{"id":55741,"date":"2020-05-14T09:43:58","date_gmt":"2020-05-14T08:43:58","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=55741"},"modified":"2020-05-16T12:39:20","modified_gmt":"2020-05-16T11:39:20","slug":"gabriel-garsia-markez","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/","title":{"rendered":"GABRIEL GARSIA MARKEZ"},"content":{"rendered":"<p><strong><img decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"https:\/\/fjala.info\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/xhelal_zejneli1-300x200.jpg\" alt=\"Xhelal Zejneli\" width=\"300\" \/>Xhelal Zejneli<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>N\u00eb syt\u00eb e bot\u00ebs ndoshta nuk je ve\u00e7se nj\u00eb person, por n\u00eb syt\u00eb e nj\u00eb personi je nj\u00eb bot\u00eb e t\u00ebr\u00eb. <\/em>(<strong>Markez<\/strong>)<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Ta shtrijm\u00eb urrejtjen ton\u00eb mbi akull, le t\u00eb rr\u00ebz\u00ebllej\u00eb nj\u00eb diell i fort\u00eb, le ta shkrij\u00eb at\u00eb shtres\u00eb akulli, bashk\u00eb me t\u00eb edhe urrejtjen ton\u00eb <\/em>(<strong>Markez<\/strong>)<\/p>\n<p><strong>Gabriel Garsia Markezi <\/strong>(Gabriel Jos\u00e9 de la Concordia Garcia M\u00e1rquez, 6.3.1927 \u2013 17.4.2014) \u00ebsht\u00eb shkrimtar kolumbian. Njihet me nofk\u00ebn <strong>Gabo<\/strong>. Ishte m\u00eb i madhi i nj\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb prind\u00ebrve t\u00eb tij. Kishte v\u00ebllez\u00ebr dhe motra. Babai i tij kishte edhe f\u00ebmij\u00eb jasht\u00ebmartesor\u00eb. Para se t\u2019u jepej shkrimeve, ishte gazetar, botues dhe veprimtar politik. Lindi n\u00eb qytetin bregdetar Arakataka (Aracataca) t\u00eb rajonit Magdalena t\u00eb Kolumbis\u00eb veriore. U rrit te gjyshi dhe te gjyshja nga vija e s\u00eb \u00ebm\u00ebs. Gjyshi quhej Nicolas Ricardo Marquez Mejla. Ai kishte qen\u00eb kolonel, veteran liberal, nj\u00eb nga themeluesit e qytetit Arakataka dhe kund\u00ebrshtar i rrept\u00eb i t\u00eb gjitha formave t\u00eb tiranis\u00eb.<\/p>\n<p>Detajet e f\u00ebmij\u00ebris\u00eb s\u00eb vet Markezit i q\u00ebndisi edhe n\u00eb librat e tij. Gjyshi kishte nj\u00eb vajz\u00eb jasht\u00ebmartesore. Kishte marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb beteja dhe n\u00eb dyluftime. Gabos s\u00eb vog\u00ebl fjal\u00ebt ia m\u00ebsonte nga <em>fjalori<\/em>. Ia kishte treguar edhe <em>akullin<\/em>. Gjyshja quhej Trankilina Iguaran Kotes (Tranquilina Iguaras Cotes). Si supersticioze q\u00eb ishte, i fliste nipit <em>p\u00ebr shpirtrat, p\u00ebr parandjenjat dhe p\u00ebr shenjat e fatit<\/em>. I fliste p\u00ebr bot\u00ebn e shpirtrave, fare e qet\u00eb dhe me bindjen se krejt \u00e7ka tregonte, ishte m\u00eb se e v\u00ebrtet\u00eb.<\/p>\n<p>Bota e gjyshit dhe e gjyshes ndihmuan me t\u00eb madhe\u00a0 p\u00ebr nd\u00ebrtimin e bot\u00ebs <strong><em>markeziane<\/em><\/strong>. \u00a0\u00a0Embrionet e veprave t\u00eb ardhshme t\u00eb Gabos kan\u00eb mbir\u00eb n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb ku e kaloi f\u00ebmij\u00ebrin\u00eb, <em>n\u00eb tregimet p\u00ebr luft\u00ebn civile, p\u00ebr masakr\u00ebn, p\u00ebr vajtje-ardhjet e emtave dhe p\u00ebr vajz\u00ebn jasht\u00ebmartesore t\u00eb gjyshit.<\/em> Gjyshi i vdiq kur <strong>Gabo<\/strong> ishte tet\u00eb vje\u00e7. Kur gjyshja iu verbua, Gabo shkoi n\u00eb Sukre (Sucre) te prind\u00ebrit.<\/p>\n<p>Biograf\u00ebt thon\u00eb se ka qen\u00eb i turpsh\u00ebm dhe inteligjent. Tani filloi arsimimi i tij formal. E d\u00ebrgojn\u00eb n\u00eb Barankil (Barranquilla) p\u00ebr t\u00eb ndjekur shkollimin n\u00eb kolegjin \u201cSan Hose\u201d. N\u00eb vitin 1940 shkolla jezuite i akordoi burs\u00eb p\u00ebr shkollim. Bursa u jepej nx\u00ebn\u00ebsve t\u00eb talentuar. Gabo vazhdoi shkollimin n\u00eb Sipakir af\u00ebr Bogotas. N\u00eb vitin 1946 kreu matur\u00ebn. N\u00eb vitin 1947, me sugjerimin e prind\u00ebrve regjistroi drejt\u00ebsin\u00eb n\u00eb <em>Universidad Nacional<\/em> n\u00eb Bogota. Po k\u00ebt\u00eb vit botohet tregimi i tij i par\u00eb <em>\u201cDor\u00ebzimi fatit p\u00ebr s\u00eb treti\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb njohu vajz\u00ebn 13-vje\u00e7are e cila quhej Mercedes. Ajo i premtoi se do t\u2019i q\u00ebndroj\u00eb besnike dhe do t\u00eb martohet me t\u00eb kur ta kryej\u00eb shkollimin. Pas kat\u00ebrmb\u00ebdhjet\u00eb vjet\u00ebve u martuan.<\/p>\n<p>N\u00eb mosh\u00ebn 20-vje\u00e7are l\u00eb Bogotan\u00eb dhe vendoset n\u00eb Kartagjen\u00eb ku vazhdon studimet e drejt\u00ebsis\u00eb. N\u00eb aspektin ekonomik b\u00ebnte jet\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb. Pas dy vjet\u00ebve, d.m.th. n\u00eb vitin 1950 i nd\u00ebrpreu studimet dhe iu rrek gazetaris\u00eb ku d\u00ebshmua si reporter i shk\u00eblqyer. U dha edhe pas let\u00ebrsis\u00eb dhe iu bashk\u00ebngjit klubit letrar <em>\u201cEl grupo de Barranquilla\u201d<\/em>. I la p\u00ebrshtypje novela <em>\u201c<\/em><em>Metamorfoza\u201d<\/em> e Kafk\u00ebs. Prej tij m\u00ebsoi se <em>let\u00ebrsia nuk ka p\u00ebrse t\u00eb ndjek\u00eb narracionin dhe veprimin rigoroz<\/em>. Filloi t\u00eb shkruaj\u00eb, nd\u00ebrsa tregimin e par\u00eb e botoi n\u00eb revistat liberale. Vendoset n\u00eb Barankil ku p\u00ebrfshihet n\u00eb grupin letrar <em>\u201cShpella\u201d<\/em>. K\u00ebtij grupi i takonin edhe romancieri <strong>Alvaro Sepeda Samudio <\/strong>(Alvaro Cepeda Samudio, 1926-1972) dhe piktori <strong>Alehandro Obregon <\/strong>(Alejandro Obregon, 1920-1992).<\/p>\n<p>Lexoi novelistin dhe romancierin amerikan <strong>Ernest Heminguei<\/strong> (Ernest Hemingway, 1898-1962), romancierin irlandez <strong>Xhejmz<\/strong> <strong>Xhojs <\/strong>(James Joyce, 1882-1941) dhe tregimtarin e romancierin amerikan <strong>Uilljem<\/strong> <strong>Fokner <\/strong>(William Faulkner, 1897-1962), i cili u b\u00eb edhe hero letrar i tij.<\/p>\n<p>Tregimet <em>\u201cHeq dor\u00eb p\u00ebr s\u00eb treti\u201d<\/em> dhe <em>\u201cPushimi t\u00eb mart\u00ebn\u201d<\/em> bashk\u00eb me disa t\u00eb tjera t\u00eb botuara n\u00ebp\u00ebr revista, i mblodhi dhe i botoi me titullin <em>\u201cVarrimi i N\u00ebn\u00ebs s\u00eb Madhe\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Udh\u00ebtoi n\u00ebp\u00ebr Kolumbi dhe n\u00eb vitin 1954 u ndal n\u00eb Bogota. K\u00ebtu filloi t\u00eb punoj\u00eb si gazetar i gazet\u00ebs <em>\u201dEl Espectador\u201d<\/em>. N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb, me gabimin e faktorit njeri u fundos nj\u00eb luftanije kolumbiane. Shp\u00ebtoi vet\u00ebm nj\u00eb marinar. Qeveria u mundua ta shtremb\u00ebronte t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn. Markezi shkroi nj\u00eb artikull q\u00eb ishte n\u00eb kund\u00ebrshti me q\u00ebllimet e pushtetar\u00ebve. Si rrjedhoj\u00eb, u detyrua t\u00eb largohet nga m\u00ebm\u00ebdheu.<\/p>\n<p>Udh\u00ebtoi n\u00ebp\u00ebr Evrop\u00eb ku punoi si gazetar p\u00ebr gazeta t\u00eb ndryshme. N\u00eb vitin 1954 shkon n\u00eb Rom\u00eb p\u00ebr t\u00eb raportuar lidhur me gjendjen sh\u00ebndet\u00ebsore t\u00eb pap\u00ebs <strong>Piu XII<\/strong> (Pope Pius XII, 1876-1958). N\u00eb vitin 1955 shkon n\u00eb Paris si korrespondent i <em>Espektadorit<\/em>. M\u00eb pas shkoi n\u00eb Karakas t\u00eb Venezuel\u00ebs ku punoi si gazetar.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1956 u kthye n\u00eb Kolumbi p\u00ebr t\u2019u martuar me <strong>Mercedes Bar\u00e7a Pardo <\/strong>(Mercedes Barcha Pardo, 1932). N\u00eb vitin 1958 u kuror\u00ebzuan. K\u00ebtu lindi djali Rodrigo (1959), nd\u00ebrsa djali tjet\u00ebr Gonzalo (1962) lindi Meksiko-Siti.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1958, i frym\u00ebzuar nga revolucioni kuban, vajti n\u00eb Havan\u00eb. N\u00eb janar t\u00eb viti 1959 u takua me Fidel Kastron me t\u00eb cilin lidhi miq\u00ebsi q\u00eb vazhdoi me dekada. Kjo ngjalli nj\u00eb mori <strong><em>reagimesh politike negative<\/em><\/strong>. Markezi ndihmoi n\u00eb themelimin e zyr\u00ebs s\u00eb agjencis\u00eb kubane <em>Prensa Latina<\/em> n\u00eb Bogota dhe u b\u00eb korrespondent i saj. Nj\u00eb zyr\u00eb e k\u00ebsaj agjencie u hap edhe\u00a0 n\u00eb Nju-Jork. Si korrespondent i k\u00ebsaj agjencie mori pjes\u00eb n\u00eb Asamblen\u00eb e p\u00ebrgjithshme t\u00eb OKB-s\u00eb. M\u00eb von\u00eb, p\u00ebr q\u00ebndrimet antiamerikane, iu ndalua hyrja n\u00eb ShBA. Deri n\u00eb vitin 1971 iu ndalua edhe hyrja n\u00eb Kolumbi.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb, si an\u00ebtar i redaksis\u00eb s\u00eb revist\u00ebs <em>\u201cAksion liberal\u201d<\/em> boton artikullin polemizues <strong><em>\u201cLet\u00ebrsia kolumbiane: mashtrimi i kombit\u201d<\/em><\/strong>.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1959, me gruan dhe me djalin u vendos n\u00eb Meksiko-Siti (Mexico City) ku u mor me gazetari dhe me kinematografi. K\u00ebtu i p\u00ebrjetoi edhe sukseset letrare m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha. Markezi deklaron: <em>\u201cKur mb\u00ebrrita n\u00eb Meksik\u00eb, kisha n\u00eb xhep vet\u00ebm nj\u00ebzet dollar\u00eb. Kisha me \u00a0vete gruan dhe tim bir por edhe fiks iden\u00eb \u2013 t\u00eb merrem me film\u201d. <\/em>Jetoi kryesisht n\u00eb Meksik\u00eb dhe n\u00eb Evrop\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb mosh\u00ebn 39-vje\u00e7are, Markezi u afirmua n\u00eb p\u00ebrmasa planetare. Botimi i veprave t\u00eb tij anemban\u00eb globit i solli edhe t\u00eb mira materiale. Nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb parave ua dhuroi <strong><em>grupeve majtiste<\/em><\/strong> n\u00eb Angol\u00eb, n\u00eb Argjentin\u00eb, n\u00eb Kolumbi dhe n\u00eb Nikaragua. Ndihmoi edhe p\u00ebr themelimin e organizat\u00ebs HABEAS q\u00eb vepronte p\u00ebr t\u00eb parandaluar shp\u00ebrdorimin e pushtetit dhe p\u00ebr lirimin e t\u00eb burgosurve politik\u00eb n\u00eb Amerik\u00ebn Latine. P\u00ebr shkak t\u00eb q\u00ebndrimeve politike t\u00eb tij p\u00ebrs\u00ebri u detyrua t\u00eb largohej nga Kolumbia. Qeveria kolumbiane e faj\u00ebsoi se e ndihmon financiarisht grupin <strong>M-16<\/strong>. U strehua n\u00eb Meksik\u00eb.<\/p>\n<p>Dalja n\u00eb drit\u00eb e librit <em>\u201cVjeshta e patriarkut\u201d<\/em> n\u00eb vitin 1975 i ndau kritik\u00ebt letrar\u00eb. Shum\u00eb prej tyre pritnin vazhdimin e romanit <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em>. Me kalimin e koh\u00ebs libri zuri vendin e merituar. Sipas disa kritik\u00ebve, kjo \u00ebsht\u00eb vepra m\u00eb e mir\u00eb e Markezit, nd\u00ebrsa vet\u00eb ai ka shkruar se ajo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb <strong><em>\u201cpoem\u00eb p\u00ebr vetmin\u00eb e njer\u00ebzve t\u00eb pushtetsh\u00ebm\u201d<\/em><\/strong>.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebto vite Markezi i forcon lidhjet me poetin kilian <strong>Pablo Neruda <\/strong>(emri i v\u00ebrtet\u00eb Neftali Ricardo Reyes Basoalto, 1904-1973, pseudonimin e mori n\u00eb mosh\u00ebn 16-vje\u00e7are sipas poetit dhe tregimtarit \u00e7ek Jan Neruda, 1834-1891) me t\u00eb cilin ishte njohur n\u00eb vitin 1958. N\u00eb vitin 1971 Markezi shkon n\u00eb Paris p\u00ebr ta takuar Nerud\u00ebn. Me t\u00eb dal\u00eb nga aeroplani m\u00ebson se Neruda \u00ebsht\u00eb nderuar me \u00e7mimin \u201cNobel\u201d. Menj\u00ebher\u00eb pas lajmit Neruda u thot\u00eb gazetar\u00ebve: <em>\u201cNobelin e ka merituar Markezi dhe jo un\u00eb\u201d<\/em>. Romanin <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em> poeti kilian e ka quajtur <em>\u201cDon Kishoti i koh\u00ebs son\u00eb\u201d<\/em>. Neruda dhe Markezi jan\u00eb shkrimtar\u00ebt m\u00eb t\u00eb k\u00ebrkuar t\u00eb gjuh\u00ebs spanjolle n\u00eb internet, duke ia kaluar edhe tregimtarit dhe komediografit spanjoll <strong>Migel de Servantes<\/strong> (Miguel de Cervantes Saavedra, 1547-1616). Poezin\u00eb me titull <em>\u201cShqip\u00ebria\u201d<\/em> Neruda e shkroi n\u00eb vitin 1950.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1982, <strong><em>nj\u00ebri nd\u00ebr shkrimtar\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb t\u00eb gjitha koh\u00ebve<\/em><\/strong>, Markezi, mori \u00e7mimin \u201cNobel\u201d. Sipas Akademis\u00eb suedeze Markezit i jepet \u00e7mimi <em>\u201c&#8230; p\u00ebr romanet dhe tregimet e shkurtra n\u00eb t\u00eb cilat elementet e fantastikes dhe<\/em> <em>t\u00eb reales, n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb qet\u00eb, g\u00ebrshetohen me imagjinat\u00ebn e pasur, duke pasqyruar k\u00ebsisoj jet\u00ebn dhe konfliktet e nj\u00eb kontinenti t\u00eb t\u00ebr\u00eb\u201d. <\/em><\/p>\n<p>Fjalimi q\u00eb lexoi Markezi me rastin e ndarjes s\u00eb \u00e7mimit mban titullin <em>\u201cLa soledad de Am\u00e9rica Latina\u201d (Vetmia e Amerik\u00ebs Latine)<\/em>. Para akademik\u00ebve suedez\u00eb Markezi theksoi me modesti: <em>\u201c&#8230; me pak gj\u00ebra q\u00eb i kisha n\u00ebp\u00ebr duar u p\u00ebrpoqa ta paraqes jet\u00ebn time n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb origjinale\u201d<\/em>. Ishte kolumbiani i par\u00eb dhe latinoamerikani i kat\u00ebrt q\u00eb merrte \u00e7mimin \u201cNobel\u201d p\u00ebr let\u00ebrsi.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>Vazhdoi t\u00eb shkruaj\u00eb, t\u00eb hulumtoj\u00eb dhe t\u00eb jet\u00eb politikisht aktiv. Parat\u00eb e \u00e7mimit \u201cNobel\u201d vite me radh\u00eb u ruajt\u00ebn n\u00eb bank\u00ebn e Zvicr\u00ebs. Markezi bleu gazet\u00ebn kolumbiane <em>Cambio<\/em> q\u00eb botohej n\u00eb 15.000 kopje. Me kalimin e mediumit n\u00eb duart e Markezit tirazhi u rrit n\u00eb 50.000 kopje.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1996 Markezi shkroi librin <em>\u201cLajmi p\u00ebr rr\u00ebmbimin<\/em>\u201d n\u00eb t\u00eb cilin flitet p\u00ebr <strong><em>narkomafin\u00eb kolumbiane<\/em><\/strong>.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1999 shkrimtari gjenial u ballafaqua me probleme sh\u00ebndet\u00ebsore. Iu konstatua diagnoza <em>limfoma e ne-Hodkinit<\/em>. Mediumet shkruan se b\u00ebhej fjal\u00eb p\u00ebr <em>limf\u00eb me malinjitet t\u00eb ul\u00ebt<\/em>.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2002 botoi pjes\u00ebn e par\u00eb t\u00eb autobiografis\u00eb <em>\u201cT\u00eb jetosh p\u00ebr t\u00eb rr\u00ebfyer\u201d<\/em>. P\u00ebr dy jav\u00eb u shit\u00ebn 50.000 kopje. Pjesa e par\u00eb e kujtimeve, pos tjerash flet edhe p\u00ebr raportet e prind\u00ebrve t\u00eb tij, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrfunduar me vitin 1955, p\u00ebrkat\u00ebsisht me botimin e tregimit t\u00eb par\u00eb. Libri zbardh prejardhjen e personazheve dhe t\u00eb rr\u00ebfimeve t\u00eb veprave <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d, <\/em>\u00a0<em>\u201cKolonelit nuk ka kush i shkruan\u201d<\/em> dhe <em>\u201cKronik\u00eb e vdekjes s\u00eb paralajm\u00ebruar\u201d<\/em>. N\u00eb pjes\u00ebn e dyt\u00eb shkruan p\u00ebr jet\u00ebn e vet deri n\u00eb botimin e romanit <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em>. N\u00eb pjes\u00ebn e tret\u00eb pasqyron miq\u00ebsit\u00eb me disa nga udh\u00ebheq\u00ebsit apo politikan\u00ebt bot\u00ebror\u00eb m\u00eb t\u00eb njohur, si: <strong>Fidel Kastro<\/strong> (Fidel Castro, 1926-2016) apo presidenti amerikan <strong>Bill Kliton <\/strong>(William Jefferson Clinton, 1946-) i cili ishte president n\u00eb vitet 1993-2001.<\/p>\n<p>P\u00ebr q\u00ebndrimet kritike ndaj politik\u00ebs s\u00eb jashtme t\u00eb Uashingtonit, <strong><em>m\u00eb i madhi shkrimtar i gjall\u00eb i planetit<\/em><\/strong> &#8211; Markezi, e kishte t\u00eb ndaluar hyrjen n\u00eb ShBA. Me t\u2019u zgjedhur president, Klintoni i dha fund k\u00ebsaj ndalese shum\u00ebvje\u00e7are. Klintoni dhe Markezi jan\u00eb takuar t\u00eb pakt\u00ebn tri her\u00eb. Takimi i par\u00eb midis tyre ka ndodhur n\u00eb gusht t\u00eb vitit 1995 n\u00eb nj\u00eb drek\u00eb t\u00eb realizuar n\u00eb Masa\u00e7usets (Massachusetts). N\u00eb k\u00ebt\u00eb drek\u00eb ka qen\u00eb i ftuar edhe <strong>Karlos Fuentes.<\/strong> Her\u00ebn tjet\u00ebr jan\u00eb takuar n\u00eb vitin 2007. Gjat\u00eb <em>afer\u00ebs \u201cLevinski\u201d<\/em> Markezi botoi nj\u00eb artikull n\u00eb gazet\u00ebn kolumbiane <em>\u201cCambio\u201d<\/em>, me \u00e7\u2019rast midis tjerash shkruan: <em>\u201cPresidenti Klinton ka b\u00ebr\u00eb me Monika Levinskin at\u00eb q\u00eb burrat e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb me femrat, pas shpin\u00ebs s\u00eb grave t\u00eb veta, q\u00eb nga krijimi i bot\u00ebs\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Pyetjes n\u00eb \u00ebsht\u00eb <strong><em>komunist<\/em><\/strong>, Markezi gjithmon\u00eb i \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigjur se <strong><em>nuk \u00ebsht\u00eb<\/em><\/strong> dhe se <strong><em>nuk i takon asnj\u00eb partie politike<\/em><\/strong>. Besonte se nj\u00eb dit\u00eb bota do t\u00eb b\u00ebhet <strong><em>socialiste<\/em><\/strong>. Socializmin e kuptonte ndryshe nga sistemet socialiste ekzistuese. E kuptonte si <em>sistem i p\u00ebrparimit, i liris\u00eb <\/em>dhe <em>i barazis\u00eb<\/em>. Pas udh\u00ebtimeve n\u00ebp\u00ebr vendet socialiste shkruante artikuj n\u00eb t\u00eb cil\u00ebt i pasqyronte mospajtimet e veta me ndodhit\u00eb e atjeshme. Besonte se socializmi \u00ebsht\u00eb e vetmja zgjidhje e mir\u00eb p\u00ebr Amerik\u00ebn Latine.<\/p>\n<p>Kur erdhi n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb shtyr\u00eb, pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb koh\u00ebs e kaloi n\u00eb Meksiko-Siti ku vdiq m\u00eb 17 prill 2014 n\u00eb mosh\u00ebn 87-vje\u00e7are. Me rastin e vajtjes n\u00eb amshim t\u00eb shkrimtarit magjik, u prononcuan dhe d\u00ebrguan telegrame ngush\u00ebllimi personalitete t\u00eb njohura t\u00eb bot\u00ebs: kryetar\u00eb shtetesh, shkrimtar\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm etj. N\u00eb telegramin e presidentit rus <strong>Vladimir Putin <\/strong>(1952) d\u00ebrguar gruas s\u00eb tij, Mercedes Bar\u00e7a Pardo thuhet: <em>\u201c&#8230; e la k\u00ebt\u00eb bot\u00eb shkrimtari dhe mendimtari i madh, njeriu i cili gjithmon\u00eb u q\u00ebndroi besnik idealeve fisnike, humanizmit dhe drejt\u00ebsis\u00eb<\/em>. <em>Veprat e tij kan\u00eb frym\u00ebzuar breza t\u00eb t\u00ebr\u00eb, jo vet\u00ebm n\u00eb Amerik\u00ebn Latine por n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn&#8230;\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Markezi \u00ebsht\u00eb takuar edhe me Obam\u00ebn. Ky takim ka ndodhur n\u00eb Meksik\u00eb. Me rastin e vdekjes s\u00eb shkrimtarit, m\u00eb 17.04.2014 \u00ebsht\u00eb prononcuar edhe presidenti <strong>Barak Obama<\/strong>: <em>\u201cBota humbi nj\u00ebrin nga shkrimtar\u00ebt m\u00eb vizionar\u00eb. Ishte krijuesi m\u00eb i parap\u00eblqyer imi. Un\u00eb dhe brezi im kemi jetuar me veprat e tij&#8230;\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>N\u00eb vitet 2010-2018 kryetar i Kolumbis\u00eb ishte <strong>Kalderoni<\/strong> (Juan Manuel Santos Calderon, 1951, laureat i \u00e7mimit \u201cNobel\u201d p\u00ebr paqe n\u00eb vitin 2016). Me rastin e vdekjes s\u00eb Gabos ai shpalli tri dit\u00eb zie n\u00eb Kolumbi dhe deklaroi: <em>\u201cMarkezi \u00ebsht\u00eb bashkatdhetari yn\u00eb m\u00eb i dashur dhe m\u00eb i admiruar i t\u00eb gjitha koh\u00ebve&#8230;\u201d<\/em>.<\/p>\n<p><strong>KRIJIMTARI LETRARE<\/strong> \u2013\u00a0 Si krijues letrar Markezi u ndikua nga <strong>Franc Kafka <\/strong>(1883-1924), nga tragjediografi grek <strong>Sofkliu <\/strong>(496-406 para K.) dhe nga <strong>Fokneri<\/strong>. Nga Sofokliu e mori tem\u00ebn e <em>shp\u00ebrdorimit t\u00eb pushtetit dhe t\u00eb forc\u00ebs<\/em>, nd\u00ebrsa nga Fokneri m\u00ebsoi p\u00ebr <em>transformimin e f\u00ebmij\u00ebris\u00eb n\u00eb nj\u00eb t\u00eb kaluar mitike<\/em>. K\u00ebshtu sajoi fshatin n\u00eb t\u00eb cilin do t\u00eb zhvillohet veprimi i romanit <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em>. U ndikua edhe nga prozatorja dhe eseistja angleze <strong>Virxhinia Ulf <\/strong>(Wirginia Woolf, 1882-1941), nga prozatori anglez me prejardhje polake <strong>Jozef Konrad<\/strong> (Josepj Conrad, 1857-1924, emri i v\u00ebrtet\u00eb Teodor Konrad Nalecz Korzeniowski) si dhe nga romancieri e tregimtari francez <strong>Sent-Ekzyperi<\/strong> (Antoine de Saint-Exup\u00e9ry, 1900-1944). Pilot me profesion, Sent-Ekzyperi u zhduk gjat\u00eb nj\u00eb fluturimi v\u00ebzhgues mbi detin Mesdhe.\u00a0\u00a0\u00a0 <strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>Tregimet e hershme, t\u00eb botuara n\u00ebp\u00ebr revista i mblodhi dhe i botoi n\u00eb p\u00ebrmbledhjen <em>\u201cSyt\u00eb e qenit t\u00eb kalt\u00ebr\u201d <\/em>(1972). Tre romanet e shkurtra <em>\u201cGjethi n\u00eb er\u00eb\u201d <\/em>(1955), <em>\u201cKolonelit nuk ka kush i shkruan\u201d <\/em>(1961) dhe <em>\u201cOra e lig\u00eb\u201d<\/em> (1962) si dhe p\u00ebrmbledhja me tregime <em>\u201cVarrimi i N\u00ebn\u00ebs s\u00eb Madhe\u201d<\/em> (1962) jan\u00eb skica brilante. L\u00ebnd\u00ebn e tyre e p\u00ebrfshiu p\u00ebrfundimisht n\u00eb t\u00ebr\u00ebsin\u00eb e rrumbullakuar t\u00eb romanit <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d <\/em>(1967).<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1986 Markezi u kthehet temave <strong><em>romantike<\/em><\/strong>. K\u00ebtu b\u00ebn pjes\u00eb vepra <em>\u201cDashuria n\u00eb koh\u00eb t\u00eb koler\u00ebs\u201d<\/em>. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb tregim i fuqish\u00ebm poetik dhe komik p\u00ebr dashurin\u00eb n\u00eb shtigje t\u00eb gjata n\u00eb t\u00eb cilin \u00ebsht\u00eb p\u00ebrshkruar edhe rr\u00ebfimi mbi dashurin\u00eb e prind\u00ebrve t\u00eb tij. Pasojn\u00eb <em>\u201cGjenerali n\u00eb labirint\u201d<\/em>, p\u00ebrmbledhja me tregime <em>\u201cDymb\u00ebdhjet\u00eb pelegrin\u00ebt\u201d<\/em> dhe <em>\u201cP\u00ebr dashurin\u00eb dhe djajt\u00eb e tjer\u00eb\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1952, tregimin e dikursh\u00ebm <em>\u201cSht\u00ebpia\u201d<\/em> botuesi ia refuzoi. N\u00eb vitin 1955 Markezi ndodhej n\u00eb Evrop\u00eb. Miqt\u00eb e tij, pa e njoftuar autorin, dor\u00ebshkrimin ia dor\u00ebzojn\u00eb nj\u00eb botuesi tjet\u00ebr dhe libri e pa drit\u00ebn.<\/p>\n<p>N\u00eb janar t\u00eb viti 1965 Markezi me familjen ndodhen n\u00eb Akapulko. P\u00ebr romanin legjendar <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em> thot\u00eb: <em>\u201cMe t\u00eb arritur n\u00eb Acapulco<\/em>, <em>pa e ditur as vet\u00eb si, m\u00eb doli para syve nj\u00eb zbulim i \u00e7uditsh\u00ebm. P\u00ebrjetimi ishte aq i fuqish\u00ebm saq\u00eb kapitullin e par\u00eb, fjal\u00eb p\u00ebr fjale isha n\u00eb gjendje ta diktoja mu aty\u201d<\/em>. Sikur nj\u00eb goditje vet\u00ebtime ia ndri\u00e7oi Makondon, k\u00ebt\u00eb metafor\u00eb t\u00eb tragjedis\u00eb latinoamerikane. Me fjal\u00eb t\u00eb tjera, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb vep\u00ebr u frym\u00ebzua kur u kthye n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e gjyshes n\u00eb Arakatak\u00eb. Sht\u00ebpia <em>\u201ce mallkuar\u201d<\/em> ia ngjalli kujtimet, nd\u00ebrsa qyteti i lindjes iu duk i vdekur dhe i ngrir\u00eb n\u00eb koh\u00eb. U kthye me familjen n\u00eb sht\u00ebpi, u mbyll n\u00eb dhom\u00eb dhe nisi t\u00eb shkruaj\u00eb. Shkroi \u00e7do dit\u00eb, <em>tet\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb muaj<\/em> pand\u00ebrprer\u00eb. Sipas do sh\u00ebnimeve, gjat\u00eb krijimit t\u00eb k\u00ebsaj vepre <strong>Gabo <\/strong>pask\u00ebsh pir\u00eb nga gjasht\u00eb pako cigare n\u00eb dit\u00eb. P\u00ebr ta ushqyer familjen dhe p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb let\u00ebr shkrimi kishte shitur automjetin dhe pajisjet elektrike t\u00eb sht\u00ebpis\u00eb. Gj\u00ebrat q\u00eb i kishin mbetur i kishte v\u00ebn\u00eb n\u00ebn hipotek\u00eb me q\u00ebllim q\u00eb t\u2019ia dor\u00ebzonte dor\u00ebshkrimin botuesit.<\/p>\n<p>Pas nj\u00eb viti pune, tre kapitujt e par\u00eb Markezi ia d\u00ebrgoi prozatorit meksikan <strong>Karlos Fuentes <\/strong>(Carlos Fuentes, 1929-2012), autorit t\u00eb kryevepr\u00ebs <em>\u201cVdekja e Artemio Kruzit\u201d (La muerte de Artemio Cruz<\/em>, 1962<em>)<\/em> n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn, <em>n\u00ebp\u00ebrmjet oportunizmit t\u00eb individit q\u00eb i tradhton idealet e revolucionit<\/em>, <em>jep pasqyr\u00ebn trondit\u00ebse t\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebrie t\u00eb deformuar<\/em>.<\/p>\n<p>Duke iu afruar p\u00ebrfundimit t\u00eb vepr\u00ebs, Gabo vuri n\u00eb roman veten, gruan e vet dhe miqt\u00eb. N\u00eb faqen e fundit shpalosi edhe titullin e vepr\u00ebs.<\/p>\n<p>Romani doli n\u00eb drit\u00eb n\u00eb qershor t\u00eb vitit 1967. Q\u00eb jav\u00ebn e par\u00eb u shit i t\u00ebr\u00eb tirazhi prej 8.000 kopjeve. Romani u p\u00ebrkthye n\u00eb dhjet\u00ebra gjuh\u00eb t\u00eb bot\u00ebs. <strong><em>U shit\u00ebn 30 milion\u00eb kopje<\/em><\/strong>. U b\u00eb nj\u00eb prej veprave m\u00eb t\u00eb lexuara t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb bot\u00ebrore. U vler\u00ebsua si m\u00eb i miri roman i Evrop\u00ebs i shkruar nga nj\u00eb joevropian. U vler\u00ebsua me nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh \u00e7mimesh letrare. Vepra u b\u00eb burim ushqyes p\u00ebr mbar\u00eb shkoll\u00ebn e <strong><em>realizmit magjik<\/em><\/strong><em>. <\/em><\/p>\n<p>N\u00eb tetor t\u00eb vitit 1967 Markezi shkon n\u00eb Barcelon\u00eb ku takohet me shum\u00eb shkrimtar\u00eb dhe botues. Nga t\u00eb kat\u00ebr an\u00ebt vijn\u00eb k\u00ebrkesa p\u00ebr ta intervistuar mjeshtrin magjik. Pas nj\u00eb viti vendosi t\u00eb nd\u00ebrpres\u00eb dh\u00ebnien e intervistave.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Stili<\/em><\/strong> i Markezit radhitet n\u00eb realiz\u00ebm magjik. Ky stil n\u00ebnkupton ekzistimin e dy realiteteve paralele: kombinimin <strong><em>e<\/em><\/strong> <strong><em>fiksionit<\/em><\/strong> dhe <strong><em>t\u00eb bot\u00ebs reale<\/em><\/strong>. Elementet e fantastikes Markezi i lidh me ato t\u00eb s\u00eb p\u00ebrditshmes, duke arritur k\u00ebsisoj nj\u00eb harmoni t\u00eb p\u00ebrkryer, k\u00ebshtu q\u00eb lexuesi elementet e fantastikes nuk i p\u00ebrjeton si t\u00eb huaja.<\/p>\n<p>N\u00eb romanet e para <em>\u201cKolonelit nuk ka kush i shkruan\u201d<\/em> dhe <em>\u201cOra e lig\u00eb\u201d<\/em> p\u00ebrdor teknika narrative t\u00eb reja si\u00e7 jan\u00eb <strong><em>monologu i brendsh\u00ebm <\/em><\/strong>dhe<strong><em> rr\u00ebfimi jolinear <\/em><\/strong>duke i kombinuar me teknikat tradicionale t\u00eb <strong><em>realizmit<\/em><\/strong>. Markezi ka nj\u00eb stil tejet kreativ.<\/p>\n<p>N\u00eb Makondon e imagjinuar t\u00eb <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmis\u00eb\u201d<\/em> autori integron nivele t\u00eb ndryshme: <strong><em>personalen<\/em><\/strong> dhe <strong><em>t\u00eb p\u00ebrgjithshmen,<\/em><\/strong> <strong><em>historiken<\/em><\/strong> dhe <strong><em>mitiken, magjiken<\/em><\/strong> dhe <strong><em>realen<\/em><\/strong>. Sjell temat e <em>dhun\u00ebs<\/em> dhe <em>t\u00eb vetmis\u00eb<\/em> t\u00eb cilat do t\u2019i shtjelloj\u00eb me holl\u00ebsi n\u00eb veprat e veta t\u00eb m\u00ebvonshme.<\/p>\n<p>Tema kryesore jan\u00eb: <strong><em>vetmia<\/em><\/strong> e heronjve dhe <strong><em>dashuria<\/em><\/strong>. Vetmia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ndjenj\u00eb q\u00eb e p\u00ebrjeton \u00e7do qenie njer\u00ebzore. Kund\u00ebr saj \u00ebsht\u00eb e pamundur t\u00eb luftosh. Dashuria nd\u00ebrkaq \u00ebsht\u00eb shp\u00ebtim i vet\u00ebm nga determinizmi fatal q\u00eb lind nga <em>vetmia<\/em> dhe nga <em>egoizmi<\/em>. N\u00eb vep\u00ebr nd\u00ebrthuren e ardhmja, e tashmja dhe e kaluara.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em><\/strong> <em>(<\/em>(<em>Cien a\u00f1os de soledad<\/em><em>) <\/em>mbulon nj\u00ebqind vjet historie t\u00eb fshatit imagjinar Makondo, duke ndjekur familjen Buendia p\u00ebrgjat\u00eb shtat\u00eb brezave. Me nj\u00eb mendjeholl\u00ebsi gjeniale, ngjarjet e pabesueshme autori i paraqet si t\u00eb jen\u00eb t\u00eb natyrshme, nd\u00ebrsa dukurive t\u00eb r\u00ebndomta u jep pamje t\u00eb mbinatyrshme. Kur fshatar\u00ebt e Makondos p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb shohin <em>akull<\/em>, habiten aq shum\u00eb saq\u00eb u duket si nj\u00eb <em>zbulim epokal<\/em>, por kur jevgjit u sjellin <em>qilim fluturues<\/em>, kjo s\u2019u duket aspak m\u00eb e \u00e7uditshme se nj\u00eb <em>kal\u00eb druri<\/em> q\u00eb sillet rrotull.<\/p>\n<p>Po k\u00ebshtu autori i p\u00ebrshkruan edhe <em>ngjarjet historike<\/em>. Masakra e neokolonialist\u00ebve mbi popullin \u00ebsht\u00eb paraqitur si di\u00e7ka e turbullt dhe misterioze, gati si nj\u00eb p\u00ebrjetim n\u00eb gjum\u00eb, nd\u00ebrsa v\u00ebrshimi i luleve apo epidemia e gjumit konsiderohen dukuri konkrete dhe e natyrshme.<\/p>\n<p>Nj\u00eb vendbanim pa em\u00ebr q\u00eb ishte strofull e fabulave t\u00eb deriat\u00ebhershme, tani quhet Makondo. Protagonist\u00eb anonim\u00eb q\u00eb hasen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb intertekstuale n\u00eb mjedisin e ngusht\u00eb t\u00eb k\u00ebtyre prozave, tani marrin emra. Korniza \u00ebsht\u00eb e mbushur me ngritjen dhe tat\u00ebpjet\u00ebn e familjes Buendia, n\u00ebp\u00ebrmjet s\u00eb cil\u00ebs thyhet historia e qytet\u00ebrimit n\u00eb Amerik\u00ebn Latine. Me mistifikimin e realitetit, me hiperbola, me narracionin q\u00eb duket si e nj\u00ebtrajtshme apo monotone, me gjykimet inventive, humorin dhe kthes\u00ebn <strong><em>borgesiane<\/em> <\/strong>n\u00eb fund, Markezi krijoi nj\u00eb vep\u00ebr e cila sapo u botua, u p\u00ebrfshi <em>n\u00eb radh\u00ebt e krijimeve letrare klasike<\/em>.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb vep\u00ebr \u00ebsht\u00eb paraqitur jeta e fshatit t\u00eb izoluar t\u00eb Amerik\u00ebs Latine n\u00eb t\u00eb cilin ngjarjet e pazakonshme jan\u00eb pasqyruar si ngjarje m\u00eb se t\u00eb zakonshme. N\u00ebp\u00ebrmjet fateve t\u00eb ardhacak\u00ebve t\u00eb par\u00eb dhe t\u00eb pasardh\u00ebsve t\u00eb tyre, pasqyrohet jeta e nj\u00eb fshati t\u00eb humbur q\u00eb nga themelimi i tij nj\u00ebqind vjet m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p><em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em> \u00ebsht\u00eb quajtur nga kritika <strong><em>\u201croman i r\u00ebnd\u00eb\u201d<\/em><\/strong>. I r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr t\u2019i r\u00ebn\u00eb n\u00eb fije dhe p\u00ebr ta kuptuar. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb vep\u00ebr e ngjeshur. Nuk dim\u00eb n\u00eb ndodhemi n\u00eb <em>bot\u00ebn reale<\/em> apo n\u00eb ndonj\u00eb <em>bot\u00eb joreale<\/em>. Aty njer\u00ebzit, n\u00eb tragjizmin e tyre t\u00eb qet\u00eb dhe k\u00ebmb\u00ebngul\u00ebs, n\u00eb pasionet dhe vetmin\u00eb e tyre, n\u00eb mb\u00ebrthimin nga bes\u00ebtytnit\u00eb, n\u00eb gjakftoht\u00ebsin\u00eb e tyre q\u00eb mbizot\u00ebron mbi mir\u00ebsin\u00eb dhe eg\u00ebrsin\u00eb, mbi jet\u00ebn dhe vdekjen, jan\u00eb sa real\u00eb, aq edhe joreal\u00eb.<\/p>\n<p>Markezi 39-vje\u00e7ar sakaq fitoi afirmim planetar. U b\u00eb m\u00eb i merituari edhe p\u00ebr afirmimin e <strong>boom<\/strong>-it latinoamerikan. Q\u00eb at\u00ebher\u00eb kjo let\u00ebrsi u vu n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb v\u00ebmendjes t\u00eb publikut kulturor bot\u00ebror.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p><strong>Boom<\/strong>-i latinoamerikan ishte nj\u00eb l\u00ebvizje letrare e viteve 1960-1970 e nj\u00eb grupi romancier\u00ebsh relativisht t\u00eb rinj t\u00eb Amerik\u00ebs Latine veprat e t\u00eb cil\u00ebve u p\u00ebrhap\u00ebn me t\u00eb madhe \u00a0n\u00eb Evrop\u00eb dhe n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn. Ishin t\u00eb ndikuar nga <em>modernizmi<\/em> evropian dhe ai amerikan. Ky grup shkrimtar\u00ebsh i kontestoi konvencionet e etabluara t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb latinoamerikane t\u00eb deriat\u00ebhershme. L\u00ebvizjes <strong>boom <\/strong>i takonin: tregimtari dhe romancieri argjentinas <strong>Hulio Kortasar <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Julio_Cort%C3%A1zar\">Julio Cort\u00e1zar<\/a>, 1914-1984),\u00a0tregimtari dhe eseisti argjentinas, me gjak arb\u00ebreshi <strong>Ernesto Sabato Ferari <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ernesto_S%C3%A1bato\">Ernesto S\u00e1bato<\/a> Ferrari, 1911-2011), prozatori meksikan <strong>Karlos Fuentes <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Carlos_Fuentes\">Carlos Fuentes<\/a>, 1929-2012),\u00a0romancieri meksikan <strong>Huan Rulfo<\/strong> (<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juan_Rulfo\">Juan Rulfo<\/a>, 1918-1986), tregimtari dhe eseisti peruan, kund\u00ebrshtar i Markezit <strong>Mario Vargas Josa <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mario_Vargas_Llosa\">Mario Vargas Llosa<\/a>, 1936-), prozatori kolumbian <strong>Gabriel Garsia Markez <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gabriel_Garc%C3%ADa_M%C3%A1rquez\">Gabriel Garc\u00eda M\u00e1rquez<\/a>, 1928-2014), prozatori kilian <strong>Hose Donoso <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jos%C3%A9_Donoso\">Jos\u00e9 Donoso<\/a>, 1924-1997), tregimtari kuban dhe kritiku i filmit <strong>Gijermo Kabrera Infante <\/strong>(<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guillermo_Cabrera_Infante\">Guillermo Cabrera Infante<\/a>, 1929-2005) dhe prozatori uruguajan <strong>Huan Karlos Oneti<\/strong> (<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juan_Carlos_Onetti\">Juan Carlos Onetti<\/a>, 1909-1994).<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb gjysm\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shekullit XX, pas Sartrit, Kamys\u00eb etj. n\u00eb Evrop\u00eb nuk kemi shkrimtar\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj, as romane t\u00eb m\u00ebdha q\u00eb sh\u00ebnojn\u00eb kthes\u00eb dhe epok\u00eb. Studiuesit letrar\u00eb than\u00eb\u00a0: kemi <strong><em>kriz\u00ebn e romanit<\/em><\/strong>. Mungesa e veprave t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb kontinentin e vjet\u00ebr dhe n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn u plot\u00ebsua me krijimet e shkrimtar\u00ebve hispanoamerikan\u00eb q\u00eb i takonin <strong>boom<\/strong>-it.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb u p\u00ebrhap\u00ebn dhe u mir\u00ebprit\u00ebn n\u00eb Evrop\u00eb dhe n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn edhe veprat e m\u00ebdha t\u00eb <strong>Ismail Kadares\u00eb <\/strong>(1936).<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>I ngopur me formul\u00ebn narrative dhe me jehon\u00ebn e madhe t\u00eb <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmis\u00eb\u201d<\/em> dhe duke mos dashur t\u2019i n\u00ebnshtrohet <em>manirit<\/em>, t\u00eb gjitha prozave t\u00eb tjera Markezi u jep tipare llojllojshm\u00ebrie. N\u00eb vitin 1972 boton p\u00ebrmbledhjen me tregime <em>\u201cRr\u00ebfim i pabesuesh\u00ebm dhe pik\u00ebllues p\u00ebr Erendir\u00ebn e padjall\u00ebzuar dhe gjyshen e saj t\u00eb pashpirt\u201d<\/em>. Pas k\u00ebsaj, me vepr\u00ebn <em>\u201cVjeshta e patriarkut\u201d<\/em> (1974) i del hakut tradit\u00ebs s\u00eb <em>romanit p\u00ebr diktatur\u00ebn<\/em>. \u00cbsht\u00eb vep\u00ebr me thurim\u00eb t\u00eb dendur n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn z\u00ebri i tregimtarit dhe ai i protagonistit nd\u00ebrthuren dhe shkrihen, shpeshher\u00eb pa rregulla drejtshkrimore. N\u00eb vepr\u00ebn <em>\u201cKronik\u00eb e vdekjes s\u00eb paralajm\u00ebruar\u201d<\/em> (1981) me p\u00ebrpik\u00ebri e ka nd\u00ebrtuar mozaikun e ngjarjeve nga kronika e zez\u00eb: vrasjen e paralajm\u00ebruar t\u00eb cil\u00ebn askush nuk d\u00ebshiron ta parandaloj\u00eb. <em>\u201cDashuria n\u00eb koh\u00eb t\u00eb koler\u00ebs\u201d<\/em> (1985) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb <em>histori dashurie<\/em> e konceptuar n\u00eb form\u00eb <em>fejtoni<\/em>.<\/p>\n<p>Flitet p\u00ebr pritjen gjasht\u00ebdhjet\u00ebvje\u00e7are t\u00eb Florentin Ariz\u00ebs q\u00eb dashuria rinore e tij t\u00eb mbetet si ka qen\u00eb. Libri <em>\u201cAventura e Miguel Litinit, klandestin n\u00eb Kili\u201d<\/em> (1986) ka lindur n\u00eb baz\u00eb t\u00eb rr\u00ebfimit t\u00eb filmuesit kilian i cili i maskuar, viziton atdheun. N\u00eb fund i dor\u00ebzohet n\u00eb kabin\u00ebn e anijes lumore n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn dy pleqt\u00eb lundrojn\u00eb n\u00eb amshim. <em>\u201cGjenerali n\u00eb labirintin e vet\u201d <\/em>(1989) t\u00eb p\u00ebrkujton <em>Ungjillin <\/em>apokrif. Figura historike e <strong>Simon Bolivarit<\/strong> (1783-1830) k\u00ebtu merr p\u00ebrmasa njer\u00ebzore dhe, i zhveshur nga barra e retorik\u00ebs, b\u00ebhet protagonist i \u00ebndrr\u00ebs artistike. Me p\u00ebrmbledhjen <em>\u201cDymb\u00ebdhjet\u00eb pelegrin\u00ebt\u201d<\/em> (1992) autori i kthehet tregimit t\u00eb shkurt\u00ebr t\u00eb cilin e konsideron si zhan\u00ebr m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr \u00e7do shkrimtar. Pas dy vjet\u00ebsh iu shfaq monodrama <em>\u201cTirad\u00eb dashurie plot vrer p\u00ebr mashkullin n\u00eb poltron\u00eb\u201d<\/em> e cila n\u00eb vitin 1995 doli edhe si lib\u00ebr. Romani <em>\u201cP\u00ebr dashurin\u00eb dhe djajt\u00eb e tjer\u00eb\u201d<\/em> (1994) flet p\u00ebr dashurin\u00eb e parealizueshme n\u00eb Kartagjen\u00ebn koloniale midis klerikut dhe \u00e7up\u00ebs t\u00eb cil\u00ebn e faj\u00ebsojn\u00eb se \u00ebsht\u00eb e mb\u00ebrthyer nga djalli. <em>\u201cLajmi p\u00ebr rr\u00ebmbimin\u201d<\/em> (1996) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fejton i realizuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb brilante p\u00ebr nj\u00eb rr\u00ebmbim t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, me emra dhe vende konkret\u00eb.<\/p>\n<p>Opusi fiksional i Markezit buron kryesisht nga <strong><em>mistifikimi i realitetit<\/em><\/strong>, q\u00eb n\u00eb rrafshin verbal ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me trajtimin specifik <em>t\u00eb koh\u00ebs <\/em>dhe<em> t\u00eb hap\u00ebsir\u00ebs<\/em>. <em>P\u00ebrt\u00ebritja<\/em> <em>ciklike<\/em> dhe <em>ngjeshja e koh\u00ebs<\/em> si dhe <em>ngushtimi i ambientit<\/em> n\u00eb korniza t\u00eb <strong>aleph<\/strong>-it (gjith\u00ebsia n\u00eb miniatur\u00eb) t\u00eb tregimtarit, poetit dhe eseistit argjentinas <strong>Horhe Luis Borhes <\/strong>(Jorge Luis Borges, 1899-1986) jan\u00eb teknika karakteristike t\u00eb veprave <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em> dhe <em>\u201cVjeshta e patriarkut\u201d<\/em>. Leht\u00ebsia fiktive e narracionit nuk \u00ebsht\u00eb ve\u00e7se mask\u00eb e nj\u00eb modeli t\u00eb nd\u00ebrlikuar mbi t\u00eb cilin mb\u00ebshtetet kjo proz\u00eb. Lidhshm\u00ebria intertekstuale e tyre, p\u00ebrkund\u00ebr llojllojshm\u00ebris\u00eb s\u00eb p\u00ebrmbajtjes, e jep unitetin e projektit kreativ.<\/p>\n<p>Duke paraqitur di\u00e7ka lokale dhe duke synuar globalen apo universalen, Markezi me veprat e veta e ngriti Amerik\u00ebn Latine n\u00eb <strong>topos<\/strong> letrar.<\/p>\n<p><strong>Topos<\/strong>: (greqisht \u2013 vend) \u2013 Vende t\u00eb p\u00ebrgjithshme, mjete stilistike t\u00eb p\u00ebrhershme, motive t\u00eb tipizuara, figura, krahasime, klishe, skema ideore dhe shpreh\u00ebse q\u00eb p\u00ebrdoren n\u00eb let\u00ebrsin\u00eb evropiane q\u00eb nga <strong>antika <\/strong>deri n\u00eb<strong> iluminiz\u00ebm<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>Biografin\u00eb e par\u00eb <strong><em>t\u00eb autorizuar<\/em><\/strong> t\u00eb Markezit e hartoi profesori let\u00ebrsis\u00eb hispano-amerikane <strong>Gerald Martin<\/strong>, i lindur n\u00eb Lond\u00ebr n\u00eb vitin 1944. Dor\u00ebshkrimi i tij kishte mbi dy mij\u00eb faqe. U detyrua ta shkurtonte n\u00eb 600 faqe. Jet\u00ebn dhe veprimtarin\u00eb e Markezit e hulumtoi gati 20 vjet. Kishte shfryt\u00ebzuar qindra dokumente. Kishte ecur \u00a0gjurm\u00ebve t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb Markezit dhe kishte folur me 300 njer\u00ebz t\u00eb cil\u00ebt e kishin sh\u00ebnuar jet\u00ebn e tij. Ishte takuar me <strong>Fidel Kastron<\/strong>, e kishte intervistuar ish-kryministrin spanjoll <strong>Felipe Gonzales<\/strong> (1942), kishte folur me <strong>Karlos Fuentes<\/strong>, me <strong>Mario Vargas Josa<\/strong> (Mario Vargas Llosa), me poetin, eseistin e romancierin kolumbian <strong>Alvaro Mutis Jaramillo<\/strong> (1923-2013). Kishte folur me gruan e Markezit, me djemt\u00eb e tij, me t\u00eb \u00ebm\u00ebn, me v\u00ebllez\u00ebrit dhe motrat, me agjentin letrar, me p\u00ebrkthyesit, me miqt\u00eb e tij m\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb, me bashk\u00ebpun\u00ebtor\u00ebt profesional\u00eb, pa i anashkaluar as rival\u00ebt e tij.<\/p>\n<p>Biografia e Markezit lexohet edhe si <strong><em>histori<\/em><\/strong> <strong><em>e Amerik\u00ebs Latine<\/em><\/strong> e shekullit XX. I nxitur nga botuesi, Gerald Martini i kishte hyr\u00eb \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb biografis\u00eb qysh n\u00eb vitin 1990. Si nj\u00eb profesor universitar u pajtua ta shkruaj\u00eb biografin\u00eb me kusht q\u00eb ta autorizonte vet\u00eb <strong><em>bardi<\/em><\/strong> i let\u00ebrsis\u00eb latinoamerikane. D\u00ebshironte q\u00eb Markezi ta konsideronte <em>t\u00eb denj\u00eb<\/em> p\u00ebr nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb till\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr ta takuar Markezin, vajti n\u00eb Havan\u00eb ku mbahej kongresi i shkrimtar\u00ebve. Nuk ishte pun\u00eb t\u00eb vendoste kontakt me t\u00eb. I shkoi n\u00eb sht\u00ebpi dhe me or\u00eb t\u00eb t\u00ebra e priti para dere. Pas nj\u00eb kohe dha krye redaktorja e shkrimtarit. E vendosi n\u00eb hotel dhe i premtoi se do t\u2019i mund\u00ebsonte ta takoj\u00eb gjeniun. N\u00eb takimin q\u00eb zgjati vet\u00ebm 30 minuta, mjeshtri i madh ia besoi barr\u00ebn dhe i tha: <em>\u201c&#8230; shkruani \u00e7\u2019t\u00eb doni, por t\u00eb mos vij\u00eb puna q\u00eb pun\u00ebn Tuaj ta kryej un\u00eb&#8230;\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Libri doli n\u00eb vitin 2009 me titullin <em>\u201cGabriel Garsia Markez: Nj\u00eb jet\u00eb\u201d<\/em> <em>(Gabriel Garcia M\u00e1rquez: Una vida)<\/em>, pes\u00eb vjet para vdekjes s\u00eb shkrimtarit. Porsa pa drit\u00ebn u p\u00ebrkthye n\u00eb shum\u00eb gjuh\u00eb t\u00eb bot\u00ebs. E botuar n\u00eb gjuh\u00eb t\u00eb huaja biografia ka 654 faqe. U quajt lib\u00ebr i jet\u00ebs i profesorit anglez Gerald Martin.<\/p>\n<p>Libri fillon me Prologun me n\u00ebntitull: <em>\u201cE kaluara e mjegullt: 1800-1899<\/em>. Pasojn\u00eb tri pjes\u00ebt kryesore <em>(N\u00eb sht\u00ebpi: Kolumbia: 1899-1955; N\u00eb bot\u00ebn e jashtme: Evropa dhe Amerika Latine: 1955-1967; Njeri i bot\u00ebs: Fama dhe politika: 1967-2005)<\/em>. Libri ka 25 kapituj, pa e llogaritur fotoalbumin q\u00eb ndodhet n\u00eb mes dhe shtojc\u00ebn n\u00eb fund t\u00eb tij ku jan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb \u00a0gjenealogjit\u00eb familjare, kapitulli i fusnotave dhe i komenteve, regjistri i nj\u00ebsive bibliografike\u00a0 dhe 30 faqe kushtuar treguesit t\u00eb emrave.<\/p>\n<p>Gerald Martin \u00ebsht\u00eb personi i fundit q\u00eb ka folur me Markezin p\u00ebr jet\u00ebshkrimin e tij, nd\u00ebrsa personi i par\u00eb q\u00eb e ka intervistuar at\u00eb \u00ebsht\u00eb\u00a0 <strong>Luis Harss.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p><strong>Realizmi magjik <\/strong>\u2013 Termin realiz\u00ebm magjik e krijoi n\u00eb vitin 1925 kritiku i artit figurativ <strong>Franc Roh <\/strong>(Franz Roh, 1890-1965) p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar me t\u00eb krijimtarin\u00eb n\u00eb l\u00ebmin e artit figurativ n\u00eb faz\u00ebn <em>post-ekspresioniste<\/em>. M\u00eb von\u00eb, ky drejtim nd\u00ebrlidhet me proz\u00ebn e <strong>Borgesit, <\/strong>t\u00eb<strong> Markezit<\/strong>, t\u00eb romancierit, dramaturgut dhe poetit gjerman <strong>Gynter Gras <\/strong>(G\u00fcnter Grass, 1927-2015) dhe t\u00eb romancierit anglez <strong>Xhon Robert Faulz<\/strong> (John Robert Fowles, 1926-2005).<\/p>\n<p>Realizmi magjik nd\u00ebrlidhet edhe me krijimtarin\u00eb e <strong>Franc Kafk\u00ebs <\/strong>(1883-1924), t\u00eb prozatorit dhe dramaturgut rus, i cili kreu mjek\u00ebsin\u00eb n\u00eb Kiev <strong>Mihail Bulgakov <\/strong>(1891-1940) dhe t\u00eb<strong> Salman Ruzhdiut<\/strong>.<\/p>\n<p>Shkrimtar m\u00eb i njohur i realizmit magjik konsiderohet Markezi, qysh me romanin <em>\u201cVjeshta e patriarkut\u201d<\/em> q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rr\u00ebfim p\u00ebrrallor p\u00ebr tiranin n\u00eb prag t\u00eb vdekjes. Karakteristikat e <strong><em>realizmit magjik <\/em><\/strong>n\u00eb vepr\u00ebn e Markezit v\u00ebrehen n\u00eb motivet: <em>vdekja,<\/em> <em>dhuna, magjia, alkimia<\/em>. Vdekja \u00ebsht\u00eb gjithmon\u00eb e pranishme. T\u00eb vdekurit n\u00eb Makondo ekzistojn\u00eb bashk\u00eb me t\u00eb gjall\u00ebt.<\/p>\n<p>Realizmi magjik \u00ebsht\u00eb drejtim letrar n\u00eb t\u00eb cilin <em>elementet e fantastikes nd\u00ebrthuren me realitetin<\/em>, duke u nj\u00ebjt\u00ebsuar me t\u00eb dhe duke krijuar nj\u00eb t\u00ebr\u00ebsi t\u00eb harmonishme, t\u00eb bazuar n\u00eb q\u00ebndrimin objektiv. N\u00eb k\u00ebt\u00eb zhan\u00ebr <em>mitet<\/em> dhe <em>magjia<\/em> nd\u00ebrthuren me realitetin e ekzistenc\u00ebs s\u00eb p\u00ebrditshme.<\/p>\n<p><em>\u201cRealizmi mrekullib\u00ebr\u00ebs\u201d, \u201crealizmi magjik\u201d <\/em>apo<em> \u201crealizmi \u00e7udib\u00ebr\u00ebs\u201d<\/em> \u00ebsht\u00eb stil fiksioni q\u00eb bot\u00ebn bashk\u00ebkohore e pasqyron n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb <em>realiste<\/em>, por duke i shtuar edhe elemente <em>magjike<\/em>. P\u00ebr shkak <em>t\u00eb konvencioneve t\u00eb p\u00ebrrallave, t\u00eb miteve <\/em>dhe<em> t\u00eb alegorive<\/em>, ndonj\u00ebher\u00eb e quajn\u00eb edhe <em>fabuliz\u00ebm<\/em>. Realizmi magjik shpeshher\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me fiksionin, e ve\u00e7mas me let\u00ebrsin\u00eb, me magjin\u00eb apo me t\u00eb mbinatyrshmen, t\u00eb paraqitur n\u00eb <em>mjedisin real<\/em> apo <em>tok\u00ebsor<\/em>.<\/p>\n<p>Jan\u00eb terma kryesisht p\u00ebrshkrues dhe jo terma rigoroz\u00eb t\u00eb kritik\u00ebs. Profesori amerikan i let\u00ebrsis\u00eb <strong>Metju Shtreher <\/strong>(Matthew Strecher) <em>realizmin magjik<\/em> e p\u00ebrkufizon si <em>\u201cdi\u00e7ka q\u00eb ndodh kur sulmohet mjedisi real konkret, di\u00e7ka tep\u00ebr e \u00e7uditshme t\u00eb cil\u00ebs v\u00ebshtir\u00eb mund t\u2019i besohet\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Duke qen\u00eb se shum\u00eb shkrimtar\u00eb jan\u00eb cil\u00ebsuar si realist\u00eb magjik\u00eb, kjo e ka nd\u00ebrlikuar edhe p\u00ebrkufizimin e k\u00ebtij nocioni.<\/p>\n<p><strong>Irena Gynter<\/strong> \u00ebsht\u00eb marr\u00eb me rr\u00ebnj\u00ebt gjermane t\u00eb k\u00ebtij termi p\u00ebrfshi edhe raportet nd\u00ebrmjet artit dhe let\u00ebrsis\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Realizmi mrekullib\u00ebr\u00ebs <\/strong>shpeshher\u00eb nd\u00ebrlidhet me let\u00ebrsin\u00eb latinoamerikane, sidomos me themeluesit e zhanrit, si: <strong>Markezi,<\/strong> prozatori dhe poeti guatemalas <strong>Migel Anhel Asturias <\/strong>(1899-1974),<strong> Borhesi, <\/strong>shkrimtarja meksikane <strong>Elena Garo <\/strong>(Elena Garro, 1916-1998, grua e poetit, romancierit dhe diplomatit meksikan <strong>Octavio Paz<\/strong>, 1914-1998), romancieri meksikan <strong>Huan Rulfo <\/strong>(Juan Rulfo, 1918-1986), romancieri venezuelas <strong>Romulo Galegos <\/strong>(Romulo Gallegos, 1884-1969) dhe shkrimtarja kiliano-amerikane <strong>Izabel Alende <\/strong>(Isabel Allende, 1942).<\/p>\n<p>P\u00ebrfaq\u00ebsues kryesor\u00eb <em>t\u00eb realizmit magjik<\/em> n\u00eb let\u00ebrsin\u00eb angleze jan\u00eb: romancieri dhe eseisti britaniko-indian <strong>Salman Ruzhdi <\/strong>(Ahmed Salman Rushdie, 1947) me romanin <em>\u201cF\u00ebmij\u00ebt e mesnat\u00ebs\u201d (Midnight\u2019s Children<\/em>, 1981<em>),<\/em> shkrimtarja amerikane<strong> Alis Hofman <\/strong>(1952) dhe shkrimtari filipinas <strong>Hoakin <\/strong>(Nikomedes \u201cNik\u201d Marquez Joaquine, 1917-2004).<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p><strong>Veprat e Markezit<\/strong>: <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em> (<em>Cien a\u00f1os de soledad<\/em>,\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1967\">1967<\/a><em>)<\/em>, <em>\u201cVjeshta e patriarkut\u201d<\/em> (<em>El oto\u00f1o del patriarca<\/em>,\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1975\">1975<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cKronik\u00eb e vdekjes s\u00eb paralajm\u00ebruar\u201d<\/em> (<em>Cr\u00f3nica de una muerte anunciada,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1981\">1981<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cDashuri n\u00eb koh\u00eb t\u00eb koler\u00ebs\u201d <\/em>(<em>El amor en los tiempos del c\u00f3lera,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1985\">1985<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cAventura e Miguel Litinit, klandestin n\u00eb Kili\u201d (Las Aventuras de Miguel Litt\u00edn Clandestino en Chile,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1986\">1986<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cP\u00ebr dashurin\u00eb dhe djajt\u00eb e tjer\u00eb\u201d <\/em>(<em>Del amor y otros demonios,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1994\">1994<\/a><em>),<\/em> <em>\u201c<\/em><em>Lajmi p\u00ebr rr\u00ebmbimin\u201d <\/em>(<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1996\">1996<\/a>), <em>\u201cT\u00eb jetosh p\u00ebr t\u00eb rr\u00ebfyer\u201d<\/em> <em>(Vivir para contarla, <\/em><a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/2002\">2002<\/a><em>)<\/em>\u00a0(autobiografi).<\/p>\n<p><strong>Tregimet dhe novelat<\/strong>: <a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/Pukovniku_nema_tko_pisati\"><em>\u201cKolonelit<\/em><\/a><em> nuk ka kush i shkruan\u201d<\/em>\u00a0<em>(El coronel no tiene quien le escriba,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1961\">1961<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cVarrimi i N\u00ebn\u00ebs s\u00eb Madhe\u201d (Los funerales de la Mam\u00e1 Grande,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1962\">1962<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cOra e lig\u00eb\u201d (La mala hora,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1962\">1962<\/a><em>), <\/em><em>\u201cSyt\u00eb e qenit t\u00eb kalt\u00ebr\u201d (Ojos de perro azul, <\/em>1972<em>),<\/em> <em>\u201cDymb\u00ebdhjet\u00eb pelegrin\u00ebt\u201d <\/em><em>(Doce cuentos peregrinos,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/1992\">1992<\/a><em>),<\/em> <em>\u201cUdha mbar\u00eb, zoti president!\u201d,<\/em> <em>\u201cKujtim p\u00ebr kurvat e mia t\u00eb pik\u00eblluara\u201d <\/em>(<a href=\"https:\/\/hr.wikipedia.org\/wiki\/2004\">2004<\/a>), botuar n\u00eb shqip me titullin <em>\u201cKujtim kurvash t\u00eb trishta\u201d<\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>*\u00a0\u00a0 *\u00a0\u00a0 *<\/strong><\/p>\n<p>Markezi \u00ebsht\u00eb laureat i shum\u00eb \u00e7mimeve dhe i mir\u00ebnjohjeve, si: <em>Premio de la Novela ESSO<\/em>\u00a0p\u00ebr <em>\u201cOra e lig\u00eb\u201d, <\/em><a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1961\">1961<\/a>; <em>Doctor Honoris Causa<\/em>\u00a0(doktor nderi, i pari) i Universitetit Kolumbia n\u00eb Nju-Jork, <a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1971\">1971<\/a>, <em>Premio R\u00f3mulo Gallegos<\/em>\u00a0p\u00ebr romanin <em>\u201cNj\u00ebqind vjet vetmi\u201d<\/em> <a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1972\">1972<\/a>, <em>Medalla de la legi\u00f3n de honor franc\u00e9s<\/em>, Paris,\u00a0<a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1981\">1981<\/a>, <em>Condecoraci\u00f3n \u00c1guila Azteca, <\/em>Meksik\u00eb, 1982, <em>Premio cuarenta a\u00f1os de C\u00edrculo de Periodistas, <\/em>Bogota,\u00a0<a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1985\">1985<\/a>, <em>Miembro honorario del Instituto Caro y Cuervo\u00a0 <\/em>Bogota<em>,<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1993\">1993<\/a>, <em>Doutor Honoris Causa da Universidade de C\u00e1diz<\/em>\u00a0(doktor nderi, i dyti)\u00a0<a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/1994\">1994<\/a>.<\/p>\n<p>Sht\u00ebpia n\u00eb Arakatak\u00eb n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn kishte lindur dhe e kishte kaluar f\u00ebmij\u00ebrin\u00eb Markezi, para dyzet vjet\u00ebsh ishte rr\u00ebnuar. Rind\u00ebrtimi i sht\u00ebpis\u00eb i b\u00ebr\u00eb nga qeveria kolumbiane p\u00ebrfundoi m\u00eb 25 mars <a href=\"https:\/\/sr.wikipedia.org\/wiki\/2010\">2010<\/a>. Sht\u00ebpia me 14 hap\u00ebsira u shnd\u00ebrrua n\u00eb muze.<\/p>\n<p>N\u00eb lindje t\u00eb Los Anxhelosit n\u00eb Kaliforni, n\u00eb zon\u00ebn Las Rozas t\u00eb\u00a0Madridit dhe \u00a0n\u00eb\u00a0Saragos\u00eb t\u00eb Spanj\u00ebs ka rrug\u00eb q\u00eb e mbajn\u00eb emrin e Markezit.<\/p>\n<p>N\u00eb Bogota,<em> El Fondo de Cultura Econ\u00f3mica de M\u00e9xico<\/em>\u00a0nd\u00ebrtoi qendr\u00ebn kulturore e cila e mban emrin e tij.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xhelal Zejneli N\u00eb syt\u00eb e bot\u00ebs ndoshta nuk je ve\u00e7se nj\u00eb person, por n\u00eb syt\u00eb e nj\u00eb personi je nj\u00eb bot\u00eb e t\u00ebr\u00eb. (Markez) Ta shtrijm\u00eb urrejtjen ton\u00eb mbi akull, le t\u00eb rr\u00ebz\u00ebllej\u00eb nj\u00eb diell i fort\u00eb, le ta shkrij\u00eb at\u00eb shtres\u00eb akulli, bashk\u00eb me t\u00eb edhe urrejtjen ton\u00eb (Markez) Gabriel Garsia Markezi (Gabriel Jos\u00e9 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":53528,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,4,35],"tags":[],"class_list":["post-55741","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-artikuj","category-histori","category-kulture"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>GABRIEL GARSIA MARKEZ - FJALA e LIR\u00cb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"GABRIEL GARSIA MARKEZ - FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Xhelal Zejneli N\u00eb syt\u00eb e bot\u00ebs ndoshta nuk je ve\u00e7se nj\u00eb person, por n\u00eb syt\u00eb e nj\u00eb personi je nj\u00eb bot\u00eb e t\u00ebr\u00eb. (Markez) Ta shtrijm\u00eb urrejtjen ton\u00eb mbi akull, le t\u00eb rr\u00ebz\u00ebllej\u00eb nj\u00eb diell i fort\u00eb, le ta shkrij\u00eb at\u00eb shtres\u00eb akulli, bashk\u00eb me t\u00eb edhe urrejtjen ton\u00eb (Markez) Gabriel Garsia Markezi (Gabriel Jos\u00e9 [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-05-14T08:43:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-05-16T11:39:20+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/gabriel_garcia_markez.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@https:\/\/twitter.com\/acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"29 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"headline\":\"GABRIEL GARSIA MARKEZ\",\"datePublished\":\"2020-05-14T08:43:58+00:00\",\"dateModified\":\"2020-05-16T11:39:20+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/\"},\"wordCount\":5818,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/04\\\/gabriel_garcia_markez.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\",\"Histori\",\"Kultur\u00eb\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/\",\"name\":\"GABRIEL GARSIA MARKEZ - FJALA e LIR\u00cb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/04\\\/gabriel_garcia_markez.jpg\",\"datePublished\":\"2020-05-14T08:43:58+00:00\",\"dateModified\":\"2020-05-16T11:39:20+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/04\\\/gabriel_garcia_markez.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/04\\\/gabriel_garcia_markez.jpg\",\"width\":600,\"height\":500,\"caption\":\"Gabriel Garcia Markez\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/gabriel-garsia-markez\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"GABRIEL GARSIA MARKEZ\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\",\"name\":\"FJALA e LIR\u00cb\",\"description\":\"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\",\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/shkoder.net\\\/\",\"https:\\\/\\\/linkedin.com\\\/in\\\/acokaj\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/https:\\\/\\\/twitter.com\\\/acokaj\",\"https:\\\/\\\/youtube.com\\\/channel\\\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"GABRIEL GARSIA MARKEZ - FJALA e LIR\u00cb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"GABRIEL GARSIA MARKEZ - FJALA e LIR\u00cb","og_description":"Xhelal Zejneli N\u00eb syt\u00eb e bot\u00ebs ndoshta nuk je ve\u00e7se nj\u00eb person, por n\u00eb syt\u00eb e nj\u00eb personi je nj\u00eb bot\u00eb e t\u00ebr\u00eb. (Markez) Ta shtrijm\u00eb urrejtjen ton\u00eb mbi akull, le t\u00eb rr\u00ebz\u00ebllej\u00eb nj\u00eb diell i fort\u00eb, le ta shkrij\u00eb at\u00eb shtres\u00eb akulli, bashk\u00eb me t\u00eb edhe urrejtjen ton\u00eb (Markez) Gabriel Garsia Markezi (Gabriel Jos\u00e9 [&hellip;]","og_url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/","og_site_name":"FJALA e LIR\u00cb","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/","article_author":"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","article_published_time":"2020-05-14T08:43:58+00:00","article_modified_time":"2020-05-16T11:39:20+00:00","og_image":[{"width":600,"height":500,"url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/gabriel_garcia_markez.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@https:\/\/twitter.com\/acokaj","twitter_site":"@acokaj","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"29 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"headline":"GABRIEL GARSIA MARKEZ","datePublished":"2020-05-14T08:43:58+00:00","dateModified":"2020-05-16T11:39:20+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/"},"wordCount":5818,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/gabriel_garcia_markez.jpg","articleSection":["Artikuj","Histori","Kultur\u00eb"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/","name":"GABRIEL GARSIA MARKEZ - FJALA e LIR\u00cb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/gabriel_garcia_markez.jpg","datePublished":"2020-05-14T08:43:58+00:00","dateModified":"2020-05-16T11:39:20+00:00","author":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#primaryimage","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/gabriel_garcia_markez.jpg","contentUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/gabriel_garcia_markez.jpg","width":600,"height":500,"caption":"Gabriel Garcia Markez"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/gabriel-garsia-markez\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"GABRIEL GARSIA MARKEZ"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/","name":"FJALA e LIR\u00cb","description":"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","caption":"admin"},"description":"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/","https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","https:\/\/linkedin.com\/in\/acokaj\/","https:\/\/x.com\/https:\/\/twitter.com\/acokaj","https:\/\/youtube.com\/channel\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55741","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=55741"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55741\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":55812,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55741\/revisions\/55812"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media\/53528"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=55741"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=55741"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=55741"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}