{"id":65193,"date":"2021-03-06T00:44:41","date_gmt":"2021-03-05T23:44:41","guid":{"rendered":"https:\/\/fjala.info\/?p=65193"},"modified":"2021-03-06T03:15:49","modified_gmt":"2021-03-06T02:15:49","slug":"zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/","title":{"rendered":"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000)"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" title=\"Sinan Gashi\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2020\/sinan-gashi1.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" align=\"right\" border=\"0\" hspace=\"10\" \/> Nga <strong>Sinan GASHI<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Parath\u00ebnie<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Edhe pse pluhuri i historis\u00eb i mbulon shum\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb fatit t\u00eb popullit shqiptar, nga ai trung i lasht\u00eb dalin pipa, q\u00eb e rigjall\u00ebrojn\u00eb nj\u00eb t\u00eb qenme t\u00eb hershme, p\u00ebr t\u00eb ndri\u00e7uar faktet e pamohueshme p\u00ebr jet\u00ebn e nj\u00eb kombi tep\u00ebr t\u00eb lasht\u00eb. I till\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb arb\u00ebror, q\u00eb n\u00eb Greqi thirren arvanitas, i cili ia p\u00ebrkushtoi gjith\u00eb forcat fizike e mendore prejardhjes s\u00eb kombit t\u00eb vet, shqiptar. Jo q\u00eb ato fakte dhe d\u00ebshmi ndryshojn\u00eb di\u00e7ka n\u00eb rrjedhat as t\u00eb historis\u00eb e as t\u00eb aktualitetit ditor, por forca e v\u00ebrtet\u00ebsis\u00eb krijon nj\u00eb ndjenj\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb.<\/p>\n<p>Ky \u00ebsht\u00eb intelektuali <strong>Aristidh Pango Kola<\/strong>, q\u00eb n\u00eb greqishte emri i tij sh\u00ebnohet <em>Aristidh Kolias<\/em>, i cili rehatin\u00eb jet\u00ebsore e profesionale e z\u00ebvend\u00ebsoi me p\u00ebrballjen me sakrific\u00ebn dhe p\u00ebrgjegjshm\u00ebrin\u00eb, n\u00eb raport me hulumtimet e t\u00eb v\u00ebrtetave shkencore p\u00ebr shtrirjen dhe hershm\u00ebrin\u00eb e popullit t\u00eb vet-shqiptar, sa edhe me kacafytjet gati si individ i nj\u00eb nd\u00ebrgjegje t\u00eb lart\u00eb, p\u00ebr kund\u00ebrshtimin e nj\u00eb shteti n\u00eb mbrojtje t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb kombit shqiptar n\u00eb trojeve e veta n\u00eb Ballkan.<\/p>\n<blockquote><p>Gjith\u00e7ka nga k\u00ebto ia krijuan kok\u00eb\u00e7arjen e madhe dhe sfidat nga m\u00eb t\u00eb ndryshmet, p\u00ebr \u00e7ka edhe i kusht\u00ebzoi s\u00ebmundjen dhe mbarimin e hersh\u00ebm t\u00eb jet\u00ebs aq t\u00eb dashur dhe me aq \u00ebndrra p\u00ebr projektet e ardhme.<\/p><\/blockquote>\n<p>Botoi shkrime, vepra t\u00eb plota studimore, foli n\u00ebp\u00ebr televizionet lokale e nacionale greke vet\u00ebm m\u00eb nj\u00eb synim, q\u00eb t\u00eb d\u00ebshmoi se aty jan\u00eb shqiptar\u00ebt (arvanitasit) autokton, q\u00eb kan\u00eb nj\u00eb gjenez\u00eb t\u00eb hershme me grek\u00ebt, p\u00ebrkat\u00ebsisht ata jan\u00eb nga ky fis i sojem pellazg. Po ashtu nuk u zmbraps as n\u00eb momentet m\u00eb kritike p\u00ebr shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs, duke e th\u00ebn\u00eb fjal\u00ebn e madhe t\u00eb guximit p\u00ebrball\u00eb nj\u00eb shteti mik t\u00eb armikut t\u00eb shqiptar\u00ebve, dhe duke i pranuar edhe d\u00ebnimet e dhe fyerjet e shumta q\u00eb iu b\u00ebn\u00eb, edhe n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb institucionale greke.<\/p>\n<p>Nisur nga t\u00eb gjitha k\u00ebto, u nxita q\u00eb t\u00eb shkruaj di\u00e7ka nga kjo jet\u00eb-krijimtari e bujshme e Aristidh Pango Kol\u00ebs, n\u00eb mos hi\u00e7gj\u00eb, q\u00eb t\u00eb mbetet nj\u00eb shenj\u00eb n\u00eb universin e kujtimeve t\u00eb s\u00eb qenmes s\u00eb tij.<\/p>\n<p>Vet\u00ebm nj\u00eb karakter tep\u00ebr i guximsh\u00ebm si i atij mund t\u00eb shprehej k\u00ebshtu: \u201c<em>Asnj\u00eb nuk e di sa\u00a0 arvanitas ka n\u00eb Greqi, por jan\u00eb n\u00eb miliona, sepse t\u00eb pak\u00ebt jan\u00eb ata njer\u00ebz n\u00eb Greqi q\u00eb nuk e kan\u00eb gjyshen apo gjyshin arvanitas, ka fshatra t\u00eb t\u00ebra me arvanitas, si p.sh.: Thiva, Peleponezi, Korinti, Arkadia, Spata, Atika, Eubeja, ishujt Idhra, Speca, Andro etj.<\/em>\u201d<\/p>\n<p>P\u00ebr em\u00ebrtimin e tyre n\u00eb Greqi si <em>arvanitas<\/em> e p\u00ebrdora <em>arb\u00ebror<\/em>, p\u00ebr ta dalluar nga <em>shqiptar\u00ebt<\/em> e k\u00ebndejm\u00eb dhe nga <em>arb\u00ebresh\u00ebt<\/em> e Italis\u00eb, <em>arbnesh\u00ebt<\/em> e Zar\u00ebs dhe <em>arnautet <\/em>e Turqis\u00eb, pa\u00e7ka se t\u00eb gjith\u00eb jan\u00eb i t\u00eb nj\u00ebjtin gjen.<\/p>\n<h3><strong>Prania arvanitase n\u00eb krijimin e<\/strong> <strong>shtetit dhe t\u00eb kultur\u00ebs greke<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Gjuha jon\u00eb vet\u00ebm thuhet<br \/>\n<\/em><em>nuk e lan\u00eb q\u00eb t\u00eb shkruhet.<br \/>\n<\/em><em>B\u00ebm\u00eb k\u00ebng\u00eb k\u00ebshilla t\u2019urta<br \/>\n<\/em><em>q\u00eb t\u00eb mos harrohet gjuha.<br \/>\n<\/em><em>(<strong>Arvanitase<\/strong>)<\/em><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignleft\" title=\"Aristidh Kola\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-kola.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" align=\"right\" border=\"0\" hspace=\"10\" \/> <strong>Aristidh Kola<\/strong> \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr emrat e shumt\u00eb t\u00eb arb\u00ebror\u00ebve \u2013\u00a0 arvanitasve &#8211; shqiptar\u00eb n\u00eb Greqi, t\u00eb cil\u00ebt me grahm\u00ebn e fundit b\u00ebjn\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr ta mbajtur t\u00eb gjall\u00eb gjuh\u00ebn, zakonet dhe gjith\u00e7ka q\u00eb ka t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me etnin\u00eb e tyre shqiptare n\u00ebp\u00ebr lokalitetet e shumta shqiptare n\u00eb Greqi.<\/p>\n<p>Pa u larguar n\u00eb hershm\u00ebrin\u00eb e historis\u00eb, t\u00eb kultur\u00ebs s\u00eb Greqis\u00eb, kur shqiptar\u00ebt kishin derdhur gjakun n\u00eb luft\u00ebrat t\u00eb famshme p\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb e Greqis\u00eb. P\u00ebrmendet konstatimi zyrtar se, nga 100 heronj t\u00eb Kryengrit\u00ebs grek\u00eb t\u00eb 1821-it, 90 ishin shqiptar\u00eb, q\u00eb njiheshin me em\u00ebr Arvanitas. Duhet p\u00ebrmendur heroin\u00ebn Laskarina Bubulina (1771-1825) nga Hidra, Marko Bo\u00e7ari (1790-1823) nga Suli, Athanas Skurtanioti (1793-1825) nga Shkurta e Dervenohorit, Nikolla Kriezoti (1785-1885) nga Karistasi, Andrea Miauli (1769-1835) nga Hidra, Theodor Kallakutroni (Bythgura) (1770-1843) nga Misina, Ki\u00e7o Xhavella (1801-1855) nga Suli, Dhimit\u00ebr Pllaputa (1786-1864) nga Pallumba e Gordinias, Kostandin Kanari (1790-1877) nga Psara, Gjeorgji Karaiskaqi (1782-1827) nga K\u00ebneta e Poshtme, Teodor Griva (1799-1862), Odisea Andru\u00e7o (1790-1825) nga Livanti i Lokridh\u00ebs dhe komandant\u00eb t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>Edhe shtetin e par\u00eb grek e udh\u00ebhoq\u00ebn arb\u00ebror\u00ebt (arvanitasit). Dihet e v\u00ebrteta se duke u nisur nga <strong>kryeministri i par\u00eb i qeveris\u00eb Greke<\/strong>, m\u00eb 1827, ishte shqiptari <strong>Joani Kapodistaria<\/strong> (1776-1831) nga nj\u00eb familje gjirokastrite, e cila p\u00ebr t\u2019i shp\u00ebtuar dhun\u00ebs turke, u vendos n\u00eb Korfuz. K\u00ebt\u00eb e d\u00ebshmon edhe historiani grek Panajot Arvanoit, q\u00eb n\u00eb enciklopedin\u00eb greke shkruan se\u00a0 kryetari i par\u00eb i Greqis\u00eb ishte nga lagja Manalat e Gjirokastr\u00ebs. K\u00ebt\u00eb e d\u00ebshmon edhe prof. Eqrem \u00c7abej, i cili thot\u00eb\u00a0 t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn gj\u00eb si shkenc\u00ebtari grek, por duke shtuar se i ati ishte Andon Gjika, i cili kur iku nga dhuna, me vete mori dy djemt\u00eb, Vironin dhe Joanin. Ai e udh\u00ebhoqi Greqin\u00eb nga viti 1828 e deri m\u00eb 1831.<\/p>\n<p>Nga shqiptar\u00ebt (arvanitasit) ishin edhe pasardh\u00ebsit e tij pushtetar\u00eb, si: Pavlos Kundurioti (1855-1935) nga Hidra, ishte kryetar gjat\u00eb viteve 1924-1926, Teodor Pangallos (1878-1952) nga Salamina, udh\u00ebhoqi gjat\u00eb viteve 1926-1929, Aleksandro Koriziu (1885-1941) nga Poro, udh\u00ebhoqi gjat\u00eb viteve 1929-1935, Petro Vulgari (1884-1957) nga ishulli i Hidr\u00ebs kryeminist\u00ebr n\u00eb vitin 1945, Dhimit\u00ebr Qiriakos (1811-1869) nga ishulli Specia kryeminist\u00ebr deri m\u00eb 1963, Emanuel Repili (1863-1924) nga Kranidhi qe kryeminist\u00ebr nga viti 1917-1918, Gjeorgjio Kundurioti (1772-1858) nga ishulli i Hidr\u00ebs, Andoni Kryeziu (1796-1865) nga Hidra ishte kryeminist\u00ebr gjat\u00eb viteve 1849-1854, Dhimit\u00ebr Vulgari (1801-1877) nga Hidra kryeminist\u00ebr nga k\u00ebto vite 1855-1857, 1868-1869, 1871-1872, 1874-1875; Aleksand\u00ebr Diomid Qiriako (1874-1951) kryeminist\u00ebr nga viti 1949-1950, Athanasio Miauli (1815-1867) nga Hidra, ishte minist\u00ebr i Marin\u00ebs greke dhe kryeminist\u00ebr m\u00eb 1857-1862, e tjer\u00eb. Madje edhe tashti von\u00eb, kryeministri grek Karlo Populias \u00ebsht\u00eb \u00e7am.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Harta e \u00c7am\u00ebris\u00eb\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/harta-e-camerise.jpg\" alt=\"\" width=\"800\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>\u00c7am\u00ebria, nj\u00eb nga trevat shqiptare n\u00eb Greqi<\/em><\/span><\/p>\n<p>N\u00eb kultur\u00ebn dhe shkenc\u00ebn e atij vendi jan\u00eb shquar shum\u00eb personalitete, si n\u00eb ata q\u00eb themeluan Akademin\u00eb e Greqis\u00eb, si Dhimitri Kaburoglu (1852-1942) nga Epiri i shp\u00ebrngulur n\u00eb Stamboll e s\u00eb fundi n\u00eb Athin\u00eb, Maksim Mi\u00e7opulos (1897-1968) nga Peleponezi, Dhimit\u00ebr Egjiniti (1862-1934) nga Egjina, Angjelo Gjini (1895-1928) nga ishulli Speca, Sotiri Skipi (1881-1952) nga Skipida, Gjeorgjio Sotiru (1880-1965) nga Speca, Kostandin Haremi (1898-1966) nga Hlemendi i Korintit, Vasil Malamos (1909-1973) nga Athina, Vasil Egjiniti (1875-1950) nga Athina, Aleksandro Diomidi (1875-1950) nga Speca, i cili kishte ligj\u00ebruar n\u00eb Universitetin e Berlinit dhe ishte zgjedhur rektor i Universitetit t\u00eb Athin\u00ebs, m\u00eb 1905, Teofil Voreas (1872-1954) nga Marusi dhe Spiridon Doda (1878-1958) nga Athina.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Parga - qytet arvanitas\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/parga-qytet-arvanitas.jpg\" alt=\"\" width=\"800\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Parga nj\u00eb nga lokalitetet e bukura arvanitase<\/em><\/p>\n<p>N\u00eb artet teatrale dhe figurative jan\u00eb shquar dhjet\u00ebra artist\u00eb arb\u00ebror\u00eb (arvanitas). Arvanitasi Jani Bukura dihet se ishte themeluesi i teatrit modern n\u00eb Greqi. Pastaj vijn\u00eb piktor\u00ebt e shquar q\u00eb ishin arvanitas, si Plokron Lebeshi (1848-1913) nga ishulli i Salamin\u00ebs, Eleni Bukura-Altimura (1821-1900) nga ishulli Speca, Niko Egonopulos (1910-1985) nga Hidra, Nikolao Voko (1861-1902) nga ishulli i Hidr\u00ebs, Alqi Gjini (1933) nga Athina, Jani Altimura (1852-1975) nga Napoli, Jani Ku\u00e7i (1860-1953) nga Speca, Taso Haxhi (1927) nga Kerotea e Atik\u00ebs, Stamati Lazaru (1915) nga Methana, Thanas \u00c7ingo (1914-1965) nga Elevsina, Andrea Kryeziu (1813-1880) nga Hidra dhe Niko Haxhiqiriakos-Gjika 91906-1998) nga Athina.<\/p>\n<p>Rrokullisjet politike b\u00ebn\u00eb q\u00eb ata t\u00eb jen\u00eb t\u00eb padrejta shkollimi shqip, qoft\u00eb edhe si minoritar\u00eb, e madje me trysni t\u00eb natyrave politike, si p\u00ebrz\u00ebnia e \u00e7am\u00ebve nga trojet etnike, qoft\u00eb p\u00ebr n\u00eb Turqi ose edhe p\u00ebr n\u00eb Shqip\u00ebri, b\u00ebri q\u00eb ata gradualisht ta bjerrin gjuh\u00ebn e m\u00ebm\u00ebs, shqipen e etnis\u00eb s\u00eb tyre, pastaj edhe n\u00eb integrohen n\u00eb nj\u00eb jet\u00eb tjet\u00ebr, deri aty sa p\u00ebr t\u00eb mos e ndjer\u00eb m\u00eb veten ashtu si\u00e7 e kishin trungun e hershm\u00ebris\u00eb. Po ashtu, ato q\u00eb sot jan\u00eb ruajtur nga gjeneratat e pakta t\u00eb vjetra q\u00eb gjallojn\u00eb n\u00eb ato hap\u00ebsira, jan\u00eb fjal\u00ebt shqipe tep\u00ebr t\u00eb vjetra sa v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb merren vesht\u00eb pos atyre, pastaj kombinimi i tyre me fjal\u00eb greke t\u00eb p\u00ebrditshm\u00ebris\u00eb s\u00eb administrat\u00ebs ose tregtis\u00eb, n\u00eb ato veshje t\u00eb pakta dhe adete q\u00eb ruhen si relikte t\u00eb nj\u00eb jete pothuaj t\u00eb per\u00ebnduar.<\/p>\n<p>Edhe kur b\u00ebhet p\u00ebrpjekje sado e vog\u00ebl p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb di\u00e7ka n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, qoft\u00eb edhe n\u00eb form\u00eb shkrimi, ato mund t\u00eb komunikojn\u00eb me lexuesin qoft\u00eb ai edhe arvanitas (shqiptar i Greqis\u00eb, ato kuptohen vet\u00ebm po t\u00eb shkruhen n\u00eb gjuh\u00ebn greke.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Kryeministrat shqiptar\u00eb n\u00eb Greqi\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/kryeministrat-shqiptare-greqi.jpg\" alt=\"\" width=\"800\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Kryeministrat shqiptar\u00eb n\u00eb Greqi<\/em><\/span><\/p>\n<p>Vet\u00ebdijesimi p\u00ebr k\u00ebt\u00eb dhembje t\u00eb madhe t\u00eb asimilimit komb\u00ebtar, ka shtyr\u00eb disa personalitete t\u00eb vet\u00ebdijes s\u00eb lart\u00eb dhe t\u00eb arsimimit po ashtu t\u00eb lakmuesh\u00ebm q\u00eb t\u00eb angazhime n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, qoft\u00eb studiuesi i etnologjis\u00eb arvanitase Vangjel Ljapi (1940) nga Mandera Elefsina, i cili kishte krijuar m\u00eb se 20 vepra t\u00eb k\u00ebtij interesimi, si: \u201cMartesa Arvanitase\u201d, \u201cZakone Arvanitase-Mentalitete\u201d, \u201cVajtime Arvanitase\u201d, \u201cLoj\u00ebra f\u00ebmij\u00ebrore t\u00eb arvanitase\u201d, \u201cValle arvanite\u201d e tjer\u00eb; ose duke e historizuar kultur\u00ebn muzikore autoktone shqiptare,\u00a0si Thanas Moraiti (Thanassis Moraitis), edhe me botimin e CD-ve, si \u2018<em>Arvanitic songs<\/em>\u2019, qoft\u00eb me kujtimet e s\u00eb kaluar\u00ebn rr\u00ebnj\u00ebsore nga manifestimet n\u00eb t\u00eb shumt\u00ebn e natyr\u00ebs fetare e familjare, por edhe me studimet e b\u00ebra me seriozitetin m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb koh\u00ebs, duke nxjerr\u00eb me dokumentime at\u00eb aktivitet dhe sakrific\u00eb tep\u00ebr t\u00eb madhe t\u00eb shqiptar\u00ebve vend\u00ebs n\u00eb Greqi p\u00ebr pavar\u00ebsimin, formimin dhe kulturimimin e tij.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb vazhd\u00eb, n\u00eb aktivitet p\u00ebr ta shp\u00ebtuar asimilimin, jan\u00eb edhe intelektual\u00ebt e shquar, shkrimtar\u00eb dhe studiues, si: Anastas Kullurioti (1820-1887) nga Salamina, i cili e pat nxjerr\u00eb gazet\u00ebn \u201c<em>I foni tis Alvanias<\/em>\u201d (Z\u00ebri i Shqip\u00ebris\u00eb) dhe botoi edhe nj\u00eb abetare shqipe, t\u00eb cilin pastaj e helmuan; Jani Gjika nga Eubea, Jorgo Gjeru nga Kriekuqi, Jorgo Miha nga Muzaka, Jorgo Korizis, Niko Stylos, Taso Karandi-Arvaniti e t\u00eb tjer\u00eb, p\u00ebr ta mbajtur gjall\u00eb gjuh\u00ebn\u00a0 arvanitasve t\u00eb Greqis\u00eb. T\u00eb gjenit arvanitas ishin edhe artist\u00ebt me fam\u00eb bot\u00ebrore nga Greqia, Melina Merkuri, Teli (Aristoteli) Savallas, Irena Papas e tjer\u00eb.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Arvanitasit n\u00eb prag t\u00eb betej\u00ebs\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/arvanitas-ne-pragbeteje.jpg\" alt=\"\" width=\"800\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Arvanitasit n\u00eb prag t\u00eb betej\u00ebs<\/em><\/span><\/p>\n<p>Nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb rast ky dhe me kaq personalitete t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb historis\u00eb s\u00eb njer\u00ebzimit, q\u00eb lan\u00eb gjurm\u00eb t\u00eb p\u00ebrjetshme n\u00eb historin\u00eb bot\u00ebrore, n\u00eb l\u00ebmenj t\u00eb ndrysh\u00ebm, qoft\u00eb at\u00eb t\u00eb luft\u00ebs, t\u00eb artitit, t\u00eb shkenc\u00ebs dhe t\u00eb shpirtmadh\u00ebshtis\u00eb njer\u00ebzore q\u00eb u manifestua gjat\u00eb shekujve.<\/p>\n<p>Raste e raste, personalitete e personalitete ishin deri tashti t\u00eb mbuluar nga \u2018harresa\u2019 historike e s\u00eb v\u00ebrtetave t\u00eb m\u00ebdha, t\u00eb cilat, jo q\u00eb kthehen n\u00eb di\u00e7ka konkrete tashti, pas kaq e kaq shekujve, por duke u par\u00eb konkretisht, ato ua kthejn\u00eb vler\u00ebn dhe nderin q\u00eb ka etnia shqiptare, e cila asnj\u00ebher\u00eb nuk ka marr\u00eb t\u00eb huaj\u00ebn, p\u00ebrkundrazi vet\u00ebm sa ka ndihmuar n\u00eb \u00e7do m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb bota t\u00eb jet\u00eb e lir\u00eb dhe q\u00eb ambienti jet\u00ebsor t\u00eb jet\u00eb m\u00eb i bukur.<\/p>\n<p>Kjo mbase mbet\u00ebt vet\u00ebm nj\u00eb shenj\u00eb n\u00eb historin\u00eb e s\u00eb kaluar\u00ebs e asgj\u00eb m\u00eb shum\u00eb.<\/p>\n<p>Por, sido q\u00eb t\u00eb jet\u00eb, \u00ebsht\u00eb e padrejt\u00eb dhe tep\u00ebr skandaloze kur ne nuk i d\u00ebshmojm\u00eb vet\u00eb ato vlera dhe sakrifica q\u00eb i kemi b\u00ebr\u00eb p\u00ebr t\u00eb tjer\u00ebt, ani pse pa pik\u00eb fitimi, madje edhe at\u00eb respektimin elementar\u00eb n\u00eb raste.<\/p>\n<h3><strong>Aristidh P. Kola, personaliteti m\u00eb i shquar i k\u00ebsaj vazhde<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>\u201cM\u00eb par\u00eb n\u00eb fshatin tim, kur isha i vog\u00ebl, po t\u00eb<br \/>\n<\/em><em>mos dije arvanitka (shqip) miqt\u00eb dhe shok\u00ebt t\u00eb<br \/>\n<\/em><em>tallnin, t\u00eb vinin n\u00eb loj\u00eb, t\u00eb injoronin.\u201d<br \/>\n<\/em><strong><em>A. P. Kola<\/em><\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" title=\"Aristidh P. Kola\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-p-kola.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" align=\"left\" border=\"0\" hspace=\"10\" \/> Nj\u00ebri nga ata q\u00eb b\u00ebri nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb, gati sizifiane, n\u00eb ndri\u00e7imin e vlerave t\u00eb etnis\u00eb shqiptare n\u00eb hershm\u00ebrin\u00eb e Greqis\u00eb dhe formimin e saj, \u00ebsht\u00eb intelektuali dhe shkenc\u00ebtari i shquar <strong>Aristidh P. Kola<\/strong>. Ai, edhe pse kishe mbaruar studimet p\u00ebr di\u00e7ka tjet\u00ebr, fakultetin e drejt\u00ebsis\u00eb, dhe ishte sistemuar qet\u00ebsh\u00ebm n\u00eb profesionin e avokatit, ku b\u00ebnte nj\u00eb jet\u00eb pa travaje, nuk e la nd\u00ebrdija e p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb etnike dhe rreziku i zhb\u00ebrjes s\u00eb saj n\u00eb kuptimin historik e publik, andaj edhe i hyri nj\u00eb pune tep\u00ebr t\u00eb r\u00ebnd\u00ebm, t\u00eb lodhshme, e mbi t\u00eb gjitha me rrezikim t\u00eb madh.<\/p>\n<p>Ai synoi t\u00eb ndri\u00e7onte err\u00ebsir\u00ebn krijuar shekujve n\u00eb vlerat e etnis\u00eb shqiptare q\u00eb ishin edhe atje, n\u00eb mos bazamenti i asaj kulture t\u00eb lakmuar nga e gjith\u00eb bota. Madje, q\u00eb t\u00eb ishte m\u00eb i sakt\u00eb, m\u00eb i besuesh\u00ebm p\u00ebr vendor\u00ebt dhe shkenc\u00ebtar\u00ebt e jasht\u00ebm, q\u00eb n\u00eb k\u00ebso rastesh e marrin nj\u00ebher\u00eb subjektivizmin e p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb etnike t\u00eb krijuesit, t\u00eb gjitha burime i hulumtoi dhe i dha n\u00eb referenca nga burimet greke, t\u00eb lashta qofshi n ose t\u00eb reja qofshin. Kjo nuk kishte pra q\u00eb t\u00eb mos ishte reale, e besuar dhe bind\u00ebse, ngase nuk ishte l\u00ebn\u00eb e dokumentuar nga ata q\u00eb e \u2018donin\u2019 veten, por nga ata q\u00eb e evidenconin t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn, pa e ditur se ku rrokulliset mendimin n\u00eb koh\u00ebn e m\u00ebvonshme.<\/p>\n<p>Aristidh Kola b\u00ebri m\u00eb shum\u00eb se gjithkush n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. S\u00eb pari sh\u00ebtiti vend e vend lokalitetet ku edhe sot frymojn\u00eb ata arvanitas, q\u00eb n\u00eb mos t\u00eb gjall\u00eb, e kan\u00eb n\u00eb kujtes\u00eb t\u00eb fresk\u00ebt prejardhjen e tyre, sa edhe i ruajn\u00eb ato zakone e rite, t\u00eb cilat i manifestojn\u00eb edhe n\u00eb ceremonit\u00eb familjare dhe fetare. Pastaj b\u00ebri pun\u00eb sizifi n\u00eb publikimin e tyre, duke i nxjerr\u00eb disa revista arvanitase t\u00eb p\u00ebrziera me gjuh\u00ebn zyrtare greke, ku materialet botoheshin pothuaj n\u00eb t\u00eb dy gjuh\u00ebt.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Revista Besa\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/revista-besa.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" border=\"0\" \/><br \/>\n<img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Revista Arvanitet\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/revista-arvanitet.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Revista \u201cBesa\u201d dhe revista \u201cArvanit\u00ebt\u201d<br \/>\n<\/em><em>organe t\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb Greqi<\/em><\/span><\/p>\n<p>Dhe, s\u00eb fundi botoi vepra autoriale, duke e materializuar gjith\u00eb at\u00eb gam\u00eb pasurish t\u00eb m\u00ebdha autoktone t\u00eb kultur\u00ebs shpirt\u00ebrore tradicionale shqiptare n\u00eb Greqi. Veprat e tij mbase do t\u00eb jet\u00eb unikale n\u00eb literatur\u00ebn q\u00eb merret me k\u00ebt\u00eb tem\u00eb dhe do jet\u00eb e pa tejkaluar n\u00eb \u00e7do rast kur ajo tem\u00eb vihet n\u00eb shqyrtim.<\/p>\n<p>K\u00ebto tri fusha ku ai u p\u00ebrqendrua, krijuan nj\u00eb kapitull t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm vlerash shkencore dhe t\u00eb v\u00ebrtetash historike n\u00eb p\u00ebrmasa bot\u00ebrore, p\u00ebr v\u00ebrtet\u00ebsin\u00eb e nj\u00eb etnie he nj\u00eb vendi, i cili fsheh to duke i mbuluar me falsitete meskine t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb dit\u00ebs.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Veshje djali arvanitase\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/veshje-djali-arvanitase.jpg\" alt=\"\" width=\"350\" border=\"0\" \/><br \/>\n<img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Veshje vajze arvanitase\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/veshje-vajze-arvanitase.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Veshje arvanitase e djalit nga Korinthi<br \/>\n<\/em><em>dhe e vajz\u00ebs nga Tanagrasi<\/em><\/span><\/p>\n<p>Aristidh Kola ishte angazhuar n\u00eb interesimet e tij jasht\u00eb kufijve shtet\u00ebror, duke bashk\u00ebpunuar me studiues dhe intelektual\u00eb t\u00eb arb\u00ebresheve t\u00eb Italis\u00eb, si me <strong>At\u00eb Antonio Belushin<\/strong> (<em>Bellusci<\/em>), nj\u00eb pun\u00ebtor i palodhsh\u00ebm ky i kultur\u00ebs dhe shkenc\u00ebs arb\u00ebreshe, kur edhe do t\u00eb publikojn\u00eb punime edhe atje, si n\u00eb revist\u00ebn \u2018Zjarri\u2019 dhe \u2018Lidhja\u2019, q\u00eb dalin n\u00eb Kozenca; se sa ishte i interesuar dhe i informuar p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen shqiptare, flet edhe e dh\u00ebna se ai kishte paraqitur fytyr\u00ebn reale t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb dhun\u00ebs s\u00eb Millosheviqit ndaj shqiptar\u00ebve dhe Kosov\u00ebs, n\u00eb ve\u00e7anti gjat\u00eb viteve \u201890, duke botuar nj\u00eb vep\u00ebr t\u00eb plot\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje n\u00eb Athin\u00eb, politika e t\u00eb cilit vend e p\u00ebrkrahte shum\u00eb, ose hezitonte t\u00eb prishte marr\u00ebdh\u00ebniet me at\u00eb shtet gjenocidal, ndoshta edhe p\u00ebr hir t\u00eb afris\u00eb fetare, q\u00eb \u00ebsht\u00eb pothuaj brenda politikave t\u00eb t\u00eb dy shteteve, t\u00eb Greqis\u00eb dhe t\u00eb Serbis\u00eb.<\/p>\n<h3><strong>Di\u00e7ka nga jeta dhe vepra e Arsitidh P. Kol\u00ebs<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>P\u00ebr t\u00eb ndihmuar propagand\u00ebn proshqiptare dhe<br \/>\n<\/em><em>n\u00eb ve\u00e7anti shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs, me shpenzimet<br \/>\n<\/em><em>e mia personale botova revist\u00ebn \u2018Arvanon\u2019\u201d.<br \/>\n<\/em><strong><em>A. P. Kola<\/em><\/strong><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><img decoding=\"async\" title=\"Aristidh P. Kola\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-p-kola1.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" align=\"left\" border=\"0\" hspace=\"10\" \/><strong>Aristidh Kola<\/strong> \u00ebsht\u00eb i lindur n\u00eb fshatin <strong>Leontari<\/strong> (<em>Kaskaveli<\/em>), nja 20 km. n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb qytetit t\u00eb <strong>Thiv\u00ebs<\/strong>, n\u00eb rrethin e <strong>Teb\u00ebs<\/strong>, n\u00eb Greqi, m\u00eb 8 korrik 1944 nga i ati Pango Kola, nj\u00eb ikonograf dhe piktor popullor autodidakt. Edhe pse aso kohe kishte mang\u00ebsi t\u00eb madhe materiale, pasuria tjet\u00ebr e madhe e tij ishte ajo shpirt\u00ebrore, nj\u00eb jet\u00eb p\u00ebrplot t\u00eb qeshura, g\u00ebzime, ngroht\u00ebsi nd\u00ebrnjer\u00ebzore, me nj\u00eb \u00e7ilt\u00ebrsi sinqeriteti.<\/p>\n<p>Gjith\u00e7ka q\u00eb ishte me vler\u00eb t\u00eb ruajtjes s\u00eb autoktonis\u00eb etnike ishin k\u00ebng\u00ebt, tregimet, historia, vallet, vajtimet q\u00eb i manifestonin gjyshet dhe gjysh\u00ebrit e atyre trojeve. Ajo q\u00eb ishte me interes, ata p\u00ebrher\u00eb flisnin vet\u00ebn gjuh\u00ebn arvanite, kurse greqishtja dep\u00ebrtoi si gjuh\u00eb e shkollimit dhe gjithsesi e zyrtarizmit shtet\u00ebror.<\/p>\n<blockquote><p>Sido q\u00eb t\u00eb jet\u00eb, gjuh\u00ebn e par\u00eb t\u00eb folur Aristidhi i vog\u00ebl e kishte n\u00eb arvanitase.<\/p><\/blockquote>\n<p>Shkoll\u00ebn e mesme e kreu n\u00eb Teb\u00eb, nd\u00ebrsa studimet e larta, i mbaroi n\u00eb Universitetin e Athin\u00ebs, p\u00ebr jurisprudenc\u00eb, m\u00eb 1968. Pastaj synoi t\u00eb kryente studimet pasuniversitare n\u00eb Paris, por pas situatave t\u00eb turbullta politike e l\u00eb Franc\u00ebn. Pas k\u00ebtij aft\u00ebsimi profesional, m\u00eb e p\u00ebrshtatshmja dhe n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb forme e fitimit t\u00eb nj\u00eb pavar\u00ebsimi n\u00eb veprim, mbase edhe n\u00eb ndihmes\u00eb t\u00eb atyre q\u00eb u b\u00ebhet e padrejt\u00eb nga shum\u00eb rrethana pushtetore, ai merret me pun\u00eb\u00a0 e avokatis\u00eb deri n\u00eb vitin 1985. Si duket duke pas\u00eb n\u00eb mendje dhe shpirt nj\u00eb k\u00ebrkes\u00eb krejt tjet\u00ebr nga ajo e nj\u00eb administratori t\u00eb banaliteteve q\u00eb sjell jeta, ai l\u00eb k\u00ebt\u00eb profesion dhe i p\u00ebrkushtohet studimeve t\u00eb bashk\u00ebkomb\u00ebsve t\u00eb tij &#8211; arvanitasve, ashtu si\u00e7 thirren shqiptar\u00ebt e Greqis\u00eb.<\/p>\n<p>Fokusimi i interesimeve t\u00eb tij ishte gjith\u00e7ka q\u00eb kishte t\u00eb b\u00ebnte me pasurin\u00eb materiale e shpirt\u00ebrore t\u00eb bashk\u00ebkomb\u00ebsve t\u00eb tij, si t\u00eb historis\u00eb s\u00eb tyre, traditave, folklorit dhe ve\u00e7an\u00ebrisht gjuh\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebn e kishte folur q\u00eb f\u00ebmij\u00eb. Ai kishte edhe nj\u00eb pasion pas arteve, si pas muzik\u00ebs klasike, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn kishte njohuri jo t\u00eb pakta, dhe asaj popullore, t\u00eb cil\u00ebn e kishte vazhdimisht pran\u00eb, por nuk i mungonte edhe talenti i nj\u00eb piktori, q\u00eb mbase kishte trash\u00ebgim nga i ati. E motra e tij (ai kishte edhe nj\u00eb v\u00eblla e dy motra), ishte b\u00ebr\u00eb e njohur si piktore-ikonografe n\u00eb Gjermani.<\/p>\n<p>Mu p\u00ebr k\u00ebt\u00eb angazhim t\u00eb p\u00ebrkushtuar n\u00eb studimin dhe ruajtjen e kultur\u00ebs arvanitase, fitoi nj\u00eb popullaritet t\u00eb madh, sa edhe iu dha besimi q\u00eb t\u00eb udh\u00ebheq <strong>Lidhjen e Arvanitasve t\u00eb Greqis\u00eb<\/strong>, (\u201c<em>Arvanitikos Sydesomos Elladas<\/em>\u201d), duke u zgjedhur kryetar i saj nga viti 1986 e deri m\u00eb 1995. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuad\u00ebr, themeloi Qendr\u00ebn e Studimeve Arvanitase m\u00eb 1985.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb qen\u00eb m\u00eb i zot\u00ebruesh\u00ebm n\u00eb p\u00ebrhapjen e atyre t\u00eb arriturave shkencore dhe trash\u00ebgimore, Aristidh Kola themeloi nj\u00eb sht\u00ebpi botuese, s\u00eb cil\u00ebs ia dha emrin \u201c<em>Thamiris<\/em>\u201d (nga shqipja <em>Tha mir\u00eb<\/em>).<\/p>\n<p>Tashti, n\u00eb k\u00ebto rrethana t\u00eb reja, ai angazhoi dhe ringjalli l\u00ebvizjen kulturore dhe komb\u00ebtare t\u00eb asaj tradit\u00ebs s\u00eb hershme arvanitase, duke u angazhuar vet\u00eb me gjith\u00eb forcat dhe dijen q\u00eb kishte, por edhe duke i aktualizuar p\u00ebrpjekjet e t\u00eb tjer\u00ebve t\u00eb asaj etnie.<\/p>\n<p>N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb k\u00ebtij aktiviteti praktik dhe emocional t\u00eb rizgjimit, botoi dy revista, ku publikoheshin p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb gjith\u00eb ai bagazh materialesh tep\u00ebr t\u00eb rralla dhe t\u00eb vlefshme t\u00eb kultur\u00ebs shpirt\u00ebrore shqiptare p\u00ebrgjith\u00ebsisht. <em>\u201c<strong>Besa<\/strong>\u201d<\/em> e kishte emrin revista e par\u00eb, q\u00eb doli m\u00eb 1983 n\u00eb 34 numra, dhe <em>\u201c<strong>Arvanon<\/strong>\u201d<\/em> (<em>Arvanitasit<\/em>) ishte emri i revist\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb dy mujore, e cila nisi botimin m\u00eb 1998, drejtor i s\u00eb cil\u00ebs ishte ai, e q\u00eb u botua vet\u00ebm n\u00eb 8 numra.<\/p>\n<p>Po ashtu, aktiviteti i tij tep\u00ebr i dendur, u d\u00ebshmua kur, s\u00eb bashku me kompozitorin dhe muzikologun arb\u00ebror, <strong>Thanasis Moraitis<\/strong> (<em>Thanas Moraiti<\/em>), organizuan m\u00eb 15 dhjetor 1986, Festivalin e par\u00eb t\u00eb k\u00ebng\u00ebs arvanitase, nd\u00ebrsa festivali i dyt\u00eb u mbajt m\u00eb 7 mars 1998. Nga k\u00ebto manifestime muzikore tradicionale do t\u00eb editohen edhe dy kompakt disqe, me titullin dometh\u00ebn\u00ebs <em>\u201cTr\u00ebndafila e shk\u00ebmbit\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Krahas k\u00ebtij aktiviteti tep\u00ebr t\u00eb ngjeshur dhe t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb, Aristidh Kola asnj\u00eb \u00e7ast nuk ndaloi n\u00eb hulumtimet e bibliotekave dhe t\u00eb arkivave p\u00ebr t\u00eb gjetur dokumente p\u00ebr arvanitasit n\u00eb Greqi, gjithnj\u00eb vet\u00ebm nga burimet origjinale greke. Ai, si duket, nuk donte t\u00eb thoshte vet\u00ebm at\u00eb q\u00eb i kishte mbetur n\u00eb shpirt si d\u00ebshir\u00eb, t\u00eb forc\u00ebs s\u00eb krahut dhe t\u00eb mendjes s\u00eb etnis\u00eb s\u00eb tij, madje sakrific\u00ebn e b\u00ebr\u00eb p\u00ebr nj\u00eb popull tjet\u00ebr, q\u00eb edhe tashti nuk ia njihte vlerat as si p\u00ebrmendje, por t\u00eb jen\u00eb bind\u00ebse p\u00ebr vet\u00ebn s\u00eb pari, e pastaj edhe p\u00ebr gjith\u00eb bot\u00ebn shkencore, se si ishte e v\u00ebrteta dhe se si duket e mbuluar me dashje p\u00ebr synime t\u00eb err\u00ebta ndaj t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Nikolao Voko - Dhia dhe mjel\u00ebsja\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/nikolao_voko-dhia_dhe_mjelesja.jpg\" alt=\"\" width=\"800\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Nikolao Voko: \u201cDhia dhe mjel\u00ebsja\u201d<\/em><\/span><\/p>\n<p>Gradualisht, me nj\u00eb p\u00ebrkushtim t\u00eb papar\u00eb, ai njohu historikun e atij populli dhe t\u00eb atij trualli, duke u nisur q\u00eb nga historia e Thiv\u00ebs, themelues i s\u00eb cil\u00ebs \u201ckonsiderohej Kadmos\u201d, i cili ishte \u201c<em>nj\u00eb prej shum\u00eb t\u00eb ardhurve t\u00eb rac\u00ebs s\u00eb madhe pellazgjike, q\u00eb kishin streh\u00ebn e tyre n\u00eb malet e Epirit t\u00eb sot\u00ebm dhe Shqip\u00ebris\u00eb<\/em>.\u201d Kjo \u00ebsht\u00eb edhe nj\u00eb histori e lasht\u00ebsis\u00eb q\u00eb sqaron edhe gj\u00ebra t\u00eb tjera. \u201c<em>Kur Kadmi kthehet merr gruan e tij dhe shkon t\u00eb jap\u00eb shpirt n\u00eb atdheun e tij, &#8230;n\u00eb Iliri. Atje b\u00ebri f\u00ebmij\u00ebn e tij t\u00eb fundit t\u00eb quajtur Ilir, thot\u00eb mitologjia q\u00eb do t\u00eb lidh\u00eb ilir\u00ebt me kadmin. Gruaja e tij Armonia \u00ebsht\u00eb nga Dardania (Kosova e sotme) dhe, mitologjia thot\u00eb se, ajo \u00ebsht\u00eb motra e prij\u00ebsit t\u00eb dardan\u00ebve, Dardanit.<\/em>\u201d Ve\u00e7 k\u00ebsaj ai kishte m\u00ebsuar edhe p\u00ebr p\u00ebrvet\u00ebsimet e grek\u00ebve nga etnokultura arvanitase, kur \u201cVallja \u00e7ame\u201d (\u00e7amiko), konsiderohet si vallja komb\u00ebtare greke. Veshjet e grave arvanitase jan\u00eb krenaria e veshjeve greke. P\u00ebrsa i p\u00ebrket k\u00ebng\u00ebs aty ka ndodhur di\u00e7ka tragjike. Muzika nuk ka humbur, por vargjet jan\u00eb p\u00ebrkthyer prej koh\u00ebsh n\u00eb gjuh\u00ebn greke.\u201d<\/p>\n<p>Ai madje kishte m\u00ebsuar, me dokumente t\u00eb vendit, se \u201c<em>nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e popullit grek e ka prejardhjen e tij nga Epiri i sot\u00ebm dhe nga Shqip\u00ebria dhe jan\u00eb njohur si arvanitas. Jan\u00eb pik\u00ebrisht ata arvanitas q\u00eb dhan\u00eb thuajse shumic\u00ebn e heronjve t\u00eb vitit 1821, ata ishin gjithashtu krijuesit e shtetit t\u00eb ri grek<\/em>.\u201d<\/p>\n<p>K\u00ebshtu, si rezultat i k\u00ebtij p\u00ebrkushtimi t\u00eb fort\u00eb dhe jo pa rreziqe, ai arriti ta ngeh godin\u00ebn shkencore t\u00eb vetmen e deri tashme n\u00eb k\u00ebt\u00eb tem\u00eb, kur edhe botoi vepr\u00ebn <em>\u201cArvanitasit dhe origjina e grek\u00ebve\u201d<\/em> m\u00eb 1983, n\u00eb gjuh\u00ebn greke, at\u00eb e kishte si mburoj\u00eb t\u00eb fort\u00eb t\u00eb aktivitetit t\u00eb tij t\u00eb m\u00ebvonshme. Kjo vep\u00ebr aq pati sukses dhe zgjoi interesim t\u00eb lexuesin e t\u00eb gjitha shtresave, sa u ribotua m\u00eb se dhjet\u00eb her\u00eb vet\u00ebm n\u00eb Greqi. Vep\u00ebr vijuese e k\u00ebsaj teme \u00ebsht\u00eb <em>\u201cGjuha e per\u00ebndive\u201d<\/em> (<em>I glosa ton Theon<\/em>), m\u00eb 1989, q\u00eb \u00ebsht\u00eb rezultat e k\u00ebtij g\u00ebrmimi n\u00eb koh\u00ebra t\u00eb shkuara, p\u00ebr ta dh\u00ebn\u00eb tashti bazamentin e gjuh\u00ebs dhe kultur\u00ebs shqiptare, mbi t\u00eb cil\u00ebn ishte ngritur ajo greqishtja e sotme.<\/p>\n<p>N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb k\u00ebsaj, ai kishte krijuar dhe botuar mandej edhe nj\u00eb vep\u00ebr tep\u00ebr interesante dhe me interes t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm p\u00ebr studimet gjuh\u00ebsore albanologjike, gjithsesi unike n\u00eb literatur\u00ebn bot\u00ebrore <em>\u201cFjalori krahasues i gjuh\u00ebs arvanitase\u201d<\/em> m\u00eb 1995. Pothuaj e k\u00ebtij fahu \u00ebsht\u00eb edhe vepra po aq e r\u00ebnd\u00ebsishme <em>\u201cZeusi pellazgjik dhe gabimi indoevropian\u201d<\/em>, ku anulon konstatimet e deritanishme p\u00ebr vjet\u00ebrin\u00eb e shqiptar\u00ebve n\u00eb Ballkan dhe prejardhjen e tyre, gjithmon\u00eb duke i materializuar mendimet e tij me referenca t\u00eb dokumenteve t\u00eb rralla ose edhe t\u00eb path\u00ebna q\u00ebllimisht nga shkenc\u00ebtar\u00ebt e deritanish\u00ebm.<\/p>\n<p>Ngase nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb p\u00ebrhershme e kishte b\u00ebr\u00eb m\u00eb studiuesin tjet\u00ebr nga arb\u00ebresh\u00ebt e Italis\u00eb, Antonia Belushin, ai vlerat dhe pun\u00eb e tij e p\u00ebrmblodhi n\u00eb nj\u00eb monografi <em>\u201cAntonio Belushi dhe magjia e traditave popullore\u201d<\/em>, t\u00eb cil\u00ebn e botoi n\u00eb vitin 2000.<\/p>\n<p>Se arvanitasit ishin nj\u00eb vler\u00eb e pamohueshme, mbase edhe si shtrirje gjeografike n\u00eb Greqi, ai k\u00ebrkonte q\u00eb ata t\u00eb ken\u00eb t\u00eb drejtat elementare njer\u00ebzore, q\u00eb gjithsesi mb\u00ebshteten te gjuha dhe arsimimi i tyre n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, sipas trungut t\u00eb tyre komb\u00ebtare. P\u00ebr k\u00ebto dhe k\u00ebrkesa tjera, duke u mb\u00ebshtetur gjithnj\u00eb t\u00eb bazamenti real i s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, ai i b\u00ebn\u00eb \u2018zyrtare\u2019 k\u00ebrkesat e tyre n\u00eb vepr\u00ebn <em>\u201cProklamata e Lidhjes arvanitase\u201d<\/em> e vitit 1899, duke e p\u00ebrkthyer q\u00ebllimisht n\u00eb greqisht.<\/p>\n<p>Duke qen\u00eb i mb\u00ebshtjell\u00eb me interesime dhe shqet\u00ebsime t\u00eb p\u00ebrhershme p\u00ebr fatin e gjith\u00eb etnis\u00eb shqiptare kudo q\u00eb frymojn\u00eb, ai nuk mundi pa e aktualizuar dhe th\u00ebn\u00eb t\u00eb v\u00ebrtetat p\u00ebr dhun\u00eb e paskrupullt t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb Slobodan Millosheviqit dhe regjimit t\u00eb tij mbi popullat\u00ebn etnike t\u00eb Kosov\u00ebs gjat\u00eb viteve, kur botoi librin <em>\u201cGreqia n\u00eb kurthin e serb\u00ebve t\u00eb Milloshevi\u00e7it\u201d<\/em> m\u00eb 1995. Kjo mbase ishte synimi i tij i mir\u00eb p\u00ebr shtetin grek dhe politik\u00ebn e saj, i cili hezitonte ta thoshte t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn q\u00eb ndodhte n\u00eb Ballkanin e tyre t\u00eb trazuar, ose ishte p\u00ebrkrah\u00ebsja e nj\u00eb gjenocidi, n\u00eb \u00e7\u2019m\u00ebnyr\u00eb nj\u00ebzohej me at\u00eb t\u00eb keqe, duke e ulur veten para politik\u00ebs p\u00ebrparimtare bot\u00ebrore. Aq m\u00eb keq kur ajo ishte an\u00ebtare e atyre asociacioneve q\u00eb proklamonin, ruanin dhe ndihmonin lirin\u00eb e popujve t\u00eb shtypur dhe kujdesin p\u00ebr t\u00eb drejtat elementare t\u00eb njeriut.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Aristidh P. Kola - Arvanitasit\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-kola-arvanitasit.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" border=\"0\" \/><br \/>\n<img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Aristidh Kola - Gjuha e Per\u00ebndive\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-kola-gjuha_e_perendive.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" border=\"0\" \/><br \/>\n<img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Aristidh Kola - N\u00eb kurthin e serb\u00ebve\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-kola-ne_kurthin_e_serbeve.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Tri veprat e Aristidh Kol\u00ebs t\u00eb botuara n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe<\/em><\/span><\/p>\n<p>Dihet se n\u00eb dor\u00ebshkrim ai kishte l\u00ebn\u00eb disa vepra, nd\u00ebr t\u00eb cilat do z\u00ebn\u00eb n\u00eb goj\u00eb librin e gatsh\u00ebm p\u00ebr botim, <em>\u201cK\u00ebnga e mercenar\u00ebve\u201d<\/em>, <em>\u201cMiti dhe e v\u00ebrteta\u201d<\/em>, <em>\u201cVarri i tret\u00eb i Marko Bo\u00e7arit\u201d<\/em>, <em>\u201cDitari i Kosov\u00ebs\u201d<\/em> dhe <em>\u201dPrometheu dhe Zeusi\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Vdekja e tij m\u00eb 11 tetor 2000, ishte dhe mbetet edhe sot e gjith\u00eb dit\u00ebn e mistershme, pasi ai vdiq n\u00eb Athin\u00eb, vet\u00ebm duke u p\u00ebrfolur m\u00ebnyrat e p\u00ebrfundimit jonatyral t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij, t\u00eb cilat mb\u00ebshteten realisht t\u00eb mostrajtimi normal mjek\u00ebsor n\u00eb spital.<\/p>\n<p>Trupi i tij pushon n\u00eb varrezat \u2018Zografu\u2019 t\u00eb Athin\u00ebs. La pas vetes gruan Nansi Kola dhe dy f\u00ebmij\u00ebt, goc\u00ebn Ksenia-23 vje\u00e7e, dhe djalin Panon-14 vje\u00e7, n\u00eb mosh\u00ebn e adoleshenc\u00ebs.<\/p>\n<p>Ai shpesh kishte marr\u00eb letra k\u00ebrc\u00ebnuese, telefonata t\u00eb asaj natyre, p\u00ebrcjellje n\u00eb \u00e7do hap nga grek\u00eb ekstremist\u00eb. P\u00ebr t\u00eb ishin shfaqur parulla n\u00ebp\u00ebr qytetin e Athin\u00ebs \u201cVdekje Aristidh Kolias\u201d, ose \u201cTradh\u00ebtari Kolia n\u00eb litar\u201d.<\/p>\n<p>Pak para se t\u00eb nd\u00ebrronte jet\u00eb, ai kishte deklaruar: \u201c<em>Mua m\u00eb vran\u00eb dhe k\u00ebshtu kan\u00eb vepruar edhe me dy kryetar\u00ebt e tjer\u00eb t\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Shqiptar\u00ebve \u201cMarko Bo\u00e7ari\u201d, t\u00eb cil\u00ebt vdiq\u00ebn edhe k\u00ebta nga nj\u00eb \u2018leu\u00e7emi\u2019<\/em>\u201d. Madje, lidhur me k\u00ebt\u00eb jan\u00eb dh\u00ebn\u00eb edhe mendime se jan\u00eb p\u00ebrdorur doza vdekjeprur\u00ebse radioaktive, ngase kampionet e gjakut t\u00eb analizuara jasht\u00eb Greqis\u00eb, kan\u00eb d\u00ebshmuar radioaktivitet n\u00eb gjak, nga 40 deri 50 her\u00eb mbi normalen.<\/p>\n<p>Ai ishte injoruar t\u00ebr\u00ebsisht, sa edhe shtratin e tij e kishin vendosur n\u00eb nj\u00eb korridor, ku edhe ishte telefoni publik p\u00ebr pacient\u00ebt. Ja se si e kujton ato momente Ndri\u00e7im Kulla, nj\u00eb mik i tij: \u201c<em>I shkoj pik\u00ebrisht at\u00eb mbr\u00ebmje n\u00eb spitalin shtet\u00ebror \u201cVangjelizmo\u2019 n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb Athin\u00ebs dhe krevatin e tij e gjej n\u00eb gjendje t\u00eb mjer\u00eb, n\u00eb nj\u00eb nga korridoret e katit t\u00eb gjasht\u00eb pran\u00eb nj\u00eb pike telefonike, ku flisnin t\u00eb s\u00ebmur\u00ebt. Nuk m\u2019u duke e rast\u00ebsishme q\u00eb nuk u gjend nj\u00eb dhom\u00eb p\u00ebr t\u00eb n\u00eb at\u00eb zheg t\u00eb nxeht\u00eb t\u00eb asaj vere p\u00ebr nj\u00eb njeri, q\u00eb kishte b\u00ebr\u00eb revolucion n\u00eb mendimet e shum\u00eb njer\u00ebzve me nj\u00eb lib\u00ebr t\u00eb till\u00eb n\u00eb Greqi. U takuam dhe biseduam, ja aty pran\u00eb krevatit t\u00eb tij. Biseda n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe po t\u00ebrhiqte v\u00ebmen &#8211; djen e mjek\u00ebve q\u00eb kalonin nga dhoma n\u00eb dhom\u00eb.\u201d Jan\u00eb tep\u00ebr emocionuese edhe fjal\u00ebt e fundit t\u00eb deklaruara kolegut t\u00eb letrave, t\u00eb cilat shprehin pasiguri dhe d\u00ebshira t\u00eb shumta q\u00eb i mbeten n\u00eb mes: Mik i dashur Ndri\u00e7im. N\u00eb qoft\u00eb se un\u00eb do t\u00eb b\u00ebhem p\u00ebrs\u00ebri mir\u00eb, ne do t\u00eb b\u00ebjm\u00eb gj\u00ebra t\u00eb mira bashk\u00eb, por m\u00eb kujtoi s\u00ebrish librin<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Emri i tij dhe aktiviteti i dendur, i pa krahasuar deri at\u00ebher\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, mbetet n\u00eb kujtes\u00eb t\u00eb gjith\u00eb popullat\u00ebs shqiptare kudo q\u00eb frymojn\u00eb e n\u00eb ve\u00e7anti t\u00eb arvanitasve, t\u00eb drejtave t\u00eb munguara t\u00eb tyre dhe t\u00eb mohuara p\u00ebr gjat\u00eb koh\u00eb n\u00eb Greqi.<\/p>\n<p>Ai ishte personalitet q\u00eb kishte nj\u00eb kuraj\u00eb t\u00eb jasht\u00ebzakonshme n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, duke mbetur vler\u00eb q\u00eb s\u2019e ka shokun. Kishte disa veti t\u00eb \u00e7uditshme, t\u00eb rralla brenda nj\u00eb njeriu, si\u00e7 e kujton nj\u00eb mik i tij. \u201c<em>P\u00ebrve\u00e7 qet\u00ebsis\u00eb, urt\u00ebsis\u00eb dhe ngroht\u00ebsis\u00eb, ai t\u00eb shprehte edhe nj\u00eb v\u00ebmendje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb si bashk\u00ebbisedues<\/em>.\u201d<\/p>\n<p>Edhe n\u00eb dit\u00ebt m\u00eb t\u00eb r\u00ebnda dhe t\u00eb politizuara sa s\u2019ka, ai merrte pjes\u00eb n\u00eb aktivisht n\u00eb t\u00eb debate televizive greke p\u00ebr ngjarjet n\u00eb Kosov\u00eb. Ai po ashtu lansoi t\u00eb v\u00ebrtetat historike te opinioni grek p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet e shqiptar\u00ebve si n\u00eb Kosov\u00eb si ata me nj\u00eb histori t\u00eb lasht\u00eb n\u00eb Greqi, gjithmon\u00eb me nj\u00eb ndjenj\u00eb t\u00eb p\u00ebrjetimit t\u00eb thell\u00eb t\u00eb problemit, por asnj\u00ebher\u00eb duke i marr\u00eb ato me emocionin e nj\u00eb adoleshenti. Ishte i nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm se hap\u00ebronte n\u00eb shtigje t\u00eb rrezikshme, por asnj\u00eb moment nuk ndalonte. Nga ai terr e krijuar para s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs s\u00eb dokumentuar, ai deshi si profesionist ta paraqes\u00eb etnin\u00eb e tij ashtu si\u00e7 ishte, liridash\u00ebs, paqedash\u00ebs dhe sakrifikues p\u00ebr t\u00eb drejtat e popujve tjer\u00eb. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht ai e mendonte drejt\u00eb se kjo do t\u00eb reflektoi te aktualizimi i masakrave t\u00eb programuara.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Polikron Lebeshi - Djali me lepuj\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/polikron_lebeshi-djali_me_lepuj.jpg\" alt=\"\" width=\"600\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Polikron Lebeshi: \u201cDjali me lepuj\u201d<\/em><\/span><\/p>\n<p>Kujtesa e natyr\u00ebs tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb ajo e shtres\u00ebs intelekttuale e shkencore, q\u00eb e lexojn\u00eb p\u00ebrher\u00eb dhe ndjen\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb q\u00eb ua referon ai, at\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsi q\u00eb sjell vet\u00ebm e v\u00ebrteta, madje edhe m\u00eb shum\u00eb kur ajo \u00ebsht\u00eb e fshehur. Jo se historia kthehet m\u00eb prapa, edhe sikur ta nxjerr\u00ebsh me gjith\u00eb t\u00eb v\u00ebrtetat e pathyeshme se kan\u00eb formuar tashti kornizat e nja tradite historike t\u00eb proklamuar shekujve, por ndri\u00e7imi qoft\u00eb vet\u00ebm i nj\u00eb fitili drite t\u00eb bardh\u00eb n\u00eb err\u00ebsir\u00eb ngroh shpirtrat e brumosur me t\u00eb drejt\u00ebn njer\u00ebzore.<\/p>\n<h3><strong>Roli i vet\u00ebdijes s\u00eb lart\u00eb njer\u00ebzore &#8211; shkencore si i Aristidh P. Kol\u00ebs<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>\u201cVuej por mos hesht. E prap shikimet sielli<br \/>\n<\/em><em>Kah maja e malit ku do t\u2019l\u00e9n agimi,<br \/>\n<\/em><em>K\u00ebnd\u00f2 n\u2019errs\u00ed deri sa t\u2019dridhet qielli<br \/>\n<\/em><em>E t\u2019derdhet ari i rrezeve kah ti.\u201d<br \/>\n<\/em><strong><em>Ernest Koliqi<\/em><\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" title=\"Aristidh Kola - vepra\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/aristidh-kola-vepra.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" align=\"left\" border=\"0\" hspace=\"10\" \/> P\u00ebr t\u00eb krijuar k\u00ebso veprash dhe p\u00ebr t\u00eb formuar personalitetin madh\u00ebshshtor t\u00eb nj\u00eb njeriu &#8211; shkenc\u00ebtari, q\u00eb pavar\u00ebsisht sakrificat gjurmon vet\u00ebm t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn, duhet p\u00ebrkushtimi i madh, vet\u00ebdijesimi i fort\u00eb n\u00eb padrejt\u00ebsit\u00eb historike t\u00eb p\u00ebrhershme ndaj nj\u00eb etnie q\u00eb nga gjeneza e saj, ani pse ajo ka sakrifikuar p\u00ebrher\u00eb edhe p\u00ebr t\u00eb tjer\u00ebt, por duhet formuar personalitetin prej shkenc\u00ebtari duke hulumtuar gjat\u00eb, duke pas p\u00ebr krah veprat e studiuesve t\u00eb shquar bot\u00ebror, gjithsesi t\u00eb atyre t\u00eb lasht\u00ebsis\u00eb, q\u00eb ajo koh\u00eb nuk kishte ndjenj\u00ebn e grabitjeve e synimeve t\u00eb liga nd\u00ebr fqinj\u00ebsore.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebto pika <strong>Aristidh P. Kola<\/strong> \u00ebsht\u00eb i pashoq. Ai madje nuk e ka nj\u00eb ngarkes\u00eb madje as nuk e mbisundon ana emocionale n\u00eb konstatimet e tilla t\u00eb (ri)zbuluara me vones\u00eb shekullore, por ftoht\u00ebsia e tij jep karakterin e shkenc\u00ebtarit t\u00eb s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, q\u00eb nj\u00eb dit\u00eb duhet ta p\u00ebrfshij\u00eb bot\u00ebn, p\u00ebrmes korrigjimeve t\u00eb veprave plaka t\u00eb historian\u00ebve t\u00eb koh\u00ebve, q\u00eb fatkeq\u00ebsisht, p\u00ebrher\u00eb ua b\u00ebjn\u00eb qefin sundimtar\u00ebve t\u00eb koh\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebrmes pun\u00ebs s\u00eb tij ai e ndri\u00e7on mendjen njer\u00ebzore, duke mos e l\u00ebn\u00eb t\u00eb jetoj\u00eb me iluzione se ne jemi t\u00eb par\u00ebt, vlera e kamufluar si e till\u00eb n\u00eb zgripe kohore dhe e p\u00ebrvet\u00ebsuar, ta b\u00ebj\u00eb si legjitime, ngase tashti m\u00eb njer\u00ebzimi, fatmir\u00ebsisht, ka nisur t\u00eb \u00e7lirohet nga k\u00ebto k\u00ebrkesa primatioze, qofshin edhe t\u00eb rreme.<\/p>\n<p>Duke e ditur vler\u00ebn e kulluar dhe mbushamend\u00ebse, njeriu i koh\u00ebs son\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb i qet\u00eb dhe hedh hapin m\u00eb sigurt n\u00eb ecjen p\u00ebrpara, n\u00eb raporte globale bot\u00ebrore, tashti.<\/p>\n<p>Ja se si e kujtojn\u00eb t\u00eb tjet\u00ebr k\u00ebt\u00eb njeri t\u00eb shquar t\u00eb shkenc\u00ebs shqiptare: \u201c<em>Kemi kaluar gjith\u00eb nat\u00ebn zgjuar n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e arb\u00ebrorit Aristidh Kolia. Ashtu si dhe vitin e shkuar, aty gjet\u00ebm nj\u00eb ngroht\u00ebsi dhe mikpritje t\u00eb madhe. &#8211; kujton Antonio Belushi. Nj\u00eb burr\u00eb me karakter t\u00eb hapur, t\u00eb fort\u00eb, i ri dhe shum\u00eb i \u00e7ilt\u00ebr. Gjithashtu \u00ebsht\u00eb pjes\u00ebmarr\u00ebs n\u00eb nj\u00eb aksion t\u00eb duksh\u00ebm kulturor pran\u00eb gjith\u00eb komunitetit arb\u00ebror t\u00eb Greqis\u00eb<\/em>.\u201d<\/p>\n<p>Nd\u00ebr t\u00eb tjera, Kolec Traboini, duke vler\u00ebsuar pun\u00ebn madh\u00ebshtore t\u00eb Aristidh Kolias, konstaton: \u201c<em>Veprat e njer\u00ebzve me mendje t\u00eb ndritur si Aristidh Kolia na m\u00ebsojn\u00eb t\u00eb kemi guxim p\u00ebr t\u00eb kaluar kufijt\u00eb e shteteve, p\u00ebr t\u00eb kap\u00ebrcyer nacionalizmin primitiv, q\u00eb e karakterizon fuqin\u00eb e barutit ballkanik e, mbi t\u00eb gjitha, p\u00ebr t\u00eb kap\u00ebrcyer vetveten, q\u00eb shpeshher\u00eb na l\u00eb pas n\u00eb koh\u00eb e hap\u00ebsir\u00eb, duke mbetur n\u00eb bisht t\u00eb historis\u00eb dhe larg Evrop\u00ebs n\u00eb hap\u00ebsirat e nj\u00eb shekulli.<\/em>\u201d<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Veshje burri e gruaje arvanitase, Salamina\" src=\"https:\/\/fjala.info\/2021\/veshje_burri_e_gruaje_arvanitase-salamina.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #999999;\"><em>Veshje burri dhe gruaje arvanitase t\u00eb Salamin\u00ebs<\/em><\/span><\/p>\n<p>Edhe Ilir Malindi, n\u00eb librin \u201cNe dhe Greqia\u201d shpjegon di\u00e7ka nga fati i k\u00ebtij personaliteti: \u201c<em>Si kryetar i shoqat\u00ebs s\u00eb arvanitasve t\u00eb Greqis\u00eb \u201cMarko Bo\u00e7ari\u201d, Aristidh Kola do t\u00eb akuzohej nga forcat ultrashoveniste ortodokse greke, vazhdimisht p\u00ebr t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn e ngjarjeve t\u00eb Kosov\u00ebs, si dhe p\u00ebr t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn e shqiptar\u00ebve n\u00eb Greqi, q\u00eb ai i p\u00ebrfaq\u00ebsonte n\u00ebp\u00ebrmjet shoqat\u00ebs s\u00eb tij, njohur edhe nga ligjet e shtetit grek. At\u00eb e hodh\u00ebn n\u00eb gjyq p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb organizatave ultranacionale greke, t\u00eb cilat e k\u00ebrc\u00ebnuan edhe me vdekje&#8230;<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Edhe pse iu ndan\u00eb dy \u00e7mime nga shteti shqiptar, \u00e7mimi \u201cIsmail Qemali\u201d m\u00eb 1995 dhe Urdhri i Klasit t\u00eb Par\u00eb \u201cNaim Frash\u00ebri\u201d m\u00eb 1998, madje edhe nj\u00eb rrug\u00eb n\u00eb Gjirokast\u00ebr e mban emrin e tij, n\u00eb Sk\u00ebnderaj ai u nderua me titullin \u201cQytetar nderi\u201d <em>post mortum<\/em>, si dhe u xhirua nj\u00eb film dokumentar p\u00ebr jet\u00ebn e tij, \u201cRr\u00ebnj\u00ebt e mia jan\u00eb tek Arb\u00ebria\u201d, nga Lirio Nushi, \u00ebsht\u00eb pak p\u00ebr nj\u00eb figur\u00eb t\u00eb till\u00eb prej humanisti, shkenc\u00ebtari dhe atdhetari.<\/p>\n<p>Personaliteti i till\u00eb nuk guxon t\u00eb mbetet k\u00ebshtu n\u00eb heshtje, por t\u00eb aktualizohen veprat dhe t\u00eb p\u00ebrkujtohet fytyra e tij madh\u00ebshtore, n\u00eb Tiran\u00eb, Prishtin\u00eb, Shkup e gjetiu, p\u00ebrmes simpoziumeve ose edhe p\u00ebrkujtimeve t\u00eb rastit.<\/p>\n<p>Ai n\u00eb k\u00ebt\u00eb fah, ishte njeriu i nj\u00ebhersh\u00ebm, q\u00eb dha etnia jon\u00eb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Sinan GASHI Parath\u00ebnie Edhe pse pluhuri i historis\u00eb i mbulon shum\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb fatit t\u00eb popullit shqiptar, nga ai trung i lasht\u00eb dalin pipa, q\u00eb e rigjall\u00ebrojn\u00eb nj\u00eb t\u00eb qenme t\u00eb hershme, p\u00ebr t\u00eb ndri\u00e7uar faktet e pamohueshme p\u00ebr jet\u00ebn e nj\u00eb kombi tep\u00ebr t\u00eb lasht\u00eb. I till\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb arb\u00ebror, q\u00eb n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44470,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,4,35],"tags":[],"class_list":["post-65193","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-artikuj","category-histori","category-kulture"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000) - FJALA e LIR\u00cb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000) - FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Nga Sinan GASHI Parath\u00ebnie Edhe pse pluhuri i historis\u00eb i mbulon shum\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb fatit t\u00eb popullit shqiptar, nga ai trung i lasht\u00eb dalin pipa, q\u00eb e rigjall\u00ebrojn\u00eb nj\u00eb t\u00eb qenme t\u00eb hershme, p\u00ebr t\u00eb ndri\u00e7uar faktet e pamohueshme p\u00ebr jet\u00ebn e nj\u00eb kombi tep\u00ebr t\u00eb lasht\u00eb. I till\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb arb\u00ebror, q\u00eb n\u00eb [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FJALA e LIR\u00cb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-03-05T23:44:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-03-06T02:15:49+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/aristidh_kolia.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"480\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"360\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@https:\/\/twitter.com\/acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@acokaj\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"27 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"headline\":\"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000)\",\"datePublished\":\"2021-03-05T23:44:41+00:00\",\"dateModified\":\"2021-03-06T02:15:49+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/\"},\"wordCount\":6065,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/aristidh_kolia.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\",\"Histori\",\"Kultur\u00eb\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/\",\"name\":\"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000) - FJALA e LIR\u00cb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/aristidh_kolia.jpg\",\"datePublished\":\"2021-03-05T23:44:41+00:00\",\"dateModified\":\"2021-03-06T02:15:49+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/aristidh_kolia.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/08\\\/aristidh_kolia.jpg\",\"width\":480,\"height\":360,\"caption\":\"Aristidh Kolia\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/\",\"name\":\"FJALA e LIR\u00cb\",\"description\":\"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/jehonashqiptare.al\\\/fjala\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\",\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/shkoder.net\\\/\",\"https:\\\/\\\/linkedin.com\\\/in\\\/acokaj\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/https:\\\/\\\/twitter.com\\\/acokaj\",\"https:\\\/\\\/youtube.com\\\/channel\\\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000) - FJALA e LIR\u00cb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000) - FJALA e LIR\u00cb","og_description":"Nga Sinan GASHI Parath\u00ebnie Edhe pse pluhuri i historis\u00eb i mbulon shum\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb fatit t\u00eb popullit shqiptar, nga ai trung i lasht\u00eb dalin pipa, q\u00eb e rigjall\u00ebrojn\u00eb nj\u00eb t\u00eb qenme t\u00eb hershme, p\u00ebr t\u00eb ndri\u00e7uar faktet e pamohueshme p\u00ebr jet\u00ebn e nj\u00eb kombi tep\u00ebr t\u00eb lasht\u00eb. I till\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb arb\u00ebror, q\u00eb n\u00eb [&hellip;]","og_url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/","og_site_name":"FJALA e LIR\u00cb","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/fjala.info\/","article_author":"https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","article_published_time":"2021-03-05T23:44:41+00:00","article_modified_time":"2021-03-06T02:15:49+00:00","og_image":[{"width":480,"height":360,"url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/aristidh_kolia.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@https:\/\/twitter.com\/acokaj","twitter_site":"@acokaj","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"27 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"headline":"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000)","datePublished":"2021-03-05T23:44:41+00:00","dateModified":"2021-03-06T02:15:49+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/"},"wordCount":6065,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/aristidh_kolia.jpg","articleSection":["Artikuj","Histori","Kultur\u00eb"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/","name":"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000) - FJALA e LIR\u00cb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/aristidh_kolia.jpg","datePublished":"2021-03-05T23:44:41+00:00","dateModified":"2021-03-06T02:15:49+00:00","author":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#primaryimage","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/aristidh_kolia.jpg","contentUrl":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/aristidh_kolia.jpg","width":480,"height":360,"caption":"Aristidh Kolia"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/zeri-i-arberoreve-te-greqise-aristidh-pango-kola-1944-2000\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Z\u00cbRI I ARB\u00cbROR\u00cbVE T\u00cb GREQIS\u00cb \u2013 ARISTIDH PANGO KOLA (1944 -2000)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#website","url":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/","name":"FJALA e LIR\u00cb","description":"&quot;E para ishte fjala...&quot; - n\u00eb Shkoder.net","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/#\/schema\/person\/9c9fccf4f6449d25e258607d9b4275cb","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/be103c95acc3db7547b619bb966688693542eac057aaed7ec4502234d461b6e3?s=96&r=g","caption":"admin"},"description":"Arben \u00c7okaj - M\u00ebsues Fizike &amp; Informatike :: Gazetar &amp; Analist i pavarur :: Autor librash :: Ueb- &amp; Grafik dizajner","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/","https:\/\/facebook.com\/shkoder.net\/","https:\/\/linkedin.com\/in\/acokaj\/","https:\/\/x.com\/https:\/\/twitter.com\/acokaj","https:\/\/youtube.com\/channel\/UCWHTIr21i1vLKsLzVv1TM-w"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=65193"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":65201,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65193\/revisions\/65201"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media\/44470"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=65193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=65193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jehonashqiptare.al\/fjala\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=65193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}