{"id":45938,"date":"2019-10-13T08:09:21","date_gmt":"2019-10-13T06:09:21","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=45938"},"modified":"2019-10-13T09:14:55","modified_gmt":"2019-10-13T07:14:55","slug":"quo-vadis-cmimi-nobel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/","title":{"rendered":"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL"},"content":{"rendered":"<p><strong>Xhelal Zejneli<\/strong><\/p>\n<p>Vendimi i Akademis\u00eb Suedeze q\u00eb \u00c7mimi Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi p\u00ebr vitin 2019 t\u2019i jepet shkrimtarit austriak <strong>Peter Handke<\/strong>, ngjalli reagime t\u00eb shumta n\u00eb bot\u00ebn e qytet\u00ebruar. Kur \u00c7mimi Nobel p\u00ebr paqe u ndahet politikan\u00ebve, shp\u00ebrthejn\u00eb reagime t\u00eb shumta. N\u00eb vitin 1973, Nobeli iu nda <strong>Henri Kisingerit<\/strong>, i cili n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte k\u00ebshilltar i presidentit amerikan <strong>Ri\u00e7ard Nikson<\/strong>. Bashk\u00eb me t\u00eb, u nderua edhe politikani dhe diplomati vietnamez <strong>Le Duc Tho<\/strong>, i cili e refuzoi me arsyetimin se <em>\u201cn\u00eb vendin e tij ende nuk sundon paqja\u201d.<\/em> Ky \u00ebsht\u00eb i dyti n\u00eb historin\u00eb e Nobelit q\u00eb e refuzon \u00e7mimin. Para tij k\u00ebt\u00eb e kishte b\u00ebr\u00eb <strong>Zhan-Pol Sartri<\/strong>, i shp\u00ebrblyer p\u00ebr let\u00ebrsi n\u00eb vitin 1964.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1994 Nobeli iu nda liderit palestinez <strong>Jaser Arafatit <\/strong>dhe dy politikan\u00ebve t\u00eb Izraelit \u2013 <strong>Jicak Rabinit<\/strong> (Jitzhak Rabin) dhe <strong>Shimon Peresit<\/strong>. N\u00eb vitin 2008, \u00c7mimi Nobel p\u00ebr paqe iu nda ish-kryetarit t\u00eb Finland\u00ebs, <strong>Marti Ahtisarit<\/strong>, p\u00ebr nd\u00ebrmjet\u00ebsimet shum\u00ebvje\u00e7are n\u00eb zgjidhjen e konflikteve, midis tyre edhe t\u00eb konfliktit n\u00eb Kosov\u00eb. N\u00eb vitin 2009 \u00c7mimi Nobel iu dha presidentit t\u00eb ShBA-s\u00eb <strong>Barak Obam\u00ebs<\/strong>. Obama ishte i kat\u00ebrti president amerikan q\u00eb shp\u00ebrblehej me k\u00ebt\u00eb \u00e7mim. P\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb lartp\u00ebrmendurit, p\u00ebrpos p\u00ebr Le Duc Tho-n\u00eb dhe p\u00ebr Marti Ahtisarin, ka pasur reagime t\u00eb ashpra.<\/p>\n<p>Me \u00e7\u2019kritere ndahet \u00c7mimi Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi?! Me kritere estetike apo me kritere politike, ideologjike dhe gjeografike?! Mos vall\u00eb \u00c7mimi Nobel po shnd\u00ebrrohet n\u00eb ndarje t\u00eb <strong>Oscarit?! <\/strong>Shpesh ndodh q\u00eb Nobeli p\u00ebr let\u00ebrsi t\u2019i ndahet nj\u00eb shkrimtari apo poeti, q\u00eb \u00ebsht\u00eb shum\u00eb pak i njohur n\u00eb qarqet letrare t\u00eb bot\u00ebs dhe t\u00eb anashkalohet nj\u00eb shkrimtar si <strong>Ismail Kadareja, <\/strong>i p\u00ebrkthyer n\u00eb 45 gjuh\u00eb t\u00eb planetit. N\u00eb vitin 2016, \u00c7mimi Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi iu nda <strong>Bob Dilanit <\/strong><em>(Bob Dylan, 1941-)<\/em>. Shp\u00ebrblimi Dilanit shkaktoi reagime t\u00eb ashpra n\u00eb qarqet letrare t\u00eb rruzullit. Kishte t\u00eb till\u00eb q\u00eb thoshin se nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb rregull, q\u00eb nj\u00eb kantautor t\u00eb shp\u00ebrblehet me nj\u00eb mir\u00ebnjohje kaq t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme. Vet\u00eb Bob Dilani refuzoi t\u00eb b\u00ebhet nobelist. \u00c7mimin e mori pas shum\u00eb koh\u00ebsh, pa ndonj\u00eb ceremoni glamuroze. Ky muzikant e ka hequr nga sajti i vet sh\u00ebnimin se \u00ebsht\u00eb fitues i Nobelit.<\/p>\n<p>Duke e anashkaluar Ismail Kadaren\u00eb, Akademia Suedeze i b\u00ebn atij nj\u00eb padrejt\u00ebsi t\u00eb pashpjegueshme. Padrejt\u00ebsi i b\u00ebhet gjuh\u00ebs shqipe, let\u00ebrsis\u00eb shqiptare, shtetit shqiptar dhe kombit shqiptar n\u00eb Ballkan. Vepra e I. Kadares\u00eb i zbulon qytet\u00ebrimit per\u00ebndimor nj\u00eb <strong>bot\u00eb t\u00eb re<\/strong> \u2013 at\u00eb t\u00eb Perandoris\u00eb Osmane, me t\u00eb gjitha karakteristika e veta. Vepra e k\u00ebtij gjiganti t\u00eb letrave, ia zbulon njer\u00ebzimit <strong>ideologjin\u00eb e totalitarizmit<\/strong>, me t\u00eb gjitha karakteristikat e veta \u2013 tiranin\u00eb, despotizmin, autokracin\u00eb, autoritarizmin, bolshevizmin dhe diktatur\u00ebn. Vepra e I. Kadares\u00eb ia zbulon njer\u00ebzimit bot\u00ebn <strong>orueliane<\/strong> n\u00eb nj\u00eb cep t\u00eb Evrop\u00ebs.<\/p>\n<p>Vepra e I. Kadares\u00eb ia zbulon Per\u00ebndimit <strong>mitin ballkanik<\/strong> dhe<strong> legjendat e lashta homerike. <\/strong>Anashkalimi i I. Kadares\u00eb paraqet shp\u00ebrfillje t\u00eb shqipes, gjuh\u00eb kjo me lasht\u00ebsi legjendash antike. Asnj\u00eb shkrimtar n\u00eb Evrop\u00ebn Lindore, p\u00ebrfshi edhe dy krijuesit sovjetik\u00eb, laureat\u00eb t\u00eb \u00c7mimit Nobel &#8211; <strong>Pasternakun <\/strong>dhe<strong> Sollzhenjcinin<\/strong>, nuk e ka goditur p\u00ebr vdekje arkitektur\u00ebn e totalitarizmit, tiranin\u00eb, despotizmin dhe filozofin\u00eb bolshevike, si I. Kadareja, me vepr\u00ebn grandioze t\u00eb tij, t\u00eb shkruar n\u00eb shqip. <strong><em>Duke i shp\u00ebrblyer krijuesit letrar\u00eb pa integritet, Komiteti i Nobelit v\u00eb n\u00eb dyshim, jo vet\u00ebm nivelin e vet profesional, por edhe vlerat e veta etike.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Peter Handke nuk \u00ebsht\u00eb i vetmi shkrimtar, laurimi i t\u00eb cilit e b\u00ebn t\u00eb diskutuesh\u00ebm vendimin e\u00a0 Komiteti i Nobelit. N\u00eb vitin 1961, Nobelin p\u00ebr let\u00ebrsi e mori shkrimtari serb <strong>Ivo Andriq<\/strong>, i njohur si nj\u00eb prej hartuesve t\u00eb projekteve p\u00ebr d\u00ebbimin e shqiptar\u00ebve nga trojet historike t\u00eb tyre, si\u00e7 ishte elaborati i akademikut serbomadh, <strong>Vaso \u00c7ubrilloviq<\/strong>, q\u00eb e lexoi para akademik\u00ebve serb\u00eb n\u00eb Klubin kulturor serb n\u00eb Beograd, m\u00eb 7 mars 1937.<\/p>\n<p>S\u2019ka sesi t\u00eb mos shtrohet pyetja: A i ka parasysh Akademia Suedeze vlerat etike t\u00eb\u00a0 krijuesit artistik, kur merr vendim p\u00ebr laureatin?! Ndarja e Nobelit, nuk \u00ebsht\u00eb ndarje e Oskarit. <em>In ultima linea<\/em>, vlerat etike merren parasysh edhe me rastin e ndarjes s\u00eb Oskarit n\u00eb Hollivud. Nj\u00eb shkrimtar i p\u00ebrmasave bot\u00ebrore konsiderohet <strong><em>nd\u00ebrgjegje e epok\u00ebs<\/em><\/strong>. Rrjedhimisht, \u00ebsht\u00eb e pamundur q\u00eb krijimtaria letrare dhe artistike e tij t\u00eb ndahet nga vlerat etike t\u00eb tij. Mesazhe humane njer\u00ebzimit mund t\u2019i d\u00ebrgoj\u00eb vet\u00ebm poeti, q\u00eb ka virtyte njer\u00ebzore dhe jo ai q\u00eb mbjell urrejtje midis popujve dhe q\u00eb mbron kryer\u00ebsit e gjenocidit.<\/p>\n<p><strong>Homeri, Eskili, Virgjili, Danteja, Shekspiri, Servantesi, Molieri, G\u00ebteja, Balzaku, Dostojevski, Bodleri, Xhojsi, Kafka <\/strong>kan\u00eb jetuar pa Nobelin, por kjo nuk u ka penguar atyre, q\u00eb veprat e tyre t\u00eb jetojn\u00eb nd\u00ebr dekada, shekuj dhe mij\u00ebvje\u00e7ar\u00eb. N\u00eb koh\u00ebn kur ndahej Nobeli<strong>, <\/strong>autori i <em>\u201cAna Karenin\u00ebs\u201d<\/em>, <strong>Tolstoi<\/strong>, ishte gjall\u00eb, sikund\u00ebr Xhojsi dhe Kafka. Askujt s\u2019i shkoi nd\u00ebrmend t\u2019i shp\u00ebrblente. Let\u00ebrsia bot\u00ebrore nuk mund t\u00eb paramendohet pa k\u00ebta klasik\u00eb modern\u00eb. Shum\u00eb kritik\u00eb letrar\u00eb t\u00eb bot\u00ebs e konsiderojn\u00eb I. Kadaren\u00eb <strong><em>nobelist t\u00eb pashp\u00ebrblyer<\/em><\/strong>.<\/p>\n<p><strong>Sot banaliteti \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb kategori estetike<\/strong>, thot\u00eb filozofi francez <strong>Zhan Bodriar<\/strong> <em>(Jean Baudrillard, 1929-2007).<\/em> Vendimet kontraverse dhe t\u00eb pamatura t\u00eb Komitetit t\u00eb Nobelit shkaktojn\u00eb pashmangsh\u00ebm debate morale. Kush q\u00ebndron pas vendimeve t\u00eb tilla dhe \u00e7ka fshihet pas tyre?!\u00a0\u00a0 \u00a0<strong>\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>Ndarja e \u00c7mimit Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi, p\u00ebr vitin 2019, shkrimtarit austriak me prejardhje gjermano-sllovene<strong> Peter Handkes <\/strong>shkaktoi reagime t\u00eb ashpra n\u00eb shum\u00eb an\u00eb t\u00eb bot\u00ebs. N\u00eb arsyetimin e Akademia Suedeze thuhet se \u00c7mimi Nobel i ndahet Handkes <em>\u201cp\u00ebr vepr\u00ebn influente, e cila me invencion gjuh\u00ebsor e hulumtoi periferin\u00eb dhe specifik\u00ebn e p\u00ebrvoj\u00ebs s\u00eb njeriut\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Handke ka lindur n\u00eb Grifen n\u00eb vitin 1942. \u00cbsht\u00eb rritur n\u00eb Berlinin lindor dhe n\u00eb Grifen. N\u00ebna e tij sllovene, i ka dh\u00ebn\u00eb fund jet\u00ebs me <em>vet\u00ebvrasje<\/em>. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb shkruan n\u00eb romanin <em>\u201cTmerri i zbraz\u00ebsis\u00eb\u201d<\/em> t\u00eb botuar m\u00eb 1972. M\u00eb 1965, ai i nd\u00ebrpret studimet e drejt\u00ebsis\u00eb n\u00eb Grac, p\u00ebr t\u2019iu p\u00ebrkushtuar shkrimeve. P\u00ebrpos n\u00eb Grac, ai ka jetuar edhe n\u00eb Dyseldorf, n\u00eb Berlin, n\u00eb Paris, n\u00eb Kronenberg, n\u00eb ShBA. Koh\u00ebt e fundit jeton n\u00eb Shavil t\u00eb Franc\u00ebs. N\u00eb vitin 2006 qyteti i Dyseldorfit ia ndau \u00e7mimin <em>\u201cHajnrih Hajne\u201d<\/em>. Ky vendim u kund\u00ebrshtua nga disa politikan\u00eb gjerman\u00eb. Handke u mor n\u00eb mbrojtje t\u00eb shoqat\u00ebs s\u00eb shkrimtar\u00ebve, me arsyetimin se politika nuk duhet t\u00eb p\u00ebrzihet n\u00eb l\u00ebmin e kultur\u00ebs. \u201c<em>Vunderkindi<\/em>\u201d gjerman, si\u00e7 cil\u00ebsohej n\u00eb qarqe t\u00eb caktuara, refuzoi ta pranonte. Kur n\u00eb vitin 2014, qeveria e Norvegjis\u00eb ia ndau <em>\u201c\u00c7mimin Ibsen\u201d<\/em>, n\u00eb shenj\u00eb kund\u00ebrshtimi, Handke u prit nga publiku me fishk\u00ebllima dhe me ofendime. N\u00eb vitin 2014, me arsyetimin se Nobeli shkakton <em>\u201ckanonizim t\u00eb gabuar\u201d,<\/em> Handke k\u00ebrkoi suprimimin, d.m.th. shuarjen e \u00c7mimit Nobel. N\u00eb qarqe t\u00eb caktuara e kan\u00eb cil\u00ebsuar si <em>\u201cshkrimtar gjenial, si poet t\u00eb madh, si nj\u00eb nd\u00ebr poet\u00ebt e fundit t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb\u201d.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>Handke ka miq\u00ebsi me serb\u00ebt. M\u00eb 1996 vajti n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb dhe shkroi esen\u00eb <em>\u201cDrejt\u00ebsi p\u00ebr Serbin\u00eb\u201d.<\/em> Shkrimi hasi n\u00eb kund\u00ebrshtimin e fuqish\u00ebm t\u00eb publikut. N\u00eb k\u00ebt\u00eb ese autori i sulmon vendet e Per\u00ebndimit, p\u00ebr arsye se krejt fajin p\u00ebr luft\u00ebrat n\u00eb Jugosllavi ua paskan veshur vet\u00ebm serb\u00ebve. Pas k\u00ebsaj eseje, Handke sakaq u d\u00ebbua nga bashk\u00ebsia intelektuale globale. N\u00eb fillim t\u00eb nd\u00ebrhyrjes s\u00eb NATO-s kund\u00ebr forcave pushtuese serbe n\u00eb Kosov\u00eb, Handke shkoi n\u00eb Serbi. Nd\u00ebrhyrjen e Aleanc\u00ebs Veri-Atlantike e krahasoi me Aushvicin. N\u00eb shenj\u00eb proteste, e ktheu <em>\u201c\u00c7mimin Bihner\u201d <\/em>dhe u \u00e7&#8217;regjistrua nga Kisha katolike. Nga ministri gjerman Rudolf Sharping k\u00ebrkoi q\u00eb t\u2019ia kthej\u00eb librat q\u00eb ia kishte dhuruar.<\/p>\n<p>N\u00eb eset\u00eb e veta p\u00ebr Serbin\u00eb, Handke i kritikon mediumet e vendeve per\u00ebndimore p\u00ebr <em>\u201cshtremb\u00ebrimin e s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs\u201d.<\/em> Deklaron se <em>\u201cmysliman\u00ebt e Bosnj\u00ebs kan\u00eb vrar\u00eb veten, p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb m\u00eb pas se vrasjet i kan\u00eb b\u00ebr\u00eb serb\u00ebt\u201d.<\/em> Ngre lart\u00eb figur\u00ebn e kriminelit t\u00eb luft\u00ebs Radovan Karaxhiqit. <em>\u201cNdonj\u00ebher\u00eb m\u00eb shkon mendja t\u00eb b\u00ebhem klerik ortodoks serb, i cili lufton p\u00ebr Kosov\u00ebn\u201d<\/em> \u2013 thot\u00eb nobelisti i sivjetm\u00eb. Ua z\u00eb p\u00ebr t\u00eb madhe shkrimtar\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb Per\u00ebndimit, p\u00ebr arsye se nuk e mb\u00ebshtetin Serbin\u00eb si ai. N\u00eb vitin 2012 zgjidhet an\u00ebtar i huaj i ASShA. N\u00eb vitin 2015 shpallet qytetar nderi i Beogradit. N\u00eb mars t\u00eb viti 2006, merr pjes\u00eb n\u00eb varrimin e S. Millosheviqit n\u00eb Pozharevac. N\u00eb fjalimin q\u00eb e mban para pjes\u00ebmarr\u00ebsve, e mbron dhe e ngre lart figur\u00ebn e kasapit dhe t\u00eb zjarrv\u00ebn\u00ebsit t\u00eb Ballkanit.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p><strong>Vendimi i juris\u00eb s\u00eb Stokholmit p\u00ebr t\u2019ia ndar\u00eb \u00c7mimin Nobel Handkes \u00ebsht\u00eb absurd<\/strong>. Nj\u00eb vendim i k\u00ebtill\u00eb e diskrediton dhe e komprometon Nobelin. Fituesi u k\u00ebndon himne arkitekt\u00ebve t\u00eb krimeve kund\u00ebr njer\u00ebzimit. Krimet e pushtuesve serb\u00eb n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb si dhe n\u00eb Kosov\u00eb i di gjith\u00eb bota. Sot, n\u00eb sken\u00eb veprojn\u00eb forcat demonike, djall\u00ebzore, q\u00eb duan t\u2019i ringjallin dhe t\u2019i rehabilitojn\u00eb kryer\u00ebsit e gjenocidit. Forcat satanike, t\u00eb territ, t\u00eb err\u00ebsir\u00ebs, t\u00eb ferrit duan t\u2019i japin shpirt p\u00ebrbind\u00ebshit dhe murtaj\u00ebs s\u00eb zez\u00eb t\u00eb gadishullit.<\/p>\n<p>Kat\u00ebr-pes\u00eb an\u00ebtar\u00eb t\u00eb juris\u00eb s\u00eb Stokholmit, t\u00eb mbyllur n\u00ebp\u00ebr kabinetet e tyre, duhet ta din\u00eb se po t\u00eb mos nd\u00ebrhynte Aleanca Veri-Atlantike kund\u00ebr forcave serbe t\u00eb krimit, lufta n\u00eb ish-Jugosllavi do t\u00eb vazhdonte pafund\u00ebsisht, nd\u00ebrsa krimet si ato n\u00eb Srebrenic\u00eb do t\u00eb shtriheshin kudo n\u00eb k\u00ebto hap\u00ebsira.<\/p>\n<p>Pik\u00ebpamjet se vepra e shkrimtarit s\u2019ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me biografin\u00eb e tij, sa bizare po aq jan\u00eb edhe groteske. N\u00eb rastin e BH-s\u00eb dhe t\u00eb Kosov\u00ebs kemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb tragjedi p\u00ebrmasash t\u00eb papara n\u00eb Evrop\u00ebn e pasluft\u00ebs s\u00eb II-t\u00eb bot\u00ebrore.<\/p>\n<p>Shkrimtar\u00eb me ide dekadente ka pasur gjat\u00eb gjith\u00eb historis\u00eb, por jo edhe t\u00eb shp\u00ebrblyer me \u00e7mime. Poeti futurist italian <strong>D\u2019Anuncio<\/strong> <em>(Gabriele D\u2019Annunzio, 1863-1938) <\/em>ishte embrioni ideor i fashizmit italian si dhe ati shpirt\u00ebror i Musolinit. Kjo an\u00eb e zez\u00eb e jet\u00ebshkrimit nuk i b\u00ebn nder k\u00ebtij poeti. Poeti dhe kritiku amerikan, promotor i imazhizmit dhe i vorticizmit &#8211; <strong>Ezra Paund<\/strong> <em>(Ezra Pound, 1885-1972), <\/em>me t\u2019u vendosur n\u00eb Itali, u b\u00eb ithtar veprues i fashizmit, nd\u00ebrsa m\u00eb 1941 u vu n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb propagand\u00ebs anti-amerikane. N\u00eb ShBA u akuzua p\u00ebr tradhti t\u00eb lart\u00eb. M\u00eb 1946, si \u201ci s\u00ebmur\u00eb psikik\u201d u lirua nga akuza. Ndenji 12 vjet n\u00eb spital, ku vazhdoi t\u00eb shkruaj\u00eb.<\/p>\n<p>Si mb\u00ebshtet\u00ebs i mbret\u00ebrve t\u00eb vdekjes, \u201c<em>vunderkindi<\/em>\u201d gjerman meriton, jo shp\u00ebrblim por denoncim. Asnj\u00ebher\u00eb ndarja e Nobelit nuk ka hasur n\u00eb reagime kaq t\u00eb ashpra si kjo e fundit. N\u00eb platform\u00ebn <strong>Change.org <\/strong>u nd\u00ebrmor nj\u00eb nism\u00eb, q\u00eb Handkes t\u2019i merret \u00e7mimi <em>\u201cp\u00ebr shkak t\u00eb mb\u00ebshtetjes pa rezerv\u00eb t\u00eb Millosheviqit, i cili ishte p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr vdekjen e qindra mij\u00eb njer\u00ebzve t\u00eb pafajsh\u00ebm dhe t\u00eb dhjet\u00ebra mij\u00eb femrave t\u00eb p\u00ebrdhunuara\u201d.<\/em> Brenda pak or\u00ebve peticioni \u00ebsht\u00eb n\u00ebnshkruar prej 100.000 vet\u00ebve.<\/p>\n<p>Vendimin e Komitetit t\u00eb Nobelit e kritikoi ashp\u00ebr edhe<strong> PEN qendra <\/strong>amerikane. Kryetarja e PEN-it, Xhenifer Igan thot\u00eb: <em>\u201cJemi t\u00eb befasuar me zgjedhjen e nj\u00eb shkrimtari, i cili me z\u00ebrin e tij publik e rr\u00ebnonte t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn historike duke u ofruar serviliz\u00ebm publik kryer\u00ebsve t\u00eb gjenocidit, si\u00e7 ishte ish-kryetari i Serbis\u00eb S. Millosheviqi si dhe lideri i serb\u00ebve t\u00eb Bosnj\u00ebs, Radovan Karaxhiqi\u201d<\/em>.<\/p>\n<p><em>\u201cN\u00eb \u00e7astin e rritjes s\u00eb nacionalizmit, t\u00eb liderizmit dhe t\u00eb dezinformatave t\u00eb p\u00ebrhapura gjithandej, komuniteti letrar i bot\u00ebs meriton di\u00e7ka m\u00eb t\u00eb mir\u00eb se kjo. Ndjejm\u00eb keqardhje t\u00eb thell\u00eb p\u00ebr zgjedhjen e Komitetit t\u00eb Nobelit\u201d<\/em> \u2013 thuhet n\u00eb komunikat\u00ebn e PEN-it.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xhelal Zejneli Vendimi i Akademis\u00eb Suedeze q\u00eb \u00c7mimi Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi p\u00ebr vitin 2019 t\u2019i jepet shkrimtarit austriak Peter Handke, ngjalli reagime t\u00eb shumta n\u00eb bot\u00ebn e qytet\u00ebruar. Kur \u00c7mimi Nobel p\u00ebr paqe u ndahet politikan\u00ebve, shp\u00ebrthejn\u00eb reagime t\u00eb shumta. N\u00eb vitin 1973, Nobeli iu nda Henri Kisingerit, i cili n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte k\u00ebshilltar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":45832,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,8],"tags":[],"class_list":["post-45938","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-artikuj","category-letersi"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL - FJALA e LIR\u00cb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL - FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Xhelal Zejneli Vendimi i Akademis\u00eb Suedeze q\u00eb \u00c7mimi Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi p\u00ebr vitin 2019 t\u2019i jepet shkrimtarit austriak Peter Handke, ngjalli reagime t\u00eb shumta n\u00eb bot\u00ebn e qytet\u00ebruar. Kur \u00c7mimi Nobel p\u00ebr paqe u ndahet politikan\u00ebve, shp\u00ebrthejn\u00eb reagime t\u00eb shumta. N\u00eb vitin 1973, Nobeli iu nda Henri Kisingerit, i cili n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte k\u00ebshilltar [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-10-13T06:09:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2019-10-13T07:14:55+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/peter_handke2.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"700\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"394\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@https:\/\/twitter.com\/acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"headline\":\"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL\",\"datePublished\":\"2019-10-13T06:09:21+00:00\",\"dateModified\":\"2019-10-13T07:14:55+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/\"},\"wordCount\":2050,\"commentCount\":1,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/peter_handke2.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\",\"Let\u00ebrsi\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/\",\"name\":\"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL - FJALA e LIR\u00cb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/peter_handke2.jpg\",\"datePublished\":\"2019-10-13T06:09:21+00:00\",\"dateModified\":\"2019-10-13T07:14:55+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/peter_handke2.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/10\\\/peter_handke2.jpg\",\"width\":700,\"height\":394,\"caption\":\"Peter Handke\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/quo-vadis-cmimi-nobel\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\",\"name\":\"FJALA e LIR\u00cb\",\"description\":\"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\",\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/shkoder.net\\\/\",\"https:\\\/\\\/linkedin.com\\\/in\\\/acokaj\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/https:\\\/\\\/twitter.com\\\/acokaj\",\"https:\\\/\\\/youtube.com\\\/channel\\\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL - FJALA e LIR\u00cb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL - FJALA e LIR\u00cb","og_description":"Xhelal Zejneli Vendimi i Akademis\u00eb Suedeze q\u00eb \u00c7mimi Nobel p\u00ebr let\u00ebrsi p\u00ebr vitin 2019 t\u2019i jepet shkrimtarit austriak Peter Handke, ngjalli reagime t\u00eb shumta n\u00eb bot\u00ebn e qytet\u00ebruar. Kur \u00c7mimi Nobel p\u00ebr paqe u ndahet politikan\u00ebve, shp\u00ebrthejn\u00eb reagime t\u00eb shumta. N\u00eb vitin 1973, Nobeli iu nda Henri Kisingerit, i cili n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte k\u00ebshilltar [&hellip;]","og_url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/","og_site_name":"FJALA e LIR\u00cb","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/","article_author":"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","article_published_time":"2019-10-13T06:09:21+00:00","article_modified_time":"2019-10-13T07:14:55+00:00","og_image":[{"width":700,"height":394,"url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/peter_handke2.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@https:\/\/twitter.com\/acokaj","twitter_site":"@acokaj","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"10 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"headline":"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL","datePublished":"2019-10-13T06:09:21+00:00","dateModified":"2019-10-13T07:14:55+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/"},"wordCount":2050,"commentCount":1,"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/peter_handke2.jpg","articleSection":["Artikuj","Let\u00ebrsi"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/","name":"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL - FJALA e LIR\u00cb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/peter_handke2.jpg","datePublished":"2019-10-13T06:09:21+00:00","dateModified":"2019-10-13T07:14:55+00:00","author":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#primaryimage","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/peter_handke2.jpg","contentUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/peter_handke2.jpg","width":700,"height":394,"caption":"Peter Handke"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/quo-vadis-cmimi-nobel\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"QUO VADIS \u00c7MIMI NOBEL"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/","name":"FJALA e LIR\u00cb","description":"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","caption":"admin"},"description":"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/","https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","https:\/\/linkedin.com\/in\/acokaj\/","https:\/\/x.com\/https:\/\/twitter.com\/acokaj","https:\/\/youtube.com\/channel\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45938","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45938"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45938\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media\/45832"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45938"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45938"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45938"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}