00ebn t\u00eb send\u00ebrtoheshin p\u00ebr ta gjindej vendi n\u00eb tablon\u00eb historike t\u00eb arsimit komb\u00ebtar, nd\u00ebrsa p\u00ebr shkoll\u00ebn e Prizrenit heshtej n\u00eb vend q\u00eb ajo t\u00eb renditej me dinjitet, ashtu si\u00e7 i takonte, p\u00ebrkrah shkollave t\u00eb para komb\u00ebtare shqipe. Nj\u00eb q\u00ebndrim i till\u00eb mbahej n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur n\u00eb shtypin periodik e t\u00eb p\u00ebrditsh\u00ebm, qysh n\u00eb vitet gjasht\u00ebdhjet\u00eb ishte \u00e7ar\u00eb, si t\u00eb thuash, akulli dhe kjo shkoll\u00eb, mund t\u00eb thuhet, kishte fituar, p\u00ebrkundrejt shum\u00eb paragjykimeve, t\u00eb drejt\u00ebn e qytetaris\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb emri i Mati Logorecit nuk kishte arritur t\u00eb radhitej deri kah mezi i viteve shtat\u00ebdhjet\u00eb p\u00ebrkrah emrave t\u00eb atdhetar\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb shquar n\u00eb fush\u00ebn e p\u00ebrhapjes dhe t\u00eb konsolidimit t\u00eb arsimit komb\u00ebtar shqiptar. Gjith\u00eb kjo, me sa duket, p\u00ebr shkak t\u00eb mendimit t\u00eb diktuar nga politika dhe idelogjia sunduese q\u00eb mbizot\u00ebronte aso kohe, se pse Mati Logoreci sh\u00ebrbente n\u00eb nj\u00eb shkoll\u00eb t\u00eb mbajtur nga Austro-Hungaria, shkoll\u00eb e cila i sh\u00ebrbente \u201cdep\u00ebrtimit\u201d t\u00eb saj \u201cpaq\u00ebsor\u201d n\u00eb Shqip\u00ebri. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr ajo vazhdonte t\u00eb konsiderohej, me q\u00eb ndodhej n\u00ebn drejtimin e klerit katolik, si shkoll\u00eb katolike gati fetare. <\/p>\n<p>Koncepte t\u00eb tilla q\u00eb venin shenj\u00ebn e barazimit midis politik\u00ebs s\u00eb fuqive t\u00eb huaja n\u00eb Shqip\u00ebri dhe p\u00ebrpjekjeve t\u00eb atdhetar\u00ebve p\u00ebr shfryt\u00ebzimin e \u00e7do mund\u00ebsie p\u00ebr hapjen dhe mbajtjen e shkollave shqipe pengonin vler\u00ebsimin real t\u00eb k\u00ebtyre shkollave dhe t\u00eb m\u00ebsuesve dhe t\u00eb klerik\u00ebve atdhetar\u00eb q\u00eb punuan me p\u00ebrkushtim n\u00eb to. Koncepte t\u00eb tilla tejkalonin dhe vij\u00ebn e partis\u00eb shtet lidhur me trajtimin e politik\u00ebs s\u00eb Fuqive t\u00eb M\u00ebdha apo dhe t\u00eb Vatikanit n\u00eb Shqip\u00ebri. Nj\u00eb q\u00ebndrim i till\u00eb nga historiografia zyrtare e shkoll\u00ebs shqipe mbahej n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur m\u00ebsues, veteran\u00eb, studjues t\u00eb historikut t\u00eb shkoll\u00ebs komb\u00ebtare si Siri Shapllo, Rrok Zojzi, Halim Shpuza kishin arritur t\u00eb venin n\u00eb pah mjaft mir\u00eb kontributin e Mati Logorecit, t\u00eb Pashko Trokshit dhe t\u00eb shkoll\u00ebs s\u00eb Prizrenit n\u00eb t\u00ebr\u00ebsi. P\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb t\u00eb mundur k\u00ebt\u00eb gj\u00eb atyre u ishte dashur t\u00eb kap\u00ebrcenin mjaft v\u00ebshtir\u00ebsi, midis tyre dhe ndonj\u00eb pretendim absurd.<\/p>\n<p>Konceptet ideologjike dhe politike q\u00eb mbizot\u00ebronin aso kohe, me gjith\u00eb p\u00ebrpjekjet p\u00ebr nj\u00eb vler\u00ebsim sa m\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj faqeje t\u00eb historis\u00eb s\u00eb arsimit ton\u00eb komb\u00ebtar, b\u00ebn\u00eb q\u00eb t\u00eb mos merrej n\u00eb konsiderat\u00eb propozimi p\u00ebr kremtimin, si\u00e7 duhej, t\u00eb 100-vjetorit t\u00eb shkoll\u00ebs shqipe t\u00eb Prizrenit. Dhe kjo ngjarje sa kulturore po aq dhe atdhetare  jo e zakonshme, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur Kosova p\u00ebrjetonte momente sa t\u00eb r\u00ebnda aq dhe vendimtare, po t\u00eb l\u00ebm\u00eb n\u00eb nj\u00eb an\u00eb ndonj\u00eb artikull p\u00ebrkujtimor, mund t\u00eb thuhet, se u kalua pothuajse n\u00eb heshtje. Nuk kaloi pa kund\u00ebrshtime edhe p\u00ebrfshirja e z\u00ebrit kushtuar shkoll\u00ebs s\u00eb Prizrenit n\u00eb \u201cFjalorin Enciklopedik Shqiptar\u201d. K\u00ebto kund\u00ebrshtime u kap\u00ebrcyen me k\u00ebmb\u00ebnguljen e akademikut Bedri Dedja.<\/p>\n<p>Shkolla shqipe e Prizrenit dhe m\u00ebsuesit q\u00eb punuan aty shkruan faqe t\u00eb lavdishme n\u00eb historin\u00eb e arsimit ton\u00eb komb\u00ebtar. Kur flasim p\u00ebr m\u00ebsuesit e k\u00ebsaj shkolle, nuk kemi parasysh vet\u00ebm m\u00ebsuesit m\u00eb t\u00eb par\u00eb t\u00eb saj si Mati Logoreci e Laz\u00ebr Lumezi por dhe ata q\u00eb sh\u00ebrbyen m\u00eb von\u00eb aty si Kol\u00eb Kodheli, Kol\u00eb Rrota, Ndoc Lezhja, Palok\u00eb Traboini, Serafin Mitroviqi, Luigj Kromiqi, Luk\u00eb Lukaj dhe t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb pavler\u00ebsuar, me sa di un\u00eb, deri n\u00eb dit\u00ebt tona.<\/p>\n<p>R\u00ebnd\u00ebsia e shkoll\u00ebs s\u00eb Prizrenit nuk q\u00ebndron, p\u00ebr mendimin tim vet\u00ebm n\u00eb fush\u00ebn e arsimit. Vepra e m\u00ebsuesve atdhetar\u00eb t\u00eb saj e mb\u00ebshtetur fuqimisht nga popullsia atdhetare dhe arsimdash\u00ebse jo vet\u00ebm e qytetit por t\u00eb mbar\u00eb Kosov\u00ebs pa dallim besimi d\u00ebshmoi dhe nj\u00eb her\u00eb se shkolla shqipe nuk ishte vet\u00ebm vat\u00ebr dije dhe kulture, vat\u00ebr e rritjes dhe e p\u00ebrforcimit t\u00eb nd\u00ebrgjegjes komb\u00ebtare t\u00eb masave t\u00eb popullit, vat\u00ebr e bashkimit komb\u00ebtar t\u00eb mbar\u00eb shqiptar\u00ebve pa dallim besimi. <\/p>\n<p>Ajo qe gjithashtu, si\u00e7 e tregon gjith\u00eb jeta e k\u00ebsaj shkolle, dhe front i avancuar i luft\u00ebs s\u00eb popullit ton\u00eb p\u00ebr ruajtjen e identitetit komb\u00ebtar t\u00eb etnis\u00eb shqiptare n\u00eb k\u00ebto treva, t\u00eb k\u00ebrc\u00ebnuar nga lakmit\u00eb shoviniste t\u00eb qarqeve sunduese fqinje t\u00eb p\u00ebrkrahura nga fuqi t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb apo n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr. N\u00eb k\u00ebt\u00eb luft\u00eb, duke v\u00ebn\u00eb, si gjithnj\u00eb komb\u00ebsin\u00eb mbi ndjenjat fetare, me t\u00eb cilat k\u00ebrkonin t\u00eb manipulonin armiqt\u00eb e popullit ton\u00eb, popullsia e Prizrenit nuk ngurroi t\u2019i kund\u00ebrvihej n\u00eb rrafsh politik dhe kish\u00ebs t\u00eb manipuluar nga kleri i huaj antishqiptar. Ndjenjat fetare ajo ia n\u00ebnshtroi plot\u00ebsisht p\u00ebr dy vjet rresht interesave komb\u00ebtare. Par\u00eb me k\u00ebt\u00eb sy, r\u00ebnd\u00ebsia e shkoll\u00ebs shqipe t\u00eb Prizrenit i tejkalon s\u00eb tep\u00ebrmi caqet e historis\u00eb s\u00eb arsimit ton\u00eb komb\u00ebtar.<\/p>\n<p>Rrug\u00ebn e shkoll\u00ebs s\u00eb par\u00eb shqipe t\u00eb Prizrenit e ndoq\u00ebn shkollat e Pej\u00ebs, t\u00eb Gjakov\u00ebs, Janjev\u00ebs, Zymit, Ferizajt, Letnic\u00ebs, Shkupit, Porozhanit etj. Rrug\u00ebn e m\u00ebsuesve atdhetar\u00eb Mati Logoreci, Shtjef\u00ebn Gje\u00e7ovi, Laz\u00ebr Lumezi, Ahmet Gashi, Zekerija Rexha e t\u00eb tjer\u00eb e ndoq\u00ebn me dhjet\u00ebra e qindra arsimtar\u00eb. N\u00eb k\u00ebto shkolla u arsimuan dhe u edukuan luft\u00ebtar\u00ebt e vet\u00ebdijsh\u00ebm dhe t\u00eb vendosur t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb plot\u00eb t\u00eb atdheut dhe t\u00eb bashkimit komb\u00ebtar t\u00eb shqiptar\u00ebve.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shkruan: Prof. Gazmend Shpuza &#8211; Ora e Shqypnis\u00eb P\u00ebrpjekjet p\u00ebr hapjen e shkollave shqipe dhe krijimin e shkollave komb\u00ebtare n\u00eb trevat e Kosov\u00ebs jan\u00eb t\u00eb kahershme, pa dyshim, t\u00eb nj\u00ebkohsh\u00ebm me orvatjet q\u00eb b\u00ebheshin n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim n\u00eb krahinat e tjera t\u00eb vendit. Nuk \u00ebsht\u00eb i rastit fakti q\u00eb qyteti historik i Prizrenit, qendra e [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":45609,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,4],"tags":[],"class_list":["post-45608","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-artikuj","category-histori"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE - FJALA e LIR\u00cb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE - FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Shkruan: Prof. Gazmend Shpuza &#8211; Ora e Shqypnis\u00eb P\u00ebrpjekjet p\u00ebr hapjen e shkollave shqipe dhe krijimin e shkollave komb\u00ebtare n\u00eb trevat e Kosov\u00ebs jan\u00eb t\u00eb kahershme, pa dyshim, t\u00eb nj\u00ebkohsh\u00ebm me orvatjet q\u00eb b\u00ebheshin n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim n\u00eb krahinat e tjera t\u00eb vendit. Nuk \u00ebsht\u00eb i rastit fakti q\u00eb qyteti historik i Prizrenit, qendra e [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-10-05T06:36:22+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/prizreni_1889.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"820\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@https:\/\/twitter.com\/acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"headline\":\"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE\",\"datePublished\":\"2019-10-05T06:36:22+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/\"},\"wordCount\":3518,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/prizreni_1889.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\",\"Histori\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/\",\"name\":\"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE - FJALA e LIR\u00cb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/prizreni_1889.jpg\",\"datePublished\":\"2019-10-05T06:36:22+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/prizreni_1889.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/prizreni_1889.jpg\",\"width\":800,\"height\":820,\"caption\":\"Prizreni, 1889\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\",\"name\":\"FJALA e LIR\u00cb\",\"description\":\"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\",\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/shkoder.net\\\/\",\"https:\\\/\\\/linkedin.com\\\/in\\\/acokaj\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/https:\\\/\\\/twitter.com\\\/acokaj\",\"https:\\\/\\\/youtube.com\\\/channel\\\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE - FJALA e LIR\u00cb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE - FJALA e LIR\u00cb","og_description":"Shkruan: Prof. Gazmend Shpuza &#8211; Ora e Shqypnis\u00eb P\u00ebrpjekjet p\u00ebr hapjen e shkollave shqipe dhe krijimin e shkollave komb\u00ebtare n\u00eb trevat e Kosov\u00ebs jan\u00eb t\u00eb kahershme, pa dyshim, t\u00eb nj\u00ebkohsh\u00ebm me orvatjet q\u00eb b\u00ebheshin n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim n\u00eb krahinat e tjera t\u00eb vendit. Nuk \u00ebsht\u00eb i rastit fakti q\u00eb qyteti historik i Prizrenit, qendra e [&hellip;]","og_url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/","og_site_name":"FJALA e LIR\u00cb","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/","article_author":"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","article_published_time":"2019-10-05T06:36:22+00:00","og_image":[{"width":800,"height":820,"url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/prizreni_1889.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@https:\/\/twitter.com\/acokaj","twitter_site":"@acokaj","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"18 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"headline":"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE","datePublished":"2019-10-05T06:36:22+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/"},"wordCount":3518,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/prizreni_1889.jpg","articleSection":["Artikuj","Histori"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/","name":"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE - FJALA e LIR\u00cb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/prizreni_1889.jpg","datePublished":"2019-10-05T06:36:22+00:00","author":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#primaryimage","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/prizreni_1889.jpg","contentUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/prizreni_1889.jpg","width":800,"height":820,"caption":"Prizreni, 1889"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/shkolla-shqipe-e-prizrenit-e-vetme-kunder-serbeve-dhe-turqve\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"SHKOLLA SHQIPE E PRIZRENIT, E VETME KUND\u00cbR SERB\u00cbVE DHE TURQVE"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/","name":"FJALA e LIR\u00cb","description":"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","caption":"admin"},"description":"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/","https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","https:\/\/linkedin.com\/in\/acokaj\/","https:\/\/x.com\/https:\/\/twitter.com\/acokaj","https:\/\/youtube.com\/channel\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45608","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45608"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45608\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media\/45609"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45608"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45608"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45608"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}