{"id":58398,"date":"2020-07-26T07:24:24","date_gmt":"2020-07-26T05:24:24","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=58398"},"modified":"2020-07-26T08:42:42","modified_gmt":"2020-07-26T06:42:42","slug":"nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/","title":{"rendered":"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"https:\/\/fjala.info\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/xhelal_zejneli-300x191.jpg\" alt=\"Xhelal Zejneli\" width=\"300\" height=\"191\" \/> <strong>Xhelal Zejneli<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb vitet \u201940 t\u00eb shekullit XIX, ose m\u00eb sakt\u00eb pas vitit 1842, udh\u00ebheq\u00ebsit serb\u00eb filluan t\u2019i shqyrtojn\u00eb planet e zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Ministri i Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme i Serbis\u00eb &#8211; <strong>Ilia Garashanin<\/strong> (1812-1874) figur\u00eb kryesore e regjimit konstitucional, u b\u00eb strumbullar i pik\u00ebpamjeve t\u00eb zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Pothuajse \u00ebsht\u00eb i sakt\u00eb edhe konstatimi se Garashanini i ka p\u00ebrcaktuar bazat e politik\u00ebs serbo-madhe t\u00eb bashkimit. Konceptin e sip\u00ebrth\u00ebn\u00eb t\u00eb zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb do ta mb\u00ebshtesin qarqet politike konservatore si dhe individ\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm deri ne vitin 1941. K\u00ebt\u00eb e pohon edhe historiani dhe akademiku serb <strong>Vasa \u00c7ubriloviq<\/strong> (1897-1990) n\u00eb <em>\u201cIstorija politi\u010dke misli u Srbiji XIX veka\u201d,<\/em> Beograd 1958, f. 176 <em>(\u201cHistoria e mendimit politik n\u00eb Serbin\u00eb e shekullit XIX\u201d).<\/em><\/p>\n<p>Sikurse edhe shum\u00eb bashk\u00ebkoh\u00ebs t\u00eb tij, edhe Garashanini besonte se misioni i Serbis\u00eb \u00ebsht\u00eb ta p\u00ebrmbush\u00eb detyr\u00ebn \u00e7lirimtare, q\u00eb e kishte filluar revolucioni serb i vitit 1804. Kufijt\u00eb e Serbis\u00eb s\u00eb re duhet t\u00eb zgjerohen n\u00eb t\u00eb gjitha hap\u00ebsirat ku jetojn\u00eb serb\u00ebt, e k\u00ebta kufij, sipas filologut dhe linguistit serb <strong>Vuk S. Karaxhiq<\/strong> (1787-1864), jan\u00eb kufijt\u00eb e gjuh\u00ebs serbe. S\u00eb k\u00ebndejmi, p\u00ebrgjegj\u00ebsia p\u00ebr \u201c\u00e7lirimin dhe bashkimin\u201d e t\u00eb gjith\u00eb serb\u00ebve n\u00eb shtetin e madh dhe t\u00eb bashkuar serb, gradualisht u b\u00eb parim kryesor i politik\u00ebs serbe. Garashanini k\u00ebt\u00eb pik\u00ebpamje e paraqiti n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb sistematizuar n\u00eb dokumentin sekret, t\u00eb cilin e quajti <strong><em>\u201cNa\u00e7ertanie\u201d<\/em><\/strong> (1844) q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb Projekt, d.m.th. Plan.<\/p>\n<p>Propozimin p\u00ebr k\u00ebt\u00eb ia dha pansllavisti \u00e7ek <strong>Frantishek A. Zach<\/strong> (1807-1892), i lindur n\u00eb Brno t\u00eb Moravis\u00eb, q\u00eb n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte pjes\u00eb e Perandoris\u00eb Austriake. Zahu ishte ithtar i flakt\u00eb i marr\u00ebdh\u00ebnieve t\u00eb gjithmbarshme nd\u00ebrmjet popujve sllav\u00eb. Ishte n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsit t\u00eb organizat\u00ebs s\u00eb emigrant\u00ebve polak\u00eb &#8211; princit <strong>Adam Czartorysky<\/strong>. Zahu e kishte baz\u00ebn e vet n\u00eb Beograd dhe u sugjeronte autoriteteve serbe q\u00eb Serbin\u00eb, q\u00eb ta mbajn\u00eb larg ndikimit rus. Ai p\u00ebrpiqej t\u2019i bind\u00eb politikan\u00ebt serb\u00eb q\u00eb ta b\u00ebjn\u00eb Serbin\u00eb flamurtare t\u00eb nj\u00eb shteti t\u00eb fuqish\u00ebm t\u00eb sllav\u00ebve t\u00eb jugut, q\u00eb do t\u00eb paraqiste penges\u00eb p\u00ebr ndikimin e habsburg\u00ebve dhe t\u00eb rus\u00ebve n\u00eb Ballkan dhe q\u00eb do ta ndihmonte l\u00ebvizjen \u00e7lirimtare n\u00eb Poloni. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim ai hartoi nj\u00eb <em>memorandum<\/em> mbi politik\u00ebn e brendshme dhe t\u00eb jashtme t\u00eb Serbis\u00eb, t\u00eb cilin ia dor\u00ebzoi Garashaninit.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb memorandum Zahu parashikonte q\u00eb Serbia e re t\u00eb ishte vazhduese e perandoris\u00eb mesjetare t\u00eb <strong>Stefan Dushanit<\/strong> (1308-1355). Me fjal\u00eb t\u00eb tjera, duhej t\u00eb p\u00ebrmbushej detyra e dikurshme e <strong>Nemanjiqve<\/strong> \u2013 rim\u00ebk\u00ebmbja e perandoris\u00eb serbo-sllave, t\u00eb cil\u00ebn n\u00eb shekullin XIV e pask\u00ebshin rr\u00ebnuar turqit. Por, derisa Zahu e paramendonte k\u00ebt\u00eb perandori t\u00eb re si nj\u00eb produkt t\u00eb p\u00ebrhapjes graduale t\u00eb ides\u00eb shtet\u00ebrore serbe nd\u00ebr sllav\u00ebt e jugut, Garashanini e miratoi planin e Zahut p\u00ebr t\u2019i paraqitur arsyet p\u00ebr t\u00eb cilat Serbia duhet <em>\u201ct\u2019i p\u00ebrqafoj\u00eb t\u00eb gjith\u00eb popujt serb\u00eb q\u00eb e rrethojn\u00eb at\u00eb\u201d.<\/em> Zahu konsideronte se roli prijatar i serb\u00ebve \u00ebsht\u00eb i vet\u00ebkuptuesh\u00ebm, p\u00ebr arsye se asnj\u00eb popull tjet\u00ebr &#8211; p\u00ebrve\u00e7 tyre &#8211; nuk mund t\u2019u printe sllav\u00ebve t\u00eb jugut n\u00eb nj\u00eb shtet t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt. N\u00eb konceptin jugo-sllav t\u00eb Zahut, Garashanini b\u00ebri ndryshime, k\u00ebshtu q\u00eb <em>\u201cNa\u00e7ertanien\u201d<\/em> e hartoi si <em>program p\u00ebr krijimin e shtetit t\u00eb madh serb<\/em>.<\/p>\n<p>Me k\u00ebt\u00eb program sekret, Garashanini, duke pritur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb sigurt shkat\u00ebrrimin e Perandoris\u00eb Turke \u2013 politik\u00ebs s\u00eb jashtme dhe komb\u00ebtare t\u00eb Principat\u00ebs Serbe i caktoi si objektiv <em>\u201crilindjen e perandoris\u00eb serbe\u201d<\/em> duke theksuar se <em>\u201cajo nuk kufizohet n\u00eb kufijt\u00eb e saj t\u00eb sot\u00ebm, por synon t\u2019i p\u00ebrqafoj\u00eb t\u00eb gjith\u00eb popujt serb\u00eb q\u00eb e rrethojn\u00eb\u201d.<\/em> <em>\u201cN\u00eb saje t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs s\u00eb shenjt\u00eb historike\u201d,<\/em> i caktoi Serbis\u00eb mision q\u00eb <em>\u201cduke hequr nga k\u00ebshtjella e shtetit turk nga nj\u00eb gur\u201d,<\/em> ta rim\u00ebk\u00ebmb\u00eb dhe ta nd\u00ebrtoj\u00eb Perandorin\u00eb e Dushanit. Me k\u00ebt\u00eb rast, veprimin e Serbis\u00eb e p\u00ebrqendroi n\u00eb tokat e sllav\u00ebve t\u00eb jugut, q\u00eb ishin n\u00ebn Perandorin\u00eb Turke (n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb, q\u00eb trajtohej si territor serb si dhe n\u00eb Mal t\u00eb Zi). Sipas <em>\u201cNa\u00e7ertanies\u201d<\/em> s\u00eb Garashaninit, pjes\u00eb e shtetit t\u00eb madh serb do t\u00eb ishte edhe Shqip\u00ebria Veriore.<\/p>\n<p>Programit t\u00eb vet, Garashanini ia dha konceptin komb\u00ebtar serbomadh. P\u00ebr ta realizuar programin e vet, Garashanini parashikoi organizimin e sh\u00ebrbimit informativ dhe t\u00eb nj\u00eb sistemi t\u00eb zhvilluar propagandistik (d\u00ebrgimin e agjent\u00ebve, shkollimin e t\u00eb rinjve t\u00eb atyre vendeve n\u00eb Serbi, pranimin e tyre n\u00eb sh\u00ebrbimin shtet\u00ebror serb, p\u00ebr t\u00eb fituar p\u00ebrvoj\u00eb t\u00eb nevojshme, edukimin e tyre n\u00eb frym\u00ebn e politik\u00ebs s\u00eb p\u00ebrcaktuar, botimin n\u00eb Serbi t\u00eb librave fetar\u00eb, historik\u00eb dhe t\u00eb librave t\u00eb tjer\u00eb, mb\u00ebshtetjen e peshkopit t\u00eb Malit t\u00eb Zi, themelimin e gazetave n\u00eb viset matan\u00eb Sav\u00ebs etj.). M\u00eb von\u00eb nd\u00ebrmori edhe organizimin e shoq\u00ebrive sekrete n\u00eb zon\u00ebn turistike dhe t\u00eb qendrave propagandistike, si p. sh. n\u00eb Dubrovnik, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb nj\u00eb aksioni t\u00eb gjer\u00eb n\u00eb vendet fqinje.<\/p>\n<p><em>\u201cNa\u00e7ertania\u201d<\/em> u hartua n\u00eb koh\u00ebn kur pjesa m\u00eb e madhe e personaliteteve t\u00eb shquara t\u00eb Serbis\u00eb nuk kishte besim ndaj t\u00eb huajve, madje edhe kur k\u00ebta ishin serb\u00eb t\u00eb Monarkis\u00eb Habsburge. Nj\u00eb prej q\u00ebllimeve t\u00eb planit t\u00eb ri komb\u00ebtar t\u00eb Serbis\u00eb &#8211; sipas Zahut \u2013 ishte <em>\u201cshembja e murit kinez, me t\u00eb cilin Serbia rrethohej nga fqinj\u00ebt e vet\u201d.<\/em> Por, ndon\u00ebse Garashanini e kishte pranuar konceptin e ri t\u00eb komb\u00ebsis\u00eb gjuh\u00ebsore serbe, me \u00e7ka i hedhi posht\u00eb pik\u00ebpamjet e tradicionalist\u00ebve ortodoks\u00eb, ai megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, nuk e pranoi iden\u00eb e elit\u00ebs kroate t\u00eb reciprocitetit midis sllav\u00ebve t\u00eb jugut, t\u00eb cilin Zahu po ashtu e theksonte si objektiv. Derisa Zahu mb\u00ebshteste iden\u00eb q\u00eb Serbia e Madhe t\u00eb jet\u00eb n\u00eb harmoni me bot\u00ebn e gjer\u00eb t\u00eb sllav\u00ebve, prirjet e Garashaninit kan\u00eb qen\u00eb vet\u00ebm serbe. Prandaj ai u largua nga \u00e7do koncept, q\u00eb nd\u00ebrlidhej p\u00ebr s\u00eb tep\u00ebrmi me gjuh\u00ebn n\u00eb memorandumin e Zahut, n\u00eb t\u00eb gjitha ato pika n\u00eb t\u00eb cilat ky memorandum e zvog\u00eblonte ep\u00ebrsin\u00eb e Serbis\u00eb. Zahu, n\u00eb dokumentin e vet shpesh shkruan: <em>\u201cshteti i sllav\u00ebve t\u00eb jugut\u201d<\/em> ose <em>\u201csllav\u00ebt e jugut\u201d,<\/em> nd\u00ebrsa Garashanini k\u00ebt\u00eb rregullisht e shnd\u00ebrronte n\u00eb shprehjet <em>\u201cshteti serb\u201d<\/em> dhe <em>\u201cserb\u00ebt\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Akoma m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm \u00ebsht\u00eb fakti se Garashanini, nga versioni i programit t\u00eb vet i kishte hequr dy fragmente t\u00eb gjata, n\u00eb t\u00eb cilat Zahu fliste p\u00ebr nevoj\u00ebn e bashk\u00ebpunimit t\u00eb Serbis\u00eb me l\u00ebvizjen ilire n\u00eb Kroaci si dhe me \u00e7ek\u00ebt. Me k\u00ebta t\u00eb fundit, p\u00ebr shkaqet praktike.<\/p>\n<p>Zahu ishte i bindur &#8211; e Garashanini pajtohej me k\u00ebt\u00eb &#8211; se Perandoria Otomane plot\u00ebsisht do ta humb\u00eb pushtetin n\u00eb Ballkan. \u00c7\u00ebshtja e trash\u00ebgimis\u00eb s\u00eb k\u00ebsaj perandorie, sipas tyre, do t\u00eb mund t\u00eb zgjidhej vet\u00ebm n\u00eb dy m\u00ebnyra:<\/p>\n<p>&#8211; ose Habsburg\u00ebt dhe Rusia do t\u00eb mund t\u00eb zgjeroheshin n\u00eb llogari t\u00eb Turqis\u00eb, duke e ndar\u00eb Ballkanin nd\u00ebr vete, gj\u00eb q\u00eb do t\u00eb ngjallte reagimin e Britanis\u00eb dhe t\u00eb Franc\u00ebs;<br \/>\n&#8211; ose, fuqia e re \u2013 Serbia &#8211; do t\u00eb fitonte at\u00eb q\u00eb Turqia do t\u00eb humbte n\u00eb gadishull.<\/p>\n<p>Zgjerimi i Serbis\u00eb do t\u00eb ngjallte armiq\u00ebsin\u00eb e Habsburg\u00ebve. Shteti i madh serb do t\u00eb paraqiste rrezik p\u00ebr interesat e Austris\u00eb, p\u00ebr arsye se sllav\u00ebt e jugut \u2013 shtetas t\u00eb saj &#8211; do t\u2019i dilnin nga dora. Por, Garashanini mendonte se Serbia nuk duhet t\u2019i p\u00ebrkeq\u00ebsoj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet me Vjen\u00ebn. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, propaganda garashaniniste vepronte edhe n\u00eb viset e sllav\u00ebve t\u00eb jugut, q\u00eb ishin n\u00ebn pushtetin e Habsburg\u00ebve, d.m.th. n\u00eb viset kroate. Aty zhvillohej edhe aktiviteti i agjencis\u00eb informative, q\u00eb e kishte krijuar vet\u00eb Garashanini. Kjo propagand\u00eb nd\u00ebrmerrej p\u00ebr t\u00eb nxitur ndjenjat komb\u00ebtare serbe nd\u00ebr <strong><em>serb\u00ebt \u201cgjuh\u00ebsor\u00eb\u201d<\/em><\/strong> <strong><em>joortodoks\u00eb<\/em><\/strong> \u2013 d.m.th. nd\u00ebr <strong><em>kroat\u00eb<\/em><\/strong>. Garashanini nuk d\u00ebshironte q\u00eb efektet e veprimit serb n\u00eb Kroaci t\u00eb arrihen n\u00eb d\u00ebm t\u00eb Habsburg\u00ebve.<\/p>\n<p>Ai k\u00ebt\u00eb goditje e shtyri p\u00ebr shkaqe praktike, k\u00ebshtu q\u00eb synimet e Serbis\u00eb i orientoi drejt trash\u00ebgimis\u00eb otomane, sidomos ndaj Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs, ku shihte vet\u00ebm popullsi serbe. Edhe Zahu edhe Garashanini frikoheshin nga pavar\u00ebsia e mundshme e rajoneve t\u00eb tjera t\u00eb sllav\u00ebve t\u00eb jugut, posa\u00e7\u00ebrisht nga pavar\u00ebsia e Bosnj\u00ebs. Boshnjak\u00ebve duhej b\u00ebr\u00eb me dije se \u2013 po qe se nuk do t\u00eb pajtoheshin me shtetin e bashkuar n\u00eb udh\u00ebheqjen e Serbis\u00eb \u2013 <em>\u201csi rrjedhoj\u00eb, do t\u00eb pasonte cop\u00ebtimi i Bosnj\u00ebs n\u00eb principata t\u00eb vogla t\u00eb udh\u00ebhequra nga familjet sunduese, t\u00eb cilat do t\u00eb pranonin nd\u00ebrhyrjen e huaj\u201d.<\/em> Vet\u00ebm dinastia monarkiste serbe do t\u00eb mund t\u2019i bashkonte serb\u00ebt (sllav\u00ebt e jugut), e kjo n\u00ebnkupton se n\u00eb nj\u00eb moment t\u00eb caktuar, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pashmangshme do t\u00eb rrezikonte dinastin\u00eb dhe pavar\u00ebsin\u00eb e Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p>Q\u00ebllimi i ideologjis\u00eb t\u00eb shprehur n\u00eb <em>\u201cNa\u00e7ertanie\u201d<\/em> ishte q\u00eb Serbia, <em>duke i asimiluar v\u00ebllez\u00ebrit p\u00ebr nga gjuha<\/em>, t\u00eb zgjerohej vet\u00eb. Ekzistimi i interesave t\u00eb sllav\u00ebve t\u00eb jugut, jasht\u00eb serb\u00ebve, apo m\u00eb sakt\u00eb, jasht\u00eb shtetit serb, nuk merrej parasysh fare.<\/p>\n<p>Ngritja e nacionalizmit serb t\u00eb bazuar n\u00eb <strong><em>gjuh\u00eb<\/em><\/strong>, me vul\u00ebn e pakontestueshme t\u00eb nj\u00eb <strong><em>ideologjie komb\u00ebtare integrale<\/em><\/strong> filloi t\u2019i shqet\u00ebsoj\u00eb sidomos kroat\u00ebt.<\/p>\n<p>Platforma e <em>\u201cNa\u00e7ertanies\u201d<\/em>, me synimet e saj pushtuese n\u00eb Ballkan, n\u00ebnkuptonte edhe shtrirjen n\u00eb territoret shqiptare.<\/p>\n<p><em>\u201cNa\u00e7ertania\u201d<\/em> e Garashaninit nuk p\u00ebrfillte kurrfar\u00eb parimi t\u00eb komb\u00ebsis\u00eb. N\u00eb t\u00eb propagandohej kryesisht ideja e shtetit t\u00eb madh serb dhe <strong><em>\u201ce drejta shtet\u00ebrore historike\u201d.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Ideolog\u00ebt serb\u00eb, q\u00eb nga Garashanini e k\u00ebndej, popullin serb do ta quajn\u00eb <em>popull hyjnor<\/em> dhe <em>popull historik<\/em>.<\/p>\n<p>Sipas tyre:<br \/>\n&#8211; boshnjak\u00ebt jan\u00eb serb\u00eb t\u00eb fes\u00eb islame, d.m.th. serb\u00eb t\u00eb myslimanizuar; gjuha q\u00eb flasin ata \u00ebsht\u00eb serbishtja;<br \/>\n&#8211; malazezt\u00eb jan\u00eb serb\u00eb, si p\u00ebr nga gjuha, ashtu edhe p\u00ebr nga feja;<br \/>\n&#8211; Maqedonia \u00ebsht\u00eb Serbi Jugore;<br \/>\n&#8211; kroat\u00ebt nd\u00ebrkaq, jan\u00eb serb\u00eb t\u00eb fes\u00eb katolike dhe gjuha q\u00eb flasin ata \u00ebsht\u00eb serbishtja.<\/p>\n<p>Sipas <strong>Ilija Garashaninit, Vuk Karaxhiqit, Jovan Cvijiqit<\/strong> (1865-1927), <strong>Vladan Gjorgjeviqit<\/strong> (1844-1930), radikalit <strong>Stojan Protiq<\/strong> (1857-1923), <strong>Slobodan Jovanoviqit<\/strong> (1869-1958), <strong>Vaso \u00c7ubriloviqit, Dobrica Qosiqit<\/strong>:<\/p>\n<p><strong>&#8211; e kujt \u00ebsht\u00eb gjuha, i atij \u00ebsht\u00eb territori;<br \/>\n<\/strong><strong>&#8211; e kujt \u00ebsht\u00eb feja, i atij \u00ebsht\u00eb territori.<\/strong><\/p>\n<p>Sipas ideolog\u00ebve serb\u00eb, boshnjak\u00ebt (mysliman\u00eb), malazezt\u00eb, kroat\u00ebt dhe popullata e \u201cSerbis\u00eb jugore\u201d (d.m.th. sllavo-maqedonasit) nuk jan\u00eb ve\u00e7se serb\u00eb.<\/p>\n<p>Pas shembjes s\u00eb Perandoris\u00eb Osmane, pseudoshkenca serbe shqiptar\u00ebt do t\u2019i konsideroj\u00eb si mbetje turke n\u00eb Ballkan.<\/p>\n<p>Krahas synimeve p\u00ebr t\u00eb bashkuar rreth shtetit serb territoret e banuara nga sllav\u00ebt e jugut, <em>\u201cNa\u00e7ertania\u201d<\/em> parashikonte edhe aneksimin e trojeve shqiptare t\u00eb Vilajetit t\u00eb Kosov\u00ebs si dhe t\u00eb pjes\u00ebve veriore dhe qendrore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p><em>\u201cNa\u00e7ertania\u201d<\/em> u realizua n\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb konsiderueshme gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Ballkanike (1912) kur Serbia, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb vendimeve t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr (1912-13) aneksoi Kosov\u00ebn dhe viset e tjera lindore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, q\u00eb sot ndodhen n\u00eb pjes\u00ebn veri-per\u00ebndimore t\u00eb Maqedonis\u00eb, duke vendosur n\u00eb to nj\u00eb pushtet t\u00eb eg\u00ebr dhune dhe duke ndjekur nj\u00eb <strong><em>politik\u00eb shkomb\u00ebtarizuese dhe gjenocidale<\/em><\/strong>.<\/p>\n<p>Planin e Zahut dhe <em>\u201cNa\u00e7ertanien\u201d<\/em> e Garashaninit p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb i botoi paralelisht historiani serb, profesor i Universitetit t\u00eb Beogradit <strong>Dragoslav Stranjakoviqi<\/strong> (1901-1966) n\u00eb vitin 1939. M\u00eb 1852 Garashanini u b\u00eb kryeminist\u00ebr dhe minist\u00ebr i Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme. Gjat\u00eb k\u00ebsaj kohe e vazhdoi politik\u00ebn pro Franc\u00ebs. Programi i Garashaninit ishte n\u00eb themel t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb jashtme t\u00eb Serbis\u00eb, q\u00eb nga vitit 1849 e deri n\u00eb fund t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore.<\/p>\n<p>Por, autori i elaboratit <em>\u201cIseljavanje Arnauta\u201d<\/em> <em>(\u201cD\u00ebbimi i shqiptar\u00ebve\u201d<\/em>, 1937<em>)<\/em> &#8211; <strong>Vasa \u00c7ubriloviq<\/strong> thot\u00eb se <em>\u201csynimet e elitave politike dhe intelektuale serbe, t\u00eb frym\u00ebzuara nga \u201cNa\u00e7ertania\u201d, nuk shtriheshin vet\u00ebm deri m\u00eb 1918 por deri n\u00eb vitin 1941\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Ideolog\u00ebt serb\u00eb, Serbin\u00eb e shohin si <strong><em>Piemont<\/em><\/strong> q\u00eb nga viti 1804 e deri n\u00eb vitin 1914. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, kjo ide do t\u00eb shtrihet p\u00ebrgjat\u00eb t\u00ebr\u00eb shekullit XX, e sidomos n\u00eb vitin 1918 kur <strong>Nikolla Pashiqi<\/strong> (1845-1926) e themeloi Jugosllavin\u00eb (Mbret\u00ebrin\u00eb e Serb\u00ebve, t\u00eb Kroat\u00ebve dhe t\u00eb Slloven\u00ebve), m\u00eb pas n\u00eb koh\u00ebn <strong><em>karagjorgjeviq\u00ebve<\/em><\/strong> (midis dy luft\u00ebrave bot\u00ebrore).<\/p>\n<p><em>Nikolla Pashiqi ishte politikan serb dhe jugosllav, kryetar shum\u00ebvje\u00e7ar i Qeveris\u00eb s\u00eb Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Serbis\u00eb dhe i Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Serb\u00ebve, t\u00eb Kroat\u00ebve dhe t\u00eb Slloven\u00ebve; themelues i Partis\u00eb Popullore Radikale.<\/em><\/p>\n<p>Edhe pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, n\u00eb koh\u00ebn e <strong>Aleksand\u00ebr Rankoviqit<\/strong>(1909-1983) dhe pas saj, qarqe t\u00eb caktuara nacionaliste serbe n\u00eb krye me akademikun <strong>Dobrica Qosiq<\/strong> (1921-2014), kurr\u00eb nuk hoq\u00ebn dor\u00eb nga idet\u00eb garashaniniste.<\/p>\n<p>Dobrica Qosiqi \u00ebsht\u00eb akademik serb me shkoll\u00eb t\u00eb mesme bujq\u00ebsore. Pastaj kreu edhe <strong><em>kursin partiak<\/em><\/strong> <em>\u201cGjuro Gjakoviq\u201d<\/em>. E quajt\u00ebn \u201c<em>Baba t\u00eb kombit serb<\/em>\u201d. P\u00ebr vendimet e A VNOJ-it (KA\u00c7KJ-s\u00eb) dhe p\u00ebr Kushtetut\u00ebn e RSFJ-s\u00eb t\u00eb vitit 1974, ka deklaruar: <em>\u201cAt\u00eb q\u00eb serb\u00ebt e fitojn\u00eb n\u00eb luft\u00eb, e humbin n\u00eb paqe\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Federalizimin e Jugosllavis\u00eb, e sidomos Kushtetut\u00ebn e vitit 1974, serb\u00ebt e konsideronin si politik\u00eb dhe si strategji antiserbe, ndaj n\u00eb vitet \u201980 t\u00eb shekullit XX, akademik\u00ebt serb\u00eb hartuan nj\u00eb program komb\u00ebtar q\u00eb njihet si <strong><em>Memorandumi i Akademis\u00eb Serbe t\u00eb Shkencave dhe t\u00eb Arteve<\/em><\/strong> (SANU), t\u00eb publikuar n\u00eb janar t\u00eb vitit 1986, si nj\u00eb lib\u00ebr <em>anonim<\/em>. Dobrica Qosiqi nuk figuron si nj\u00eb prej autor\u00ebve t\u00eb Memorandumit t\u00eb Akademis\u00eb Serbe. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, ai \u00ebsht\u00eb ati shpirt\u00ebror i k\u00ebtij pamfleti, q\u00eb e cil\u00ebsuan si <strong><em>nekrolog t\u00eb Jugosllavis\u00eb<\/em><\/strong>.<\/p>\n<p>Elita intelektuale, elita politike, qarqet ushtarake si dhe qarqet klerikale &#8211; serbe, n\u00eb fund t\u00eb viteve \u201980 t\u00eb shekullit XX dhe n\u00eb fillim t\u00eb viteve \u201990 iu rrek\u00ebn pun\u00ebs p\u00ebr ta rim\u00ebk\u00ebmbur Jugosllavin\u00eb <strong><em>unitariste<\/em><\/strong>, <strong><em>centraliste<\/em><\/strong> dhe <strong><em>etatiste<\/em><\/strong> me dominimin serb.<\/p>\n<p>Zbatues i k\u00ebsaj ideologjie ishte zjarrv\u00ebn\u00ebsi i Ballkanit <strong>Sllobodan Milosheviqi <\/strong>(1941-2006). Duke qen\u00eb se ideologjia e <em>\u201cNa\u00e7ertanies\u201d<\/em> ishte <em>retrograde<\/em> dhe <em>anakronike<\/em>, n\u00eb fund t\u00eb shekullit XX dhe n\u00eb fillim t\u00eb shekullit XXI, ajo ishte e papranueshme p\u00ebr bot\u00ebn demokratike. Si e till\u00eb d\u00ebshtoi.<\/p>\n<p>Mir\u00ebpo, ish-kryetari i Serbis\u00eb <strong>Boris Tadiq <\/strong>(Sarajev\u00eb, 1958-), pinjoll i nj\u00eb familjeje akademik\u00ebsh serb\u00eb, bashk\u00eb me nj\u00eb pjes\u00eb <em>t\u00eb elit\u00ebs politike, intelektuale <\/em>dhe<em> ushtarake,<\/em> duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe t\u00ebr\u00eb <em>klerin ultranacionalist serb<\/em>, ende nuk kan\u00eb hequr dor\u00eb nga <em>garashaninizmi<\/em>. Sot, n\u00eb krye t\u00eb <strong><em>murtaj\u00ebs s\u00eb zez\u00eb serbe<\/em><\/strong> ndodhen kryetari i p\u00ebrtash\u00ebm i Serbis\u00eb <strong>Aleksandar<\/strong> <strong>Vu\u00e7iqi, <\/strong>ministri i Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme <strong>Ivica Da\u00e7iqi <\/strong>etj.<\/p>\n<p><strong>Shqiptar\u00ebt, p\u00ebr t\u2019i b\u00ebt\u00eb ball\u00eb k\u00ebsaj makinerie ideologjike, politike, ushtarake, intelektuale, klerikale dhe propagandistike t\u00eb sofistikuar, duhet t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm si komb, duhet t\u00eb jen\u00eb n\u00eb krye t\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb historike.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xhelal Zejneli N\u00eb vitet \u201940 t\u00eb shekullit XIX, ose m\u00eb sakt\u00eb pas vitit 1842, udh\u00ebheq\u00ebsit serb\u00eb filluan t\u2019i shqyrtojn\u00eb planet e zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Ministri i Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme i Serbis\u00eb &#8211; Ilia Garashanin (1812-1874) figur\u00eb kryesore e regjimit konstitucional, u b\u00eb strumbullar i pik\u00ebpamjeve t\u00eb zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Pothuajse \u00ebsht\u00eb i sakt\u00eb edhe konstatimi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":58399,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,4,34],"tags":[],"class_list":["post-58398","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-artikuj","category-histori","category-politike"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT - FJALA e LIR\u00cb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT - FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Xhelal Zejneli N\u00eb vitet \u201940 t\u00eb shekullit XIX, ose m\u00eb sakt\u00eb pas vitit 1842, udh\u00ebheq\u00ebsit serb\u00eb filluan t\u2019i shqyrtojn\u00eb planet e zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Ministri i Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme i Serbis\u00eb &#8211; Ilia Garashanin (1812-1874) figur\u00eb kryesore e regjimit konstitucional, u b\u00eb strumbullar i pik\u00ebpamjeve t\u00eb zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Pothuajse \u00ebsht\u00eb i sakt\u00eb edhe konstatimi [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-07-26T05:24:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-07-26T06:42:42+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"630\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"498\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@https:\/\/twitter.com\/acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"headline\":\"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT\",\"datePublished\":\"2020-07-26T05:24:24+00:00\",\"dateModified\":\"2020-07-26T06:42:42+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/\"},\"wordCount\":2588,\"commentCount\":1,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/07\\\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\",\"Histori\",\"Politik\u00eb\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/\",\"name\":\"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT - FJALA e LIR\u00cb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/07\\\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg\",\"datePublished\":\"2020-07-26T05:24:24+00:00\",\"dateModified\":\"2020-07-26T06:42:42+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/07\\\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/07\\\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg\",\"width\":630,\"height\":498},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\",\"name\":\"FJALA e LIR\u00cb\",\"description\":\"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\",\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/shkoder.net\\\/\",\"https:\\\/\\\/linkedin.com\\\/in\\\/acokaj\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/https:\\\/\\\/twitter.com\\\/acokaj\",\"https:\\\/\\\/youtube.com\\\/channel\\\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT - FJALA e LIR\u00cb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT - FJALA e LIR\u00cb","og_description":"Xhelal Zejneli N\u00eb vitet \u201940 t\u00eb shekullit XIX, ose m\u00eb sakt\u00eb pas vitit 1842, udh\u00ebheq\u00ebsit serb\u00eb filluan t\u2019i shqyrtojn\u00eb planet e zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Ministri i Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme i Serbis\u00eb &#8211; Ilia Garashanin (1812-1874) figur\u00eb kryesore e regjimit konstitucional, u b\u00eb strumbullar i pik\u00ebpamjeve t\u00eb zgjerimit t\u00eb Serbis\u00eb. Pothuajse \u00ebsht\u00eb i sakt\u00eb edhe konstatimi [&hellip;]","og_url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/","og_site_name":"FJALA e LIR\u00cb","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/","article_author":"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","article_published_time":"2020-07-26T05:24:24+00:00","article_modified_time":"2020-07-26T06:42:42+00:00","og_image":[{"width":630,"height":498,"url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@https:\/\/twitter.com\/acokaj","twitter_site":"@acokaj","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"13 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"headline":"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT","datePublished":"2020-07-26T05:24:24+00:00","dateModified":"2020-07-26T06:42:42+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/"},"wordCount":2588,"commentCount":1,"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg","articleSection":["Artikuj","Histori","Politik\u00eb"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/","name":"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT - FJALA e LIR\u00cb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg","datePublished":"2020-07-26T05:24:24+00:00","dateModified":"2020-07-26T06:42:42+00:00","author":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#primaryimage","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg","contentUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/serbia-dhe-shqiptaret.jpg","width":630,"height":498},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/nacertanija-e-garashaninit-kjo-murtaje-e-zeze-e-ballkanit\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u201cNA\u00c7ERTANIJA\u201d E GARASHANINIT \u2013 KJO MURTAJ\u00cb E ZEZ\u00cb E BALLKANIT"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/","name":"FJALA e LIR\u00cb","description":"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","caption":"admin"},"description":"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/","https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","https:\/\/linkedin.com\/in\/acokaj\/","https:\/\/x.com\/https:\/\/twitter.com\/acokaj","https:\/\/youtube.com\/channel\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58398","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=58398"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58398\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58402,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58398\/revisions\/58402"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media\/58399"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=58398"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=58398"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=58398"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}