{"id":57885,"date":"2020-07-10T01:44:11","date_gmt":"2020-07-09T23:44:11","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=57885"},"modified":"2020-07-10T18:39:25","modified_gmt":"2020-07-10T16:39:25","slug":"joe-biden-dhe-lobi-i-fuqishem-serb-ne-shba","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/joe-biden-dhe-lobi-i-fuqishem-serb-ne-shba\/","title":{"rendered":"Joe Biden dhe lobi i fuqish\u00ebm serb n\u00eb SHBA"},"content":{"rendered":"

Klajd Kapinova <\/strong><\/p>\n

Naiviteti i shqiptaro amerikan<\/strong>\u00ebve <\/strong>p<\/strong>\u00ebrball\u00eb<\/strong> serbo amerikan\u00ebve<\/strong><\/p>\n

Duhet t\u00eb jesh naiv, sa t\u00eb mos e kuptosh se kandidati \u201cdemocrat\u201d p\u00ebr zgjedhjet presidenciale Joe Biden, nuk \u00ebsht\u00eb aq budalla e i p\u00ebrgjumur sikurse shfaqet n\u00eb Tv, sa t\u00eb mos e kuptoj interesin imediat, se midis shqiptaro amerikan\u00ebve t\u00eb shkap\u00ebrdedhur dhe serbo amerikan\u00ebve solid, t\u00eb zgjedh k\u00ebto t\u00eb fundit.<\/p>\n

Ai si zakonisht edhe k\u00ebsaj radhe zgjodhi t\u00eb p\u00ebrkrah hapur serbo amerikan\u00ebt, ashtu sikurse kishte b\u00ebr\u00eb vijueshm\u00ebrisht n\u00eb koh\u00ebn e administrat\u00ebs s\u00eb tij me Presidentin Barok Hysen Obama nga Chicago.<\/p>\n

Dyshja Obama dhe serb\u00ebt n\u00eb Chicago, kan\u00eb shum\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi p\u00ebr Partin\u00eb Socialiste t\u00eb SHBA-s\u00eb. Serb\u00ebt n\u00eb Chicago, jan\u00eb t\u00eb shkolluar dhe interesuar p\u00ebr politik\u00ebn dhe zhvillimet e fundit n\u00eb jet\u00ebn amerikane.<\/p>\n

Ata i kushtojn\u00eb shum\u00eb r\u00ebndsi forc\u00ebs dhe pesh\u00ebs s\u00eb madhe, q\u00eb ka vota e tyre presidenciale, duke qen\u00eb t\u00eb aft\u00eb t\u00eb imponojn\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtarisht at\u00eb q\u00eb duan.<\/p>\n

P\u00ebrball\u00eb komunitetit t\u00eb pap\u00ebfillsh\u00ebm t\u00eb shqiptaro amerikan\u00ebve me t\u00eb drejt\u00eb vote k\u00ebtu, fal\u00eb zgjuar\u00ebsis\u00eb dhe eskperienc\u00ebs, serb\u00ebt, jan\u00eb m\u00eb t\u00eb bashkuar dhe kompakt, t\u00eb integruar shum\u00eb m\u00eb mir\u00eb prej disa shekuj n\u00eb SHBA, t\u00eb cil\u00ebt i duhen Biden-it p\u00ebr vota.<\/p>\n

Interesaxhiu Biden, nuk do q\u00eb Chicago t\u00eb fitohet nga republikan\u00ebt konservator\u00eb t\u00eb presidentit Donald J. Trump, prandaj ai i k\u00ebrkoj ndjes\u00eb popullit serb p\u00ebr bombardimet e NATO-s t\u00eb udh\u00ebhequr nga amerikan\u00ebt, me urdh\u00ebr direkt t\u00eb presidentit demokrat Bill Clinton.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Shumica e njer\u00ebzve, q\u00eb mendojn\u00eb se n\u00eb Chicago komuniteti irlandezo amerikan\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb i madh n\u00eb num\u00ebr, faktikisht gabojn\u00eb, p\u00ebr munges\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb informacionit bashk\u00ebkohor\u00eb mbi shp\u00ebrndarjen etnike t\u00eb popullsis\u00eb atje.<\/p>\n

Qyteti i madh metropolitan Chicago, sot \u00ebsht\u00eb sht\u00ebpia e mbi 500,000 serbo amerikan\u00ebve. Kjo \u00ebsht\u00eb popullsia m\u00eb e madhe emigruese evropiane k\u00ebtu!<\/p>\n

Dikur komuniteti amerikano irlandez\u00eb ishte n\u00eb vendin e par\u00eb, kurse sot p\u00ebr arsye t\u00eb ndryshme ka zbritur n\u00eb vendin e dyt\u00eb me 200,000 vet\u00eb.<\/p>\n

Dihet se Serbia, \u00ebsht\u00eb sht\u00ebpia e num\u00ebrit m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb serb\u00ebve n\u00eb bot\u00eb me 6.8 milion\u00eb banor\u00eb, por nga ana e tjet\u00ebr ata harrojn\u00eb se Chicago \u00ebsht\u00eb #2 e cila ndryshe quhet Little Serbia<\/em>!!!<\/p>\n

Qendrat kryesore t\u00eb banimit t\u00eb serbo amerikan\u00ebve n\u00eb Shtetet e Bashkuara jan\u00eb: New York City, Milwaukee (12,000), Pittsburgh, Phoenix dhe Jackson, California etj.<\/p>\n

Organizata t\u00eb ndryshme etnike vendosin numrin e serb\u00ebve amerikan\u00eb n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 350,000 jasht\u00eb Chicago-s.<\/p>\n

Shumica e serb\u00ebve banojn\u00eb n\u00eb shtetin e tyre komb\u00ebtar t\u00eb Serbis\u00eb, si dhe territorin e diskutuesh\u00ebm t\u00eb Kosov\u00ebs dhe vendet fqinje t\u00eb Bosnje Hercegovin\u00ebs, Kroacis\u00eb dhe Malit t\u00eb Zi. Ata formojn\u00eb pakica t\u00eb konsiderueshme n\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut dhe Slloveni.<\/p>\n

Historia e serb\u00ebve n\u00eb SHBA<\/strong><\/p>\n

Le t\u2019i b\u00ebjm\u00eb nj\u00eb parakalim t\u00eb shpejt informative me burime historike komunitetit serbo amerikan\u00eb n\u00eb SHBA.<\/p>\n

Serbo amerikan\u00ebt, jan\u00eb shtetas n\u00eb Shtetet e Bashkuara, me prejardhje etnike serbe. Q\u00eb nga viti 2013, ka rreth 190,000 qytetar\u00eb m\u00eb shum\u00eb amerikan\u00eb q\u00eb identifikojn\u00eb vet\u00ebn se kan\u00eb prejardhje serbe.<\/p>\n

Sidoqoft\u00eb, sipas analist\u00ebve serbo amerikan\u00eb, mendohet se numri mund t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb m\u00eb i lart\u00eb, pasi ka rreth 290,000 njer\u00ebz q\u00eb identifikohen si jugosllav\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt jetojn\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Grupi p\u00ebrfshin amerikan\u00ebt serb\u00eb, q\u00eb jetojn\u00eb k\u00ebtu p\u00ebr nj\u00eb ose disa gjenerata, qytetar\u00eb t\u00eb dyfisht\u00eb serbo amerikan\u00eb, dhe ndonj\u00eb serbo amerikan\u00eb tjet\u00ebr, q\u00eb e konsideron veten t\u00eb lidhur me t\u00eb dy kulturat ose vendeve.<\/p>\n

Nj\u00eb nga emigrant\u00ebt e par\u00eb serb\u00eb n\u00eb SHBA ishte koloneli George Fisher, i cili, arriti n\u00eb Filadelfia n\u00eb vitin 1815. Ai u zhvendos n\u00eb Meksik\u00eb, ku, mori pjes\u00eb n\u00eb Revolucionin Teksas dhe arriti t\u00eb b\u00ebhet gjyqtar n\u00eb shtetin e Kalifornis\u00eb.<\/p>\n

Po shqiptari i par\u00eb q\u00eb mb\u00ebrriti n\u00eb SHBA cfar\u00eb pune b\u00ebri dhe sa i suksesh\u00ebm ishte ai!?<\/em><\/p>\n

Nj\u00eb tjet\u00ebr serb i shquar i hersh\u00ebm n\u00eb Amerik\u00eb ishte Basil Rosevic, i cili, themeloi nj\u00eb kompani transporti linjash Trans-Oqeanike t\u00eb Anijeve, rreth vitit 1800.<\/p>\n

N\u00eb fillim t\u00eb viteve 1800, shum\u00eb detar\u00eb dhe peshkatar\u00eb serb\u00eb nga Mali i Zi dhe Hercegovina emigruan n\u00eb New Orleans, duke k\u00ebrkuar pun\u00eb.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1841, serb\u00ebt themeluan famullin\u00eb e krishter\u00eb greke ortodokse, kryesisht t\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga emigrant\u00eb grek\u00eb n\u00eb New Orleans, duke forcuar m\u00eb tej pranin\u00eb e tyre n\u00eb rajon.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1908 kryepeshkopi ortodoks imzot dr. Fan Stilian Noli, themeloi kish\u00ebn e par\u00eb ortodokse shqiptare n\u00eb Boston dhe e pag\u00ebzoi me emrin e sh\u00ebn Gjergjit, emer t\u00eb cilin ia vuri shpesh n\u00eb telegramet e urimit edhe diktarorit ateisto komunist leninistit Dull\u00eb t\u00eb Gjirokastr\u00ebs\u2026 Pra, kisha ortodokse dhe Enveri kishin t\u00eb nj\u00ebjtin emer, ndonese ishin me fe dhe q\u00ebllime t\u00eb ndryshme n\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb shqiptare n\u00eb SHBA dhe Shqip\u00ebri. <\/em><\/p>\n

Amerikano serb\u00ebt, me shembuj trim\u00ebrie mor\u00ebn pjes\u00eb n\u00eb Luft\u00ebn Civile Amerikane<\/em>, duke q\u00ebndruar kryesisht n\u00eb an\u00ebn e Konfederat\u00ebs, pasi shumica e serb\u00ebve q\u00eb jetonin n\u00eb Amerik\u00eb ishin n\u00eb Luiziana dhe Mississippi.<\/p>\n

Po emigrant\u00ebt shqiptar\u00eb n\u00eb SHBA a kan\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb Luft\u00ebn Civile dhe n\u00ebse po cil\u00ebt jan\u00eb disa prej k\u00ebtyre heronjve!? <\/em><\/p>\n

Asokohe disa nj\u00ebsi ushtarake t\u00eb Konfederat\u00ebs u formuan nga serb\u00ebt n\u00eb Luiziana. T\u00eb tilla ishin grupimet ushtarake, si: Kompania Cognevich (me emrin Stjepan Konjevic, i cili, emigroi n\u00eb Luiziana n\u00eb vitet 1830), dhe pushk\u00ebt e para dhe t\u00eb dyta sllave.<\/p>\n

Kontributi i serb\u00ebve n\u00eb SHBA \u00ebsht\u00eb i madh, gjat\u00eb historis\u00eb s\u00eb k\u00ebtij vendi martir\u00eb i mbushur me heronj, t\u00eb cil\u00ebt me respekt nderohen dhe p\u00ebrkujtohen dit\u00ebn e fest\u00ebs komb\u00ebtare t\u00eb 4 korrikut, qysh nga viti historik 1776.<\/p>\n

T\u00eb pakt\u00ebn 400 serb\u00eb luftuan n\u00eb k\u00ebto tre nj\u00ebsi gjat\u00eb Luft\u00ebs Civile. Disa ushtar\u00eb t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb njohur serb\u00eb n\u00eb Luft\u00ebn Civile erdh\u00ebn nga shtetet Alabama dhe Florida.<\/p>\n

Dhe historia e serbo amerikan\u00ebve vijon pand\u00ebrprerje n\u00eb SHBA. K\u00ebshtu, serb\u00ebt e tjer\u00eb u vendos\u00ebn n\u00eb shtetet Alabama, Illinois, Mississippi dhe California, ku u bashkuan me Gold Rush<\/em>.<\/p>\n

N\u00eb k\u00ebrkim t\u00eb arit ose ajo q\u00eb njihet ndryshe si ethet e arit, ishte rruga q\u00eb merrnin emigrant\u00ebt e ardhur k\u00ebtu n\u00eb k\u00ebkim t\u00eb metaleve t\u00eb tjera t\u00eb \u00e7muara dhe minerale t\u00eb tok\u00ebs.<\/p>\n

K\u00ebrkime t\u00eb m\u00ebdha ari u p\u00ebrhap\u00ebn dhe zhvilluan gjat\u00eb shekullit XIX n\u00eb Australi, Zeland\u00ebn e Re, Brazil, Kanada, Afrik\u00ebn e Jugut dhe Shtetet e Bashkuara.<\/p>\n

Shum\u00eb emigrant\u00eb serb\u00eb, erdh\u00ebn s\u00eb pari n\u00eb Shtetet e Bashkuara n\u00eb fund t\u00eb viteve 1800 nga rajonet e bregdetit Adriatik t\u00eb territoret n\u00ebn administrimin e Perandoris\u00eb Austro Hungareze si dhe zonat e tjera t\u00eb gadishullit Ballkanik.<\/p>\n

Gjat\u00eb k\u00ebsaj kohe, shumica e emigrant\u00ebve serb\u00eb n\u00eb Amerik\u00eb, u vendos\u00ebn n\u00eb qytetet industriale dhe Kaliforni, e cila kishte nj\u00eb klim\u00eb t\u00eb ngjashme me at\u00eb t\u00eb bregdetit dalmat.<\/p>\n

Burrat serb\u00eb shpesh gjenin pun\u00eb n\u00eb miniera, dhe shum\u00eb familje serbe l\u00ebviznin n\u00eb qytete t\u00eb ndryshme n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb vendin.<\/p>\n

Minator\u00ebt serb\u00eb dhe familjet e tyre gjithashtu u vendos\u00ebn n\u00eb nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh n\u00eb Alaska, dhe qendra kryesore e tyre u b\u00eb qendra e banimit e quajtur Junau.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

N\u00eb 1893, serb\u00ebt alaskan ndihmuan n\u00eb nd\u00ebrtimin e kish\u00ebs ortodokse n\u00eb Junau s\u00eb bashku me njer\u00ebzit e lindur ortodoks\u00eb n\u00eb Tlingit.<\/p>\n

N\u00eb periudh\u00ebn e Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore n\u00eb SHBA, kolonit\u00eb emigrante serbe, kishin krijuar dy shoq\u00ebri serbe n\u00eb Junau, p\u00ebr ruajtjen e zakoneve dhe trash\u00ebgimis\u00eb serbe n\u00eb Alaska.<\/p>\n

M\u00eb 1943, shum\u00eb minator\u00eb serbo-amerikan\u00eb u vran\u00eb n\u00eb katastrof\u00ebn e minier\u00ebs Smith (Smith Mine) n\u00eb Montana.<\/p>\n

Po shqiptar\u00ebt cfar\u00eb b\u00ebnin n\u00eb at\u00eb koh\u00eb n\u00eb SHBA. Ata n\u00eb Boston n\u00ebn drejtimin e Nolit dhe Konic\u00ebs themeluan Federat\u00ebn Panshqiptare \u201cVatra\u201d n\u00eb vitin 1912 dhe gazet\u00ebn \u201cDielli\u201d, t\u00eb cil\u00ebn filluan ta botonin n\u00eb vitin 1909 po n\u00eb Boston.<\/em><\/p>\n

Takimi i par\u00eb i NACA n\u00eb vitin 1915<\/strong><\/p>\n

Numri i serb\u00ebve, q\u00eb kan\u00eb emigruar n\u00eb Shtetet e Bashkuara \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb p\u00ebrcaktohet, pasi emigrant\u00ebt serb\u00eb shpesh klasifikoheshin ndryshe nga vendi i origjin\u00ebs, pra si turq, kroat\u00eb, slloven\u00eb, malazez\u00eb, dalmat\u00eb, boshnjak\u00eb, hercegovinas dhe austro hungarez\u00eb.<\/p>\n

N\u00eb regjistrimin e popullsis\u00eb n\u00eb vitin 1910, kishte 16,676 serb\u00eb nga Austro Hungaria, 4,321 nga Serbia dhe 3,724 nga Mali i Zi.<\/p>\n

Serbo amerikan\u00ebt vullnetar\u00eb n\u00eb Luft\u00ebn e Par\u00eb Ballkanike<\/strong><\/p>\n

Serb\u00ebt, jan\u00eb shum\u00eb nacionalist\u00eb dhe e duan shum\u00eb vendin e tyre. Ata kan\u00eb mundur t\u00eb mbijetojn\u00eb nga nata e gjat\u00eb pushtimit shum\u00eb shekullor t\u00eb Perandoris\u00eb Islame Otomane, e cila nuk mundi ti asimiloj e p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr ti konvertoj n\u00eb otoman\u00eb dhe besimin e saj islam.<\/p>\n

Po shqiptar\u00ebt n\u00eb raport me serb\u00ebt si paraqiteshin? Historia si n\u00ebn\u00eb e pagabueshme flet qart\u00eb, se shqiptar\u00ebt u asimiluam dhe otomanizuan shpejt, kurse serb\u00ebt e zgjuar mbijetuan dhe q\u00ebndruan stoik komb\u00ebtarisht dhe fetarisht si t\u00eb krishter\u00eb ortodoks, duke ruajtur me krenari gjakun dhe nderin e paraardh\u00ebsve t\u00eb tyre.<\/em><\/p>\n

Duke qendruar n\u00eb k\u00ebt\u00eb tem\u00eb, theksoj se gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, rreth 15,000 vullnetar\u00eb serbo amerikan\u00eb u kthyen n\u00eb Ballkan, p\u00ebr t\u00eb luftuar p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen e p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb atdheun e tyre.<\/p>\n

Shikoni ose lexoni me kujdes se sa t\u00eb zgjuar dhe largpam\u00ebs ishin serb\u00ebt asokohe. K\u00ebshtu, serb\u00ebt n\u00eb Amerik\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt nuk ishin vullnetar\u00eb p\u00ebr t\u00eb luftuar, marshuan p\u00ebr krijimin e Jugosllavis\u00eb, duke d\u00ebrguar shum\u00eb ndihma n\u00eb Ballkan p\u00ebrmes Kryqit t\u00eb Kuq Amerikan. Ata menj\u00ebher\u00eb formuan nj\u00eb Komitet t\u00eb Ndihm\u00ebs serbe dhe u k\u00ebrkuan amerikan\u00ebve t\u00eb shquar t\u00eb mb\u00ebshtesin \u00e7\u00ebshtjen serbe.<\/p>\n

Dhe shembujt flasin vet\u00eb. Ata kishin arritur me zgjuar\u00ebsi t\u00eb dep\u00ebrtonin p\u00ebr mb\u00ebshtetje diplomatike deri n\u00eb administrat\u00ebn e Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb, duke ruajtur marr\u00ebdhniet shum\u00eb t\u00eb mira asokohe me Presidentin e Zyr\u00ebs Ovale n\u00eb Washingotn D.C.<\/p>\n

K\u00ebshtu shkenc\u00ebtari i shquar serbo amerikan Mihajlo Pupin, nj\u00eb mik i Presidentit amerikan Woodro\u00eb Wilson, drejtoi Mbrojtjen Komb\u00ebtare Serbe<\/em> (SND), nj\u00eb organizat\u00eb serbo amerikane, e cila mblodhi burime financiare dhe u p\u00ebrpoq t\u00eb ndikonte n\u00eb opinionin publik amerikan, n\u00eb lidhje me \u00e7\u00ebshtjet e Ballkanit.<\/p>\n

Cili shqiptaro amerikan\u00eb ka arritur t\u00eb ket\u00eb mik nj\u00eb president t\u00eb SHBA, ku, t\u00eb ket\u00eb ndikuar p\u00ebr fatet e brishta t\u00eb <\/em>\u00e7<\/em>\u00ebshtjes shqiptare me fqinj\u00ebt asokohe ose n\u00eb vitet n\u00eb vijim!? N\u00ebse dini ndonj\u00eb rast konkret, ju lutemi na njoftoni!<\/em><\/p>\n

Angazhimni serioz n\u00eb mbojtje t\u00eb \u00e7\u00ebshtetjes serbe n\u00eb Ballkan e kudo vijon pandreprerje dhe me en\u00ebrgji t\u00eb reja edhe n\u00eb periudh\u00ebn e dy luftrave bot\u00ebrore.<\/p>\n

Serb\u00ebt k\u00ebtu n\u00eb SHBA, gjithnj\u00eb ishin aktiv\u00eb n\u00eb planin diplomatik, p\u00ebr t\u00eb ndihmuar maksimalisht vendlindjen apo vendorigjin\u00ebn e tyre n\u00eb Ballkan.<\/p>\n

Gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, Konsullata e Pupin n\u00eb New York sh\u00ebrbeu si nj\u00eb qend\u00ebr e diplomacis\u00eb serbo amerikan\u00eb dhe rizgjoi hovin e vullnetarizmit t\u00eb amerikan\u00ebve serb\u00eb n\u00eb frontin e p\u00ebrbashk\u00ebt serb.<\/p>\n

N\u00eb periudh\u00ebn e viteve 1912\u20131918, mij\u00ebra vullnetar\u00eb serbo amerikan\u00eb erdh\u00ebn nga Alaska dhe Kalifornia.<\/p>\n

Pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, shum\u00eb serb\u00eb emigruan n\u00eb Shtetet e Bashkuara nga Jugosllavia pasi vendi ra n\u00ebn sundimin autoritar t\u00eb liderit komunist Josip Broz Tito, shokut m\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb t\u00eb diktatorit shqipfol\u00ebs otomano arab Dull\u00ebs… <\/em><\/p>\n

Qysh asokohe shum\u00eb organizata kulturore dhe fetare t\u00eb amerikano serbe jan\u00eb formuar n\u00eb Shtetet e Bashkuara. Nj\u00eb num\u00ebr i madh i inxhinier\u00ebve amerikan\u00eb serb\u00eb kan\u00eb punuar n\u00eb programin e famsh\u00ebm, me emrin Apollo (NASA)<\/em>.<\/p>\n

Me r\u00ebnien e komunizmit dhe shp\u00ebrb\u00ebrjen e Jugosllavis\u00eb, serb\u00ebt n\u00eb Shtetet e Bashkuara kan\u00eb krijuar disa grupe interesi, ku m\u00eb e organizuara prej t\u00eb cilave \u00ebsht\u00eb Kongresi i Unitetit Serb (SUC).<\/p>\n

K\u00ebrkuesi legjendar i arit Black Mike Vojni\u0107<\/strong><\/p>\n

Aventura e etheve t\u00eb arit i preku edhe emigrant\u00ebt serb. Ata ndoq\u00ebn shembullin e komuniteteve t\u00eb tjera europiane, t\u00eb cilat shum\u00eb mir\u00eb jan\u00eb p\u00ebrjetuar n\u00eb filmat me tematik\u00eb Wester t\u00eb realizuar nga Hollywood-i, t\u00eb cilat edhe sot shfaqen me nostalgji n\u00eb disa kanale televizive klasike amerikane.<\/p>\n

Serb\u00ebt dhe malazez\u00ebt, kan\u00eb jetuar n\u00eb Alaska, n\u00eb vendbanimet e hershme klasike amerikane t\u00eb shekullin XIX.<\/p>\n

Shum\u00eb serb\u00eb erdh\u00ebn n\u00eb fund t\u00eb viteve 1890, p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar pasuri, ashtu sikurse kishin b\u00ebr\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt n\u00eb Kaliforni.<\/p>\n

Qendrat kryesore t\u00eb vendbanimit serb dhe malazez ishin Junau, Douglas, Fairbanks dhe Sitka. Shum\u00eb serb\u00eb u vendos\u00ebn n\u00eb Yukon kanadez edhe gjat\u00eb k\u00ebrkimit t\u00eb arit, sikurse ishte edhe k\u00ebrkuesi legjendar Black Mike Vojni\u0107.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1893, minator\u00ebt serb\u00eb n\u00eb Alaska nd\u00ebrtuan kish\u00ebn ortodokse n\u00eb Junau s\u00eb bashku me njer\u00ebzit e lindur ortodoks\u00eb Tlingit.<\/p>\n

Qysh nga periudha e Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, ishin krijuar dy shoq\u00ebri serbe n\u00eb Junau dhe n\u00eb Douglas (Kisha e Sh\u00ebn Sava), p\u00ebr ruajtjen e zakoneve dhe trash\u00ebgimis\u00eb serbe n\u00eb Alaska.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1905, u krijua nj\u00eb gazet\u00eb e quajtur “Mali i Zi serb<\/em>” n\u00eb Douglas. Kisha e Sh\u00ebn Sava (e shkruar edhe “Savva”) ishte nj\u00eb kish\u00eb e Misionit Rus, q\u00eb ishte vendosur n\u00eb Douglas, Alaska.<\/p>\n

M\u00eb 23 korrik 1903, Fr. Sebastiani, s\u00eb bashku me Hieromonk Anthony (Deshkevich Koribut) dhe priftin Aleksandar Yaroshevich, shenjt\u00ebruan Kish\u00ebn e Sh\u00ebn Sava n\u00eb Douglas.<\/p>\n

Serb\u00ebt, gjithashtu p\u00ebrb\u00ebnin nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh t\u00eb minator\u00ebve n\u00eb minier\u00ebn e arit Treadwell deri n\u00eb shembjen e tij n\u00eb 1917 dhe mbylljen e m\u00ebvonshme n\u00eb vitin 1922.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1907, gjat\u00eb konflikteve t\u00eb sindikat\u00ebs, q\u00eb p\u00ebrfshin Federat\u00ebn Per\u00ebndimore t\u00eb Minator\u00ebve, dy minator\u00eb serb u vran\u00eb n\u00eb nj\u00eb bosht n\u00ebntok\u00ebsor; nj\u00ebri ishte an\u00ebtar i sindikat\u00ebs dhe tjetri jo.<\/p>\n

Procesioni i varrimit p\u00ebr njeriun pa union (sindikat\u00eb) u shoq\u00ebrua me nj\u00eb marshim nga Salla Sllavonike Serbe, ku e fut\u00ebn t\u00eb ndjerin pa union n\u00eb grupin e sindikat\u00ebs serbe.<\/p>\n

S\u00ebrb\u00ebt e bashkimit k\u00ebrkuan q\u00eb i ndjeri\u00a0 pa nunion t\u00eb mos varrosej n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin varrez\u00eb. Rreth dyqind serb\u00eb t\u00eb t\u00eb dy pal\u00ebve mbush\u00ebn rrug\u00ebt. Marshalli dhe qytetar\u00ebt e SHBA-s\u00eb duhej t\u00eb qet\u00ebsonin grupin n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb procesi i varrimit t\u00eb vazhdonte.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1910, pati nj\u00eb shp\u00ebrthim masiv, n\u00eb nivelin 1100 k\u00ebmb\u00eb t\u00eb minier\u00ebs meksikane n\u00eb Treadwell. K\u00ebtu 39 burra u vran\u00eb, ku, 17 prej tyre ishin serb\u00eb.<\/p>\n

Gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, shum\u00eb serbo amerikan\u00eb dol\u00ebn vullnetar\u00eb p\u00ebr t\u00eb luftuar jasht\u00eb shtetit.<\/p>\n

N\u00eb vitet 1930-1940 Fairbanks, emigrant\u00ebt jugosllav\u00eb, kryesisht serb\u00eb dhe malazez\u00eb, zot\u00ebronin nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh biznesesh dhe bare n\u00eb qytet.<\/p>\n

N\u00eb mes t\u00eb luft\u00ebrave bot\u00ebrore, shum\u00eb burra serb\u00eb t\u00eb Alaskan u kthyen n\u00eb Jugoslavia, p\u00ebr t\u00eb gjetur nuse dhe i \u00e7uan p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb Alaska, p\u00ebr t\u00eb filluar jet\u00ebn e familjeve t\u00eb reja\u2026<\/p>\n

Sot ekziston nj\u00eb komunitet i gjall\u00eb serb, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb Junau. Serb\u00ebt, gjenden n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb shtetin dhe 50 shtet t\u00eb SHBA-s\u00eb.<\/p>\n

Koh\u00ebt e fundit, \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb e zakonshme q\u00eb pun\u00ebtor\u00ebt serb\u00eb nga vendlindja t\u00eb vijn\u00eb n\u00eb Alaska \u00e7do vit, p\u00ebr t\u00eb punuar p\u00ebr disa muaj n\u00eb fabrikat e konserva t\u00eb peshkut, ku, atyre u sigurohet ushqimi dhe sistemimi. K\u00ebta pun\u00ebtor\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb me viza pune t\u00eb p\u00ebrkohshme dhe flasin shum\u00eb mire anglisht.<\/p>\n

Po shqiptar\u00ebt nga trojet shqiptare a vijn\u00eb n\u00eb SHBA si pun\u00ebtor\u00eb sezonal\u00eb dhe sa i kan\u00eb ndihmuar shoqatat apo organmizatat vatriste familjare pjes\u00ebtar\u00ebt e tjer\u00eb t\u00eb komunitetit p\u00ebr t\u00eb cilin vet\u00eblavderohen n\u00eb mediat e tyre se po b\u00ebjn\u00eb mrekullira!?<\/em>\u00a0<\/em><\/p>\n

Medalje t\u00eb ndryshme vler\u00ebsimi nga qeveria amerikane p\u00ebr serbo amerikan\u00ebt<\/strong><\/p>\n

Serbo amerikan\u00ebt e shquar si fitues t\u00eb Medaljes s\u00eb Nderit, jan\u00eb veteran\u00ebt e Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore: Jake Allex dhe James I. Mestrovitch.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1905, Rade Grbitch, nj\u00eb serb nga Chicago e Jugut, iu dha Medalja e Nderit nga Marina e Shteteve t\u00eb Bashkuara, p\u00ebr veprimtari heroike n\u00eb Bregun e Paq\u00ebsorit<\/em> (Interim Awards, 1901-1911).<\/p>\n

Veteran\u00ebt m\u00eb t\u00eb dekoruar serb\u00eb t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore ishin Mitchell Paige dhe John W. Minick, t\u00eb dy t\u00eb vler\u00ebsuar me Medaljen e Nderit.<\/p>\n

George Musulin, ishte nj\u00eb oficer i Zyr\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebrbimeve Strategjike dhe Inteligjenc\u00ebs Detare, i cili ishte dalluar asokohe p\u00ebr suksesin n\u00eb Operacionin Halyard<\/em>.<\/p>\n

N\u00eb Vietnam, serbi Lance Sijan mori Medaljen e Nderit. Treshja ushtarake serbo amerikane: Butch Verich, Mele “Mel” Vojvodich dhe Milo Radulovich, jan\u00eb veteran\u00eb t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb shquar. George Fisher ishte nj\u00eb njeri i shquar i shekullit XIX.<\/p>\n

Njer\u00ebzit e shquar nga komuniteti serbo amerikan\u00eb<\/strong><\/p>\n

Lista e njer\u00ebzve t\u00eb shquar t\u00eb komunitetit serbo amerikan\u00eb \u00ebshte e gjat\u00eb dhe p\u00ebrfshin fushat e ndryshme t\u00eb jet\u00ebs n\u00eb SHBA.<\/p>\n

K\u00ebshtu Ambasadorja e Serbis\u00eb, n\u00eb Washington, D.C., Rose Ann Vuich ishte an\u00ebtarja e par\u00eb fem\u00ebr n\u00eb Senatin e shtetit t\u00eb Kalifornis\u00eb.<\/p>\n

Gjithashtu, Helen Delich Bentley \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ish an\u00ebtar i Republik\u00ebs s\u00eb Dhom\u00ebs s\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb SHBA-s\u00eb nga shteti i Maryland (1985\u20131995).<\/p>\n

Porti i Baltimorit iu vu emri Helen Delich Bentley n\u00eb vitin 2006. Mike Stepovich, ishte guvernatori i fundit i em\u00ebruar i Territorit t\u00eb Alask\u00ebs n\u00eb vitet \u201950.<\/p>\n

Shum\u00eb serb\u00eb t\u00eb shquar amerikan\u00eb, kan\u00eb qen\u00eb aktiv\u00eb n\u00eb artin e filmit dhe artet e tjera. T\u00eb till\u00eb ishin: Slavko Vorkapi\u0107, Brad Dexter dhe Peter Bogdanovich.<\/p>\n

N\u00eb Hollywood, aktori Karl Malden fitoi nj\u00eb Oscar si Aktori m\u00eb i mir\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebs, nd\u00ebrsa Steve Tesich ishte skenaristi, dramaturgu dhe romancieri fitues i Oskarit. Ai fitoi \u00e7mimin e Akademis\u00eb p\u00ebr Skenarin m\u00eb t\u00eb mir\u00eb origjinal n\u00eb 1979, p\u00ebr filmin Breaking Away<\/em>.<\/p>\n

Predrag Bjelac, \u00ebsht\u00eb m\u00eb shum\u00eb i njohur p\u00ebr rolet e tij n\u00eb Harry Potter dhe Goblet of Fire and The Chronicles of Narnia: Prince Caspian.<\/em><\/p>\n

Catherine Oxenberg, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb aktore q\u00eb si vajz\u00eb vjen nga dera e familjes s\u00eb Princesh\u00ebs Jelisaveta Kara\u0111or\u0111evi\u0107 nga Dinastia Kara\u0111or\u0111evi\u0107.<\/p>\n

Darko Tresnjak \u00ebsht\u00eb nj\u00eb aktor teatri dhe regjisor i operas (i lindur n\u00eb Zemun), i cili, fitoi kat\u00ebr \u00e7mime Toni,<\/em> n\u00eb 2014.<\/p>\n

K\u00ebndi Nikolla Tesla n\u00eb New York City, Charles Simic dhe Dejan Stojanovi\u00e7, jan\u00eb poet\u00eb t\u00eb shquar.<\/p>\n

Walt Bogdanich (1950), \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gazetar investigues. Ai fitoi Cmimin Pulitzer p\u00ebr Raportim t\u00eb Specializuar n\u00eb vitin 1985, Cmimin Pulitzer p\u00ebr Raportimin Komb\u00ebtar n\u00eb 2005 dhe Cmimin Pulitzer p\u00ebr Raportim Hetues n\u00eb 2008. <\/em><\/p>\n

Ky njeri i shquar dhe i zgjuar, udh\u00ebhoqi ekipin, q\u00eb fitoi Cmimin Gerald Loeb,<\/em> n\u00eb vitin 2008, p\u00ebr tregimin e tyre “Tubacioni Toksik<\/em>“.<\/p>\n

Branko Mikasinovich, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb studiues i let\u00ebrsis\u00eb, si dhe nj\u00eb sllavist dhe gazetar i shquar. Ai \u00ebsht\u00eb shfaqur si panelist n\u00eb shtypin Jugosllav n\u00eb “Press International<\/em>” t\u00eb ABC n\u00eb Chicago dhe n\u00eb “International Dateline<\/em>” t\u00eb PBS n\u00eb New Orleans.<\/p>\n

Alex N. Dragnich, \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar me Cmimin \u201cThomas Jefferson<\/em>\u201d, p\u00ebr sh\u00ebrbimin e shquar n\u00eb Universitetin Vanderbilt, dhe \u00ebsht\u00eb autor i librave t\u00eb shumt\u00eb p\u00ebr historin\u00eb serbe (jugosllave).<\/p>\n

Nikola Tesla dhe Mihajlo Idvorski Pupin<\/em>, jan\u00eb shkenc\u00ebtar\u00eb t\u00eb njohur bot\u00ebror.<\/em><\/p>\n

Nj\u00eb shkenc\u00ebtar tjet\u00ebr i shquar serbo amerikan\u00eb \u00ebsht\u00eb Miodrag Radulova\u010dki, i cili, njihet si shpik\u00ebsi i vitit 2010 n\u00eb Universitetin e Illinois, p\u00ebr prodhimin e nj\u00eb duzin\u00eb terapish t\u00eb mundshme mjeksore p\u00ebr gjumin.<\/p>\n

Salla e basketbollistit t\u00eb fam\u00ebs, Pete Maravich (1947-1988), \u00ebsht\u00eb renditur nd\u00ebr 50 lojtar\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj n\u00eb Historin\u00eb e NBA.<\/p>\n

Sasha Knezev, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb regjisor serb amerikan i njohur p\u00ebr Addict American 1, Addict American 2, Fragmente t\u00eb Daniela dhe Welcome to San Pedro.<\/em><\/p>\n

Predrag Radosavljevi\u0107, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ish lojtar i njohur i futbollit serb amerikan dhe i famsh\u00ebm p\u00ebr sh\u00ebnimin e nj\u00eb goli kund\u00ebr ekipit t\u00eb Brazilit.<\/p>\n

K\u00ebshtu Shtetet e Bashkuara mposht\u00ebn Brazilin p\u00ebr her\u00eb t\u00eb pare, me nj\u00eb fitore 1\u20130 n\u00eb vitin 1998, p\u00ebr Kup\u00ebn e Art\u00eb KONKACAF.<\/p>\n

N\u00eb Alaska, ka m\u00eb shum\u00eb figura t\u00eb shquara serbo amerikan\u00eb.<\/p>\n

T\u00eb till\u00eb jan\u00eb: Mike Stepovich, Guvernatori i Alask\u00ebn; John Dapcevich, ish kryetari i Sitka, Alaska; Marko Dapcevich, ish kryetari i bashkis\u00eb m\u00eb i fundit i Sitka, Alaska; Alex Miller, lobi i shtet\u00ebsis\u00eb Alaskan; Frank Peratrovich, politikan dhe biznesmen, Presidenti i V\u00ebllez\u00ebrve N\u00ebn\u00ebs Alaska; Bill Ray, politikan; Steve Vukovich, politikan; John Butrovich Jr., politikan dhe biznesmen; John Hajdukovich, pionier dhe sip\u00ebrmarr\u00ebs n\u00eb Big Delta; Mike Pusich, ish-kryetari i bashkis\u00eb s\u00eb Douglas, Alaska etj.<\/p>\n

Marr\u00ebdh\u00ebniet midis Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Serbis\u00eb dhe SHBA<\/strong><\/p>\n

Serb\u00ebt, kan\u00eb qen\u00eb shum\u00eb aktiv n\u00eb mbrotje t\u00eb c\u00ebshtjeve t\u00eb tyre komb\u00ebtare n\u00eb rrug\u00eb diplomatike. Ata kan\u00eb pasur nj\u00eb lidhje t\u00eb ngusht\u00eb me politikan\u00ebt e niveleve t\u00eb larta n\u00eb SHBA.<\/p>\n

Marr\u00ebdh\u00ebniet diplomatike midis Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb at\u00ebhershme t\u00eb Serbis\u00eb dhe SHBA u krijuan n\u00eb shek. XIX.<\/p>\n

M\u00eb 1879 u hap Konsullata e P\u00ebrgjithshme serbe n\u00eb New York. (A di t\u00eb na tregoi kush se kur \u00ebsht\u00eb hapur Ambasada e Shqip\u00ebrise\u00eb n\u00eb SHBA<\/em>)<\/p>\n

M\u00eb 3 shkurt 1882, Parlamenti serb miratoi nj\u00eb kontrat\u00eb dhe Konvent\u00eb t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve diplomatike midis Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Serbis\u00eb dhe Shteteve t\u00eb Bashkuara, t\u00eb dh\u00ebna nga Mbreti Milan Obrenovi\u0107. Senati i Amerikan, miratoi t\u00eb dy dokumentet m\u00eb 5 korrik 1882 pa debat ose ndryshime.<\/p>\n

M\u00eb 10 n\u00ebntor 1882, Eugene Schuyler, u b\u00eb zyrtarisht ambasadori i par\u00eb i Shteteve t\u00eb Bashkuara n\u00eb Serbi.<\/p>\n

Cili ishte roli i SHBA n\u00eb p\u00ebrcaktimin e kufijve t\u00eb Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb serb\u00ebve, kroat\u00ebve dhe slloven\u00ebve?<\/em><\/p>\n

Pas pjes\u00ebmarrjes s\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara n\u00eb Luft\u00ebn e Par\u00eb Bot\u00ebrore, presidenti amerikan Woodrow Wilson l\u00ebshoi kat\u00ebrmb\u00ebdhjet\u00eb pikat e tij si nj\u00eb list\u00eb e negociatave me p\u00ebrpar\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrfunduar luft\u00ebn.<\/p>\n

Pika e dhjet\u00eb e Wilson pohoi se popujt q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb Hungari, duhet t\u00eb vendosin n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavarur fatet e tyre pas luft\u00ebs, duke kund\u00ebrshtuar drejtp\u00ebrdrejt vizionin e pasluft\u00ebs s\u00eb Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Bashkuar, p\u00ebr nj\u00eb Hungari t\u00eb mbijetuar.<\/p>\n

Pika e nj\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb e \u00cbilson p\u00ebrfshiu m\u00eb sakt\u00eb Serbin\u00eb, duke th\u00ebn\u00eb qart\u00eb se Serbis\u00eb i garantohet hyrje e hapur n\u00eb detin Adriatik.<\/p>\n

Gjat\u00eb negociatave p\u00ebr Traktatin e Versaj\u00ebs, SHBA u p\u00ebrfaq\u00ebsuan nga nj\u00eb delegacion, i cili, ishte p\u00ebrfshir\u00eb shum\u00eb n\u00eb p\u00ebrcaktimin e kufijve p\u00ebr Mbret\u00ebrin\u00eb e re t\u00eb serb\u00ebve, kroat\u00ebve dhe slloven\u00ebve.<\/p>\n

Gjat\u00eb procesit t\u00eb p\u00ebrcaktimit t\u00eb kufijve t\u00eb rinj, Mbret\u00ebria e Serbis\u00eb p\u00ebrzgjodhi Jovan Cviji\u0107 p\u00ebr t\u00eb treguar hartat p\u00ebr delegacionin amerikan n\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t’i bindur ata t\u00eb mb\u00ebshtesin blerjen e Baranya, Banat lindore, dhe rajone t\u00eb tjera t\u00eb qeverisura m\u00eb par\u00eb nga Austri Hungaria, Bullgaria dhe Rumania.<\/p>\n

Delegacioni amerikan, u p\u00ebrball me hollin e vendeve fqinje t\u00eb Serbis\u00eb, dhe p\u00ebr pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe miratoi ndarjen e Baranya p\u00ebr Hungarin\u00eb dhe pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb Banat p\u00ebr Rumanin\u00eb, n\u00eb kontrast me propozimet e Cviji\u0107.<\/p>\n

Student\u00ebt serb\u00eb<\/em> filluan t\u00eb studiojn\u00eb n\u00eb SH.B.A. pas WWI. P\u00ebr k\u00ebto q\u00ebllime Komiteti Nd\u00ebrkomb\u00ebtar i Arsimit serb u themelua nga profesor Rosalie Slaughter Morton n\u00eb vitin 1919, e cila shpejt u b\u00eb zyrtar nga Ministria e Arsimit.<\/p>\n

Morton ishte gruaja e par\u00eb profesoresh\u00eb e gjinekologjis\u00eb n\u00eb New York dhe ajo k\u00ebrkoi t\u00eb “kushtoj respekt, mir\u00ebnjohje dhe admirim” <\/em>p\u00ebr rolin e Serbis\u00eb n\u00eb luft\u00eb.<\/p>\n

Gjithsej 61 student\u00eb (kryesisht nga Serbia e sotme) ishin regjistruar n\u00eb gjenerat\u00ebn e par\u00eb.<\/p>\n

Kolegje t\u00eb ndryshme amerikane u vun\u00eb n\u00eb dispozicion p\u00ebr studime falas p\u00ebr student\u00ebt serb\u00eb si nj\u00eb shenj\u00eb e vullnetit t\u00eb mir\u00eb dhe partneritetit.<\/p>\n

Veprime t\u00eb tilla ishin vet\u00ebm nj\u00eb aspekt i marr\u00ebdh\u00ebnieve p\u00ebrgjith\u00ebsisht t\u00eb mira midis dy kombeve n\u00eb t\u00eb gjitha fushat n\u00eb at\u00eb koh\u00eb.\u00a0<\/strong><\/p>\n

Tregtia dhe investimet serbo amerikane<\/strong><\/p>\n

Fiat 500Lunita, \u00ebsht\u00eb prodhuar n\u00eb Serbi dhe shitet n\u00eb Shtetet e Bashkuara, si dhe n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n

Eksportet m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb Serbis\u00eb n\u00eb SHBA p\u00ebrfshijn\u00eb automjetet Fiat t\u00eb prodhuara n\u00eb Kragujevac. Fiat e bleu Zastava Automobili n\u00eb vitin 2008 dhe m\u00eb pas menaxhoi fabrik\u00ebn n\u00eb Kragujevac, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb prodhonte automjete t\u00eb reja Fiat, n\u00eb krahasim me modelet Zastava (Zastavas-i i fundit u prodhua n\u00eb 2008); vet\u00ebm n\u00eb maj 2013, 3.000 Fiat 500 Lunita u d\u00ebrguan nga Serbia n\u00eb Baltimore p\u00ebr t’u shitur n\u00eb Shtetet e Bashkuara.<\/p>\n

Fiat 500L \u00ebsht\u00eb automobili i par\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb eksportuar nga Serbia n\u00eb SHBA q\u00eb nga Zastava Koral para 1992, dhe po provon t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb model popullor me nj\u00eb sasi t\u00eb madhe reklamash k\u00ebtu.<\/p>\n

N\u00eb vitin 2015, t\u00eb dy shtetet diskutuan p\u00ebr t\u00eb gjetur m\u00ebnyra p\u00ebr t\u00eb rritur investimet n\u00eb Serbi.<\/p>\n

N\u00eb vitin 1963, Pan American World Air\u00ebays filloi fluturimet nga Aeroporti Nd\u00ebrkomb\u00ebtar i Nju Jork JFK p\u00ebr n\u00eb Beograd.<\/p>\n

Nga vitet 1970 -1992, JAT Slavic Airlines fluturoi nga Beogradi n\u00eb Nju Jork, Chicago, Cleveland dhe Los Angeles, duke p\u00ebrdorur pajisjet Boeing 707 dhe McDonnell Douglas DC-10.<\/p>\n

M\u00eb 23 qershor 2016 Transportuesi serb i flamurit Air Serbia filloi fluturimin e pare nga Beogradi, p\u00ebr n\u00eb Aeroportin Nd\u00ebrkomb\u00ebtar JFK t\u00eb Nju Jorkut.<\/p>\n

Literatura:<\/strong><\/p>\n